Sahih al-Bukhari, 5843. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَبِثْتُ سَنَةً وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ عَنِ الْمَرْأَتَيْنِ اللَّتَيْنِ تَظَاهَرَتَا عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَجَعَلْتُ أَهَابُهُ، فَنَزَلَ يَوْمًا مَنْزِلاً فَدَخَلَ الأَرَاكَ، فَلَمَّا خَرَجَ سَأَلْتُهُ فَقَالَ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ ـ ثُمَّ قَالَ ـ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ لاَ نَعُدُّ النِّسَاءَ شَيْئًا، فَلَمَّا جَاءَ الإِسْلاَمُ وَذَكَرَهُنَّ اللَّهُ، رَأَيْنَا لَهُنَّ بِذَلِكَ عَلَيْنَا حَقًّا، مِنْ غَيْرِ أَنْ نُدْخِلَهُنَّ فِي شَىْءٍ مِنْ أُمُورِنَا، وَكَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ امْرَأَتِي كَلاَمٌ فَأَغْلَظَتْ لِي فَقُلْتُ لَهَا وَإِنَّكِ لَهُنَاكِ. قَالَتْ تَقُولُ هَذَا لِي وَابْنَتُكَ تُؤْذِي النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَتَيْتُ حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا إِنِّي أُحَذِّرُكِ أَنْ تَعْصِي اللَّهَ وَرَسُولَهُ. وَتَقَدَّمْتُ إِلَيْهَا فِي أَذَاهُ، فَأَتَيْتُ أُمَّ سَلَمَةَ فَقُلْتُ لَهَا. فَقَالَتْ أَعْجَبُ مِنْكَ يَا عُمَرُ قَدْ دَخَلْتَ فِي أُمُورِنَا، فَلَمْ يَبْقَ إِلاَّ أَنْ تَدْخُلَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَزْوَاجِهِ، فَرَدَّدَتْ، وَكَانَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ إِذَا غَابَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَشَهِدْتُهُ أَتَيْتُهُ بِمَا يَكُونُ، وَإِذَا غِبْتُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَشَهِدَ أَتَانِي بِمَا يَكُونُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ مَنْ حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدِ اسْتَقَامَ لَهُ، فَلَمْ يَبْقَ إِلاَّ مَلِكُ غَسَّانَ بِالشَّأْمِ، كُنَّا نَخَافُ أَنْ يَأْتِيَنَا، فَمَا شَعَرْتُ إِلاَّ بِالأَنْصَارِيِّ وَهْوَ يَقُولُ إِنَّهُ قَدْ حَدَثَ أَمْرٌ. قُلْتُ لَهُ وَمَا هُوَ أَجَاءَ الْغَسَّانِيُّ قَالَ أَعْظَمُ مِنْ ذَاكَ، طَلَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نِسَاءَهُ. فَجِئْتُ فَإِذَا الْبُكَاءُ مِنْ حُجَرِهَا كُلِّهَا، وَإِذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَدْ صَعِدَ فِي مَشْرُبَةٍ لَهُ، وَعَلَى باب الْمَشْرُبَةِ وَصِيفٌ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِي. فَدَخَلْتُ فَإِذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى حَصِيرٍ قَدْ أَثَّرَ فِي جَنْبِهِ، وَتَحْتَ رَأْسِهِ مِرْفَقَةٌ مِنْ أَدَمٍ، حَشْوُهَا لِيفٌ، وَإِذَا أُهُبٌ مُعَلَّقَةٌ وَقَرَظٌ، فَذَكَرْتُ الَّذِي قُلْتُ لِحَفْصَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ، وَالَّذِي رَدَّتْ عَلَىَّ أُمُّ سَلَمَةَ، فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَبِثَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ لَيْلَةً، ثُمَّ نَزَلَ.
Süleyman b. Harb bize rivayet etti, Hammad b. Zeyd bize rivayet etti; Yahya b. Said'den, Ubeyd b. Huneyn'den, İbn Abbas'tan -Allah her ikisinden de razı olsun- şöyle dedi:
"Bir yıl boyunca Peygamber ﷺ aleyhinde birbirine arka çıkan o iki kadını Ömer'e sormak istedim fakat ondan çekindim. Bir gün bindiği hayvandan indi ve ihtiyacını gidermek için Erak ağaçlarının arasına girdi. Döndüğünde ona sordum, o da: 'Aişe ve Hafsa'dır' dedi. Sonra ekledi: 'Biz cahiliye döneminde kadınlara hiçbir değer vermezdik. Ne zaman ki İslam geldi ve Allah onların haklarını zikretti, biz de onlara haklarını vermeye başladık; ancak onları kendi işlerimize karıştırmazdık. Bir keresinde eşimle aramda bir tartışma geçti ve bana sesini yükseltti. Ben de ona: "Sen mi bana karşılık veriyorsun?" dedim. O ise: "Kızın Allah Resulü ﷺ'ü incitirken sen bana bunu mu diyorsun?" diye cevap verdi. Bunun üzerine Hafsa'nın yanına gittim ve ona: "Seni Allah'a ve Resulü'ne itaatsizlik etmekten sakındırıyorum" dedim. Onu, Peygamber'i incitmesi konusunda uyardım. Daha sonra Ümmü Seleme'nin yanına gidip aynı şeyleri söyledim. O bana: "Şaşarım sana ey Ömer! Bizim işlerimize o kadar karışıyorsun ki, artık Allah Resulü ﷺ ile eşlerinin arasına bile gireceksin" dedi ve sözümü geri çevirdi. Ensar'dan bir adam vardı; Allah Resulü ﷺ'ün yanında bulunmadığı zamanlarda ben orada olursam olup biteni ona haber verirdim. Ben yokken o orada bulunursa, Allah Resulü ﷺ'den olan haberleri bana getirirdi. O sıralarda Allah Resulü ﷺ'ün etrafındaki tüm hükümdarlar boyun eğmişti, sadece Şam'daki Gassan kralı kalmıştı ve onun bize saldırmasından korkuyorduk. Bir de ne göreyim, o Ensari gelip: "Büyük bir olay oldu!" dedi. Ona: "Nedir o? Gassani mi geldi?" diye sordum. O: "Daha büyüğü! Allah Resulü ﷺ hanımlarını boşadı!" dedi. Hemen geldim, baktım ki odalarından ağlama sesleri geliyor. Peygamber ﷺ ise kendisine ait bir üst odaya çıkmıştı. Odanın kapısında bir hizmetçi vardı. Yanına gidip: "Benim için izin iste" dedim. İçeri girdiğimde Peygamber ﷺ'ün üzerinde iz bırakan bir hasır üzerinde yattığını gördüm. Başının altında içi lif dolu deri bir yastık vardı. Asılı duran bazı deriler ve sepileme otu gördüm. Hafsa ve Ümmü Seleme'ye söylediklerimi ve Ümmü Seleme'nin bana verdiği cevabı anlattım. Allah Resulü ﷺ gülümsedi. Orada yirmi dokuz gece kaldı, sonra aşağı indi."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ömer, kadınların haklarını ve Peygamber ﷺ’in sade yaşamını anlatır.
Aişe ile Hafsa, Peygamber ﷺ’in evinde gerginliğe yol açan bir konuda birbirlerine destek oldular.
Arap bölgesinde yetişen bir çalı veya küçük ağaç.
Peygamber ﷺ’in geçici olarak inzivaya çekildiği, evin üst katındaki sade ve özel bir bölüm.
İbn Hacer’in de aralarında bulunduğu klasik şârihler, Ömer’in kadınlara yönelik eski tutumunu anlattığını ve İslam’ın onların haklarını tanıdığını kabul ettiğini belirtir. Kadınları işlere dâhil etmemeye dair sözleri, o dönemdeki kişisel görüşünü yansıtır; onların katılımını yasaklayan genel bir kural değildir. Rivayet ayrıca kadınların görüşlerini ifade edebildiğini ve sınırlar ile ilgili kişilere saygı gösterildiği sürece nasihat etmenin uygun olduğunu ortaya koyar. Odanın sade döşenmesi, Peygamber ﷺ’in zühd içindeki yaşamını gösterir; Ömer’e gülümsemesi ise sabrını ve yumuşaklığını vurgular.
- Kadınların onurunu ve haklarını tanıyın; aile meselelerindeki görüşlerini dinleyin.
- Başkalarının özel hayatına saygı göstererek içtenlikle nasihat edin.
- Sadelikten yana olun; gerginlik karşısında sabır ve yumuşaklık gösterin.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.