Nikah · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 5189. hadis

Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Nikah
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Aisha tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالاَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ جَلَسَ إِحْدَى عَشْرَةَ امْرَأَةً، فَتَعَاهَدْنَ وَتَعَاقَدْنَ أَنْ لاَ يَكْتُمْنَ مِنْ أَخْبَارِ أَزْوَاجِهِنَّ شَيْئًا‏.‏ قَالَتِ الأُولَى زَوْجِي لَحْمُ جَمَلٍ، غَثٌّ عَلَى رَأْسِ جَبَلٍ، لاَ سَهْلٍ فَيُرْتَقَى، وَلاَ سَمِينٍ فَيُنْتَقَلُ‏.‏ قَالَتِ الثَّانِيَةُ زَوْجِي لاَ أَبُثُّ خَبَرَهُ، إِنِّي أَخَافُ أَنْ لاَ أَذَرَهُ، إِنْ أَذْكُرْهُ أَذْكُرْ عُجَرَهُ وَبُجَرَهُ‏.‏ قَالَتِ الثَّالِثَةُ زَوْجِي الْعَشَنَّقُ، إِنْ أَنْطِقْ أُطَلَّقْ وَإِنْ أَسْكُتْ أُعَلَّقْ‏.‏ قَالَتِ الرَّابِعَةُ زَوْجِي كَلَيْلِ تِهَامَةَ، لاَ حَرٌّ، وَلاَ قُرٌّ، وَلاَ مَخَافَةَ، وَلاَ سَآمَةَ‏.‏ قَالَتِ الْخَامِسَةُ زَوْجِي إِنْ دَخَلَ فَهِدَ، وَإِنْ خَرَجَ أَسِدَ، وَلاَ يَسْأَلُ عَمَّا عَهِدَ‏.‏ قَالَتِ السَّادِسَةُ زَوْجِي إِنْ أَكَلَ لَفَّ، وَإِنْ شَرِبَ اشْتَفَّ، وَإِنِ اضْطَجَعَ الْتَفَّ، وَلاَ يُولِجُ الْكَفَّ لِيَعْلَمَ الْبَثَّ، قَالَتِ السَّابِعَةُ زَوْجِي غَيَايَاءُ أَوْ عَيَايَاءُ طَبَاقَاءُ، كُلُّ دَاءٍ لَهُ دَاءٌ، شَجَّكِ أَوْ فَلَّكِ أَوْ جَمَعَ كُلاًّ لَكِ‏.‏ قَالَتِ الثَّامِنَةُ زَوْجِي الْمَسُّ مَسُّ أَرْنَبٍ، وَالرِّيحُ رِيحُ زَرْنَبٍ‏.‏ قَالَتِ التَّاسِعَةُ زَوْجِي رَفِيعُ الْعِمَادِ، طَوِيلُ النِّجَادِ، عَظِيمُ الرَّمَادِ، قَرِيبُ الْبَيْتِ مِنَ النَّادِ‏.‏ قَالَتِ الْعَاشِرَةُ زَوْجِي مَالِكٌ وَمَا مَالِكٌ، مَالِكٌ خَيْرٌ مِنْ ذَلِكِ، لَهُ إِبِلٌ كَثِيرَاتُ الْمَبَارِكِ قَلِيلاَتُ الْمَسَارِحِ، وَإِذَا سَمِعْنَ صَوْتَ الْمِزْهَرِ أَيْقَنَّ أَنَّهُنَّ هَوَالِكُ‏.