Sahih al-Bukhari, 6536. hadis
Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ubaydullah ibn Musaal‑Bukhari'e aktardıعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى
- 2Uthman ibn al‑Aswadعُثْمَانَ بْنِ الأَسْوَدِ
- 3Ibn Abu Mulaykaابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ
- 4Aishaعَائِشَةَ
- 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ عُذِّبَ ". قَالَتْ قُلْتُ أَلَيْسَ يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى {فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَابًا يَسِيرًا}. قَالَ " ذَلِكِ الْعَرْضُ ". حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الأَسْوَدِ، سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي مُلَيْكَةَ، قَالَ سَمِعْتُ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مِثْلَهُ. وَتَابَعَهُ ابْنُ جُرَيْجٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمٍ وَأَيُّوبُ وَصَالِحُ بْنُ رُسْتُمٍ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم.
Ubeydullah b. Musa bize Osman b. Esved'den, o da İbn Ebî Muleyke'den, o da Aişe'den rivayet etti; Nebi ﷺ şöyle buyurdu:
"Hesabı detaylıca sorgulanan kimse azap görür." Aişe dedi ki: "Ben: 'Yüce Allah {Kolay bir hesaba çekilecek} buyurmuyor mu?' dedim." Resûlullah ﷺ: "Bu, sadece amellerin arz edilmesidir" buyurdu. Amr b. Ali bana rivayet etti: Yahya bize Osman b. Esved'den rivayet etti; İbn Ebî Muleyke'yi işittim, dedi ki: Aişe'nin (Allah ondan razı olsun) şöyle dediğini işittim: "Nebi ﷺ'in buna benzer şekilde buyurduğunu işittim." İbn Cüreyc, Muhