Sahih al-Bukhari, 5163. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Anas ibn Malik tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
وَقَالَ إِبْرَاهِيمُ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ ـ وَاسْمُهُ الْجَعْدُ ـ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ مَرَّ بِنَا فِي مَسْجِدِ بَنِي رِفَاعَةَ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا مَرَّ بِجَنَبَاتِ أُمِّ سُلَيْمٍ دَخَلَ عَلَيْهَا فَسَلَّمَ عَلَيْهَا، ثُمَّ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَرُوسًا بِزَيْنَبَ فَقَالَتْ لِي أُمُّ سُلَيْمٍ لَوْ أَهْدَيْنَا لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هَدِيَّةً فَقُلْتُ لَهَا افْعَلِي. فَعَمَدَتْ إِلَى تَمْرٍ وَسَمْنٍ وَأَقِطٍ، فَاتَّخَذَتْ حَيْسَةً فِي بُرْمَةٍ، فَأَرْسَلَتْ بِهَا مَعِي إِلَيْهِ، فَانْطَلَقْتُ بِهَا إِلَيْهِ فَقَالَ لِي " ضَعْهَا ". ثُمَّ أَمَرَنِي فَقَالَ " ادْعُ لِي رِجَالاً ـ سَمَّاهُمْ ـ وَادْعُ لِي مَنْ لَقِيتَ ". قَالَ فَفَعَلْتُ الَّذِي أَمَرَنِي فَرَجَعْتُ فَإِذَا الْبَيْتُ غَاصٌّ بِأَهْلِهِ، فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى تِلْكَ الْحَيْسَةِ، وَتَكَلَّمَ بِهَا مَا شَاءَ اللَّهُ، ثُمَّ جَعَلَ يَدْعُو عَشَرَةً عَشَرَةً، يَأْكُلُونَ مِنْهُ، وَيَقُولُ لَهُمُ " اذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ، وَلْيَأْكُلْ كُلُّ رَجُلٍ مِمَّا يَلِيهِ ". قَالَ حَتَّى تَصَدَّعُوا كُلُّهُمْ عَنْهَا، فَخَرَجَ مِنْهُمْ مَنْ خَرَجَ، وَبَقِيَ نَفَرٌ يَتَحَدَّثُونَ قَالَ وَجَعَلْتُ أَغْتَمُّ، ثُمَّ خَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَ الْحُجُرَاتِ، وَخَرَجْتُ فِي إِثْرِهِ فَقُلْتُ إِنَّهُمْ قَدْ ذَهَبُوا. فَرَجَعَ فَدَخَلَ الْبَيْتَ، وَأَرْخَى السِّتْرَ، وَإِنِّي لَفِي الْحُجْرَةِ، وَهْوَ يَقُولُ {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلاَّ أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلَى طَعَامٍ غَيْرَ نَاظِرِينَ إِنَاهُ وَلَكِنْ إِذَا دُعِيتُمْ فَادْخُلُوا فَإِذَا طَعِمْتُمْ فَانْتَشِرُوا وَلاَ مُسْتَأْنِسِينَ لِحَدِيثٍ إِنَّ ذَلِكُمْ كَانَ يُؤْذِي النَّبِيَّ فَيَسْتَحْيِي مِنْكُمْ وَاللَّهُ لاَ يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِّ}. قَالَ أَبُو عُثْمَانَ قَالَ أَنَسٌ إِنَّهُ خَدَمَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَشْرَ سِنِينَ.