‏ قَالَتِ الْحَادِيَةَ عَشْرَةَ زَوْجِي أَبُو زَرْعٍ فَمَا أَبُو زَرْعٍ أَنَاسَ مِنْ حُلِيٍّ أُذُنَىَّ، وَمَلأَ مِنْ شَحْمٍ عَضُدَىَّ، وَبَجَّحَنِي فَبَجِحَتْ إِلَىَّ نَفْسِي، وَجَدَنِي فِي أَهْلِ غُنَيْمَةٍ بِشِقٍّ، فَجَعَلَنِي فِي أَهْلِ صَهِيلٍ وَأَطِيطٍ وَدَائِسٍ وَمُنَقٍّ، فَعِنْدَهُ أَقُولُ فَلاَ أُقَبَّحُ وَأَرْقُدُ فَأَتَصَبَّحُ، وَأَشْرَبُ فَأَتَقَنَّحُ، أُمُّ أَبِي زَرْعٍ فَمَا أُمُّ أَبِي زَرْعٍ عُكُومُهَا رَدَاحٌ، وَبَيْتُهَا فَسَاحٌ، ابْنُ أَبِي زَرْعٍ، فَمَا ابْنُ أَبِي زَرْعٍ مَضْجِعُهُ كَمَسَلِّ شَطْبَةٍ، وَيُشْبِعُهُ ذِرَاعُ الْجَفْرَةِ، بِنْتُ أَبِي زَرْعٍ فَمَا بِنْتُ أَبِي زَرْعٍ طَوْعُ أَبِيهَا، وَطَوْعُ أُمِّهَا، وَمِلْءُ كِسَائِهَا، وَغَيْظُ جَارَتِهَا، جَارِيَةُ أَبِي زَرْعٍ، فَمَا جَارِيَةُ أَبِي زَرْعٍ لاَ تَبُثُّ حَدِيثَنَا تَبْثِيثًا، وَلاَ تُنَقِّثُ مِيرَتَنَا تَنْقِيثًا، وَلاَ تَمْلأُ بَيْتَنَا تَعْشِيشًا، قَالَتْ خَرَجَ أَبُو زَرْعٍ وَالأَوْطَابُ تُمْخَضُ، فَلَقِيَ امْرَأَةً مَعَهَا وَلَدَانِ لَهَا كَالْفَهْدَيْنِ يَلْعَبَانِ مِنْ تَحْتِ خَصْرِهَا بِرُمَّانَتَيْنِ، فَطَلَّقَنِي وَنَكَحَهَا، فَنَكَحْتُ بَعْدَهُ رَجُلاً سَرِيًّا، رَكِبَ شَرِيًّا وَأَخَذَ خَطِّيًّا وَأَرَاحَ عَلَىَّ نَعَمًا ثَرِيًّا، وَأَعْطَانِي مِنْ كُلِّ رَائِحَةٍ زَوْجًا وَقَالَ كُلِي أُمَّ زَرْعٍ، وَمِيرِي أَهْلَكِ‏.‏ قَالَتْ فَلَوْ جَمَعْتُ كُلَّ شَىْءٍ أَعْطَانِيهِ مَا بَلَغَ أَصْغَرَ آنِيَةِ أَبِي زَرْعٍ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ كُنْتُ لَكِ كَأَبِي زَرْعٍ لأُمِّ زَرْعٍ ‏"‏‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ قَالَ سَعِيدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ هِشَامٍ وَلاَ تُعَشِّشُ بَيْتَنَا تَعْشِيشًا‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ قَالَ بَعْضُهُمْ فَأَتَقَمَّحُ‏.‏ بِالْمِيمِ، وَهَذَا أَصَحُّ‏.‏

