Sahih al-Bukhari, 5391. hadis
Khalid ibn al-Walid rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Ibn Abbas'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn Muqatil Abu al‑Hasanal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ
- 2Abdullahعَبْدُ اللَّهِ
- 3Yunusيُونُسُ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Abu Umama ibn Sahl ibn Hunayf al‑Ansariأَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ الأَنْصَارِيُّ
- 6Ibn Abbasابْنَ عَبَّاسٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ الَّذِي يُقَالُ لَهُ سَيْفُ اللَّهِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، دَخَلَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى مَيْمُونَةَ ـ وَهْىَ خَالَتُهُ وَخَالَةُ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ فَوَجَدَ عِنْدَهَا ضَبًّا مَحْنُوذًا، قَدِمَتْ بِهِ أُخْتُهَا حُفَيْدَةُ بِنْتُ الْحَارِثِ مِنْ نَجْدٍ، فَقَدَّمَتِ الضَّبَّ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ قَلَّمَا يُقَدِّمُ يَدَهُ لِطَعَامٍ حَتَّى يُحَدَّثَ بِهِ وَيُسَمَّى لَهُ، فَأَهْوَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ إِلَى الضَّبِّ، فَقَالَتِ امْرَأَةٌ مِنَ النِّسْوَةِ الْحُضُورِ أَخْبِرْنَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا قَدَّمْتُنَّ لَهُ، هُوَ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ عَنِ الضَّبِّ، فَقَالَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ أَحَرَامٌ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ " لاَ وَلَكِنْ لَمْ يَكُنْ بِأَرْضِ قَوْمِي فَأَجِدُنِي أَعَافُهُ ". قَالَ خَالِدٌ فَاجْتَرَرْتُهُ فَأَكَلْتُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْظُرُ إِلَىَّ.
Muhammed b. Mukātil Ebü’l-Hasen bize rivayet etti, Abdullah bize haber verdi, Yûnus bize haber verdi, ez-Zührî’den; o şöyle dedi: Ebû Ümâme b. Sehl b. Huneyf el-Ensârî bana haber verdi ki İbn Abbâs kendisine şunu anlatmıştır: Seyfullah diye anılan Hâlid b. Velîd ona bildirmiştir ki, Resûlullah ﷺ ile birlikte teyzesi ve İbn Abbâs’ın da teyzesi olan Meymûne’nin yanına girdi. Orada, kız kardeşi Hufeyde binti’l-Hâris’in Necid’den getirdiği kızartılmış bir kertenkele buldu. Meymûne bu kertenkeleyi Resûlullah ﷺ’a sundu. Oysa Resûlullah ﷺ, kendisine ne olduğu söylenip adı belirtilmedikçe yemeğe nadiren elini uzatırdı. Ancak Resûlullah ﷺ elini kertenkeleye doğru uzattığında, orada bulunan kadınlardan biri:
“Resûlullah ﷺ’a önüne koyduğunuz şeyi haber verin! Ey Allah’ın Resûlü, bu kertenkeledir!” dedi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ elini kertenkeleden çekti. Hâlid b. Velîd sordu: “Ey Allah’ın Resûlü, kertenkele haram mıdır?” Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: “Hayır, fakat kavmimin diyarında bulunmaz, bu yüzden nefsim onu yemeyi hoş görmez.” Hâlid dedi ki: “Ben de onu kendime çektim ve yedim; Resûlullah ﷺ ise beni izliyordu.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, şahsen hoşlanmadığı için helal bir yemeği yemedi.
Çöl hayvanı; çoğunlukla kertenkele veya diken kuyruklu kertenkele olarak çevrilir. Sıradan bir ev ya da bahçe kertenkelesi değildir.
Yemeğin geldiği Arap Yarımadası bölgesi.
Halid bin Velid’in lakabı olan “Allah’ın Kılıcı” anlamındaki Arapça ifade.
Klasik âlimler bu rivayetten ḍabb etinin helal olduğu sonucunu çıkarırlar: Peygamber ﷺ kişisel damak zevki sebebiyle onu yememiş, haram olduğunu da söylememiştir. Ev sahibinin misafirlerine bir yemeği ikram etmek için onu kendisinin yemesi gerekmez; bir kişinin belirli bir yiyecekten hoşlanmaması da onu haram kılmaz. Âlimler ayrıca misafirlerin sunulan yemeği tanımadığı durumlarda yemeğin ne olduğunu söylemenin yararlı olduğunu vurgular.
- Bir yiyeceğin tadını veya kokusunu sevmiyorsun diye onu haram ilan etme.
- Misafirler yemeği tanımıyorsa onlara ne ikram edildiğini söyle.
- Kişisel yemek tercihine saygı göster; bunu başkalarına dinî bir kural olarak dayatma.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.