İbrahim, Ebû Osman'dan -ki asıl adı Ca'd'dır- o da Enes bin Mâlik'ten nakletmiştir: Enes şöyle dedi:
"Peygamber ﷺ Benî Rifâe mescidinde yanımızdan geçtiğinde onu şöyle derken işittim: 'Peygamber ﷺ Ümmü Süleym'in evinin yanından her geçişinde içeri girer ve ona selam verirdi.' Sonra devamla şunu anlattı: 'Peygamber ﷺ Zeyneb ile yeni evlenmişti. Ümmü Süleym bana: "Allah'ın Resûlü'ne ﷺ bir hediye göndersek olmaz mı?" dedi. Ben de ona: "Yap bunu" dedim. Bunun üzerine hurma, tereyağı ve kurutulmuş yoğurt alıp bir çömlekte haysa tatlısı hazırladı ve benimle ona gönderdi. Ben de onu alıp Peygamber'e ﷺ götürdüm. Bana: "Onu yere koy" buyurdu. Ardından emir vererek: "Bana falan falan kimseleri çağır" diyerek isimlerini saydı ve "yolda karşılaştığın herkesi de davet et" buyurdu. Emrini yerine getirdim ve döndüğümde evin insanlarla dolup taştığını gördüm. Peygamber'in ﷺ elini o haysanın üzerine koyduğunu ve Allah'ın dilediği şekilde bereket duası yaptığını gördüm. Sonra insanları onar onar çağırıyor, onlar yerken: "Allah'ın adını anın ve her kişi önünden yesin" buyuruyordu. Herkes doyuncaya kadar yediler; kimisi çıktı gitti, birkaç kişi ise oturup sohbet etmeye devam etti. Bu durum beni üzmeye başladı. Peygamber ﷺ hanımlarının odalarına doğru çıktı, ben de peşinden gidip: "Misafirler dağıldılar" dedim. Geri dönüp odaya girdi ve perdeyi indirdi; ben hâlâ odadayken şu ayeti okudu: {Ey iman edenler! Yemeğin pişmesini beklemeksizin, size izin verilmedikçe Peygamber'in evlerine girmeyin. Ancak davet edildiğiniz zaman girin. Yemeğinizi yiyince de hemen dağılın. Sohbet etmek için de oturmayın. Çünkü bu davranışınız Peygamber'i incitiyor, fakat o sizden çekiniyordu. Allah ise hakkı söylemekten çekinmez.} (Ahzâb Suresi, 33:53). Ebû Osman dedi ki: Enes, Resûlullah'ın ﷺ kendisine on yıl hizmet ettiğini belirtmiştir.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ evliliğini misafirperverlikle kutladı ve mahremiyete saygı göstermeyi öğretti.
Rivayet, Peygamber’in ﷺ Zeyneb ile evliliği münasebetiyle verilen velimeyi anlatır ve Enes’in, Peygamber’in ﷺ evindeki misafirlerin davranışlarıyla ilgili Ahzâb suresinin 33:53. ayetinin inişine vesile olduğunu belirtir.
Hurma, tereyağı ve kurutulmuş yoğurt gibi malzemelerle yapılan bir yemek.
Evlilik münasebetiyle verilen yemek.
Tabağın sana en yakın kısmından ye; başkalarının üzerinden uzanma.
Klasik âlimler bu rivayetten, düğün yemeğinin tavsiye edilen bir misafirperverlik biçimi olduğunu ve cömertliğin bol erzağa bağlı olmadığını çıkarırlar. Allah’ın adını anma ve tabağın yakın kısmından yeme talimatı, sofra adabını öğretir. Ayrıca misafirlerin yemekten sonra ayrılmaları ve uzun sohbetlerle ev sahibine yük olmamaları gerektiğine işaret eder. Fıkıh âlimleri Ahzâb suresinin 33:53. ayetini izin istemeye, ev mahremiyetine ve misafirperverliğin sınırlarına saygıyla ilişkilendirir.
- Düğünde imkânların ölçüsünde misafirperver bir yemek ver ve konuklarına cömert davran.
- Yemek yerken Allah’ın adını an ve önündeki kısımdan al.
- Yemekten sonra zamanında ayrıl; ev sahibinin mahremiyetine ve dinlenmesine saygı göster.
Aynı bölümdeki bu rivayet de velimeyi ele alarak düğün kutlamasına dair tabloyu tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #5162 (Sahih)Aynı bölümdeki bu rivayet, evlilik ve misafirlerle ilişkiler hakkında ek bağlam sunar.
Sahih al-Bukhari · #5164 (Sahih)Bu rivayet evlilik bağlamıyla ilişkilidir ve ev içindeki saygılı davranışlara dikkat çeker.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.