Çeviri

Bize Süleyman b. Abdurrahman ve Ali b. Hucr rivayet etti; her ikisi de şöyle dedi: Bize İsa b. Yûnus haber verdi, bize Hişâm b. Urve rivayet etti, o da Abdullah b. Urve’den, o da Urve’den, o da Âişe’den (r.a.) nakletti. Âişe şöyle dedi: On bir kadın bir araya geldi ve kocalarının durumlarından hiçbir şeyi gizlemeyeceklerine dair birbirleriyle sözleşip yemin ettiler. Birincisi dedi ki:

“Kocam, ne tırmanılması kolay ne de eti semiz olup taşınmaya değer bulunan, dağ başındaki zayıf bir deve eti gibidir.” İkincisi dedi ki: “Kocamın haberini anlatmam; çünkü bitiremeyeceğimden korkarım. Eğer onu tasvir etmeye kalksam, bütün kusurlarını ve çirkin huylarını sayıp dökmüş olurum.” Üçüncüsü dedi ki: “Kocam pek uzundur; eğer onu anlatırsam boşanırım, susarsam askıda kalırım (ne tam karılık görürüm ne de ayrılırım).” Dördüncüsü dedi ki: “Kocam Tihâme gecesi gibidir; ne sıcaktır ne soğuk; ondan korkmam, ondan bıkmam da.” Beşincisi dedi ki: “Kocam eve girince uyuyan bir pars, çıkınca kükreyen bir aslandır; evde olup biteni sormaz.” Altıncısı dedi ki: “Kocam yerse silip süpürür, içerse hepsini bitirir; yatağa uzanınca örtüye sarılıp tek başına yatar; derdimi anlamak için elini bile uzatmaz.” Yedincisi dedi ki: “Kocam ya cahil ya da aptaldır; her türlü kötülük kendisinde toplanmıştır. Ya başını yarar ya bedenini incitir ya da her ikisini birden yapar.” Sekizincisi dedi ki: “Kocama dokunmak tavşana dokunmak gibi yumuşaktır, kokusu ise zencefil kokusu gibidir.” Dokuzuncusu dedi ki: “Kocam direği yüksek, kılıç kuşağı uzun, ocağı gür (cömert) ve evi meclise yakındır.” Onuncusu dedi ki: “Kocam Mâlik’tir, ama ne Mâlik! Mâlik, söyleyebileceğim her şeyden daha üstündür. Çok sayıda devenin çöktüğü, azının otlağa çıktığı bir sürüsü vardır; develer mızrap sesini duyduklarında helak edileceklerini (kesileceklerini) anlarlar.” On birincisi dedi ki: “Kocam Ebû Zer‘dir; ama ne Ebû Zer‘! Kulaklarımı ziynetle doldurdu, kollarımı yağla besledi (semizlendim). Beni öyle memnun etti ki nefsimde sevinç ve gurur duydum. Beni küçükbaş hayvan sahibi fakir bir aile içinde buldu, sonra beni at kişnemeleri, deve inlemeleri, harman dövülen ve tahıl ayıklanan varlıklı bir aileye kavuşturdu. Onun yanında konuşurum da azarlanmam, uyurum da sabaha kadar rahat ederim, içerim de kana kana doyarım. Ebû Zer‘in annesi; ama ne anne! Heybeleri dopdolu, evi geniştir. Ebû Zer‘in oğlu; ama ne oğul! Yatağı kılıç gibi dar, dört aylık oğlağın kolu onu doyurur. Ebû Zer‘in kızı; ama ne kız! Babasına da annesine de itaatkâr, vücudu dolgun ve komşusunu kıskandırandır. Ebû Zer‘in cariyesi; ama ne cariye! Sırlarımızı ifşa etmez, erzakımızı israf etmez, evimizi çöp ve pislikle doldurmaz.” O kadın devamla dedi ki: “Bir gün Ebû Zer‘, süt tulumları yayıkta çalkalanırken dışarı çıktı ve yolunda, memelerinin altından iki ceylan yavrusu gibi oynayan iki çocuğu olan bir kadınla karşılaştı. Bunun üzerine beni boşadı, o kadınla evlendi. Ben de ondan sonra soylu bir adamla evlendim; o, iyi bir ata biner, mızrağını kuşanır ve bana bolca mal getirdi. Bana her güzel kokudan bir çift verdi ve ‘Ye ey Ümmü Zer‘, ailene de ikram et!’ dedi. Ancak onun bana verdiği her şeyi toplasam, Ebû Zer‘in en küçük kabını bile doldurmazdı.” Âişe (r.a.) dedi ki: Resûlullah ﷺ bana şöyle buyurdular: “Ben senin için, Ebû Zer‘in Ümmü Zer‘ için olduğu gibiyim.” Ebû Abdullah (Buhârî) dedi ki: Saîd b. Seleme, Hişâm’dan “evimizi çöple doldurmaz” lafzını nakletmiştir. Yine Ebû Abdullah dedi ki: Bazıları “etekan-nahu” yerine “etekammahu” şeklinde, mim harfiyle rivayet etmiştir ki bu daha sahihtir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ, etkileyici bir benzetmeyle Aişe’ye aralarındaki sevgi bağını güvence verdi.

Kavramlar ve açıklamalar
Ümmü Zer‘

Hikâyede, Ebû Zer‘ ile evliliğini anlatan kadın.

Ben senin için, Ebû Zer‘’in Ümmü Zer‘ için olduğu gibiyim

Peygamber ﷺ, aralarındaki bağın sevgi ve yakınlığa dayandığını belirten sıcak bir benzetmeyle Aişe’yi teselli etti.

Kocam Tihame’deki bir gece gibidir

Kadının yanında kendini güvende ve rahat hissettiği, hoş ve ölçülü bir eşi anlatan bir tasvir.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler, Peygamber’in ﷺ sözlerinde şefkatin, yakınlığın ve sevgiyi ifade etmek için bir hikâyeden yararlanmanın güzel bir örneğini görür. Rivayet ayrıca evlilikleri hakkında konuşan kadınları anlatır; ancak bu, evlilik sırlarını açıklamak veya eşi küçümsemek için genel bir izin değildir. Sünni mezheplerin hukukçuları hakların, mahremiyetin ve zarardan kaçınmanın temel alınması gerektiğini vurgular; gerekli olduğunda danışmanlık istemek ya da haksızlığı bildirmek ise doğrudan bu kapsamda değerlendirilmez.

Günümüz için dersler
  1. Eşinize, ortak anılarınızı ve aranızdaki bağı yansıtan sözlerle takdirinizi ifade edin.
  2. Evliliğinize dair özel konuları başkalarıyla gelişigüzel paylaşmayın; bir sorun olduğunda gizlilik içinde ve sağduyuyla danışın.
  3. Eşiniz duygu veya kaygılarını sizinle paylaştığında alay etmeden dinleyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.