Sahih al-Bukhari, 6500. hadis
Mu'adh ibn Jabal rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Mu'adh ibn Jabal tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا أَنَا رَدِيفُ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلاَّ آخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ " يَا مُعَاذُ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ، ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ، ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ بْنَ جَبَلٍ ". قُلْتُ: لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ. قَالَ " هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ ". قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. قَالَ " حَقُّ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ أَنْ يَعْبُدُوهُ، وَلاَ يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ". ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ بْنَ جَبَلٍ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ. قَالَ " هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوهُ ". قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. قَالَ " حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ أَنْ لاَ يُعَذِّبَهُمْ ".
Hudbe b. Hâlid bize rivayet etti, Hemmâm bize rivayet etti, Katâde bize rivayet etti, Enes b. Mâlik bize rivayet etti; Muâz b. Cebel'den — Allah ondan razı olsun — şöyle dedi: Ben Peygamber ﷺ ile aynı binekte arkasında oturuyordum, aramızda sadece eyerin arka kısmı vardı. Buyurdu ki:
"Ey Muâz!" Ben de: "Buyurun ey Allah'ın Resûlü, emrinize amadeyim!" diye cevap verdim. Bir müddet yol aldıktan sonra tekrar: "Ey Muâz!" buyurdu. Ben yine: "Buyurun ey Allah'ın Resûlü, emrinize amadeyim!" dedim. Bir süre daha gittikten sonra: "Ey Muâz b. Cebel!" buyurdu. Ben: "Buyurun ey Allah'ın Resûlü, emrinize amadeyim!" dedim. Bunun üzerine: "Allah'ın kulları üzerindeki hakkının ne olduğunu biliyor musun?" diye sordu. Ben: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir" dedim. Buyurdu ki: "Allah'ın kulları üzerindeki hakkı, yalnızca Kendisine ibadet etmeleri ve O'na hiçbir şeyi ortak koşmamalarıdır." Sonra bir müddet daha yol aldı ve: "Ey Muâz b. Cebel!" buyurdu. Ben: "Buyurun ey Allah'ın Resûlü, emrinize amadeyim!" dedim. Buyurdu ki: "Kullar bunu yerine getirdikleri takdirde, onların Allah üzerindeki hakkının ne olduğunu biliyor musun?" Ben: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir" dedim. Buyurdu ki: "Kulların Allah üzerindeki hakkı, Allah'ın onlara azap etmemesidir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Yalnızca Allah’a ibadet eden kimse, O’nun azaptan koruma vaadine nail olur.
Allah’ın kullarından istediği görev: O’na ibadet etmek ve O’na hiçbir şeyi ortak koşmamak.
Allah’ın, kendisine samimiyetle ibadet eden ve O’na hiçbir şeyi ortak koşmayanları cezalandırmayacağına dair vaadi.
“Buyur, emrine hazırım ve itaatkârım; çağrına karşılık vermeye hazırım” anlamında bir cevap.
Âlimler buradan tevhidin ibadetin özü, şirkten kaçınmanın ise dinî yükümlülüklerin en büyüğü olduğu sonucunu çıkarırlar. Azap edilmeme vaadi, gerçekten yalnızca Allah’a ibadet edenler hakkındadır; bu, günahları hafife almak veya tövbeyi ihmal etmek için bir izin değildir. Âlimler ayrıca Peygamber ﷺ’in Muâz’ı önce bu bilgiyi düşünmeye yönelttiğini ve önemini kalbine iyice yerleştirmek için cevabı tekrarladığını vurgularlar.
- Bir ibadete başlamadan önce niyetini gözden geçir ve onu yalnızca Allah’a yönelt.
- Tevhidi dikkatle öğren; büyük ve küçük şirk türlerinin tümünden kaçın.
- Allah’ın rahmetini um, fakat bu umudu tövbe ve itaatle birleştir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.