Sahih al-Bukhari, 6526. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn Bashsharal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ
- 2Ghundarغُنْدَرٌ
- 3Shu'baشُعْبَةُ
- 4Al‑Mughira ibn an‑Nu'manالْمُغِيرَةِ بْنِ النُّعْمَانِ
- 5Sa'id ibn Jubayrسَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ
- 6Ibn Abbasابْنِ عَبَّاسٍ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ النُّعْمَانِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَامَ فِينَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَخْطُبُ فَقَالَ " إِنَّكُمْ مَحْشُورُونَ حُفَاةً عُرَاةً {كَمَا بَدَأْنَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ} الآيَةَ، وَإِنَّ أَوَّلَ الْخَلاَئِقِ يُكْسَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِبْرَاهِيمُ، وَإِنَّهُ سَيُجَاءُ بِرِجَالٍ مِنْ أُمَّتِي، فَيُؤْخَذُ بِهِمْ ذَاتَ الشِّمَالِ. فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُصَيْحَابِي. فَيَقُولُ إِنَّكَ لاَ تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ. فَأَقُولُ كَمَا قَالَ الْعَبْدُ الصَّالِحُ {وَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا مَا دُمْتُ فِيهِمْ} إِلَى قَوْلِهِ {الْحَكِيمُ} قَالَ فَيُقَالُ إِنَّهُمْ لَمْ يَزَالُوا مُرْتَدِّينَ عَلَى أَعْقَابِهِمْ ".
İbn Abbas'tan rivayet edildiğine göre: Nebi ﷺ aramızda ayağa kalkıp hutbe irad etti ve şöyle buyurdu:
"Sizler yalınayak, çıplak ve sünnetsiz olarak haşredileceksiniz. Nitekim Allah Teala şöyle buyurmuştur: {İlk yaratmayı nasıl başlattıysak, onu tekrarlayacağız} (21:104). Kıyamet günü ilk giydirilecek mahluk İbrahim'dir. Ümmetimden bazı kimseler getirilip sol tarafa (Cehennem'e) götürülecekler. Ben: 'Ey Rabbim! Bunlar benim ashabımdır' diyeceğim. O da: 'Sen onların senden sonra neler yaptıklarını bilmiyorsun' buyuracak. Bunun üzerine ben, salih kulun (İsa'nın) dediği gibi diyeceğim: {Ben içlerinde bulunduğum müddetçe onlara şahit oldum} ta ki {Hakîm} kavline kadar (5:117-118)." Ravî ekledi: "Sonra onların sürekli topukları üzerinde gerisin geri döndükleri (dinden döndükleri) söylenecektir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Kıyamet Günü herkes toplanacak ve hesaba çekilecektir.
İnsanlar, ilk yaratıldıkları hâlde olduğu gibi dünyevi giysi ve ayakkabıları olmadan toplanacaktır.
İnsanların hesaba ve Ateş'e doğru götürülmesini anlatan bir tasvir.
İmandan dönmek ve daha önce izlenen yolu terk etmek.
Klasik âlimler, Kıyamet Günü'ndeki toplanmanın insanın muhtaçlığını ve Allah'ın kudretini ortaya koyduğunu açıklar. İbrahim ilk giydirilen kişi olacaktır. Peygamber ﷺ'in ardından irtidat edenlere ilişkin uyarı ise ona yakın olmanın hesap vermekten muafiyet sağlamadığını gösterir. İsa'ya yapılan atıf, peygamberlerin yalnızca hayatları boyunca gördüklerine tanıklık edeceklerini; nihai hükmün Allah'a ait olduğunu vurgular. Metin, delil olmaksızın belirli kişileri veya grupları mürted ilan etmeye dayanak oluşturmaz.
- İbadet ve dinî uygulamalarda sebat et; tercihlerini Kur'an ve güvenilir sünnet ışığında değerlendir.
- Davranışlarının sorumluluğunu üstlen: soy veya salih kişilerle yakınlık, kişisel hesabın yerini tutmaz.
- Başkaları hakkında gelişigüzel hüküm vermekten kaçın ve hayatının sonuna kadar sebat için Allah'a dua et.
Aynı bölümdeki bu yakın rivayet de insanların Kıyamet Günü nasıl toplanacağını ele alır ve ahiret bağlamını açıklar.
Sahih al-Bukhari · #6525 (Sahih)Rivayet aynı bağlamı paylaşır ve Allah'la buluşmanın ve ümmet hakkındaki hükmün ciddiye alınması gerektiğini vurgular.
Sahih al-Bukhari · #6527 (Sahih)Bu sahih rivayet, incelenen metnin hemen yanında yer alır ve uyarıyı insanların Kıyamet Günü'ndeki sorumluluğuyla ilişkilendirir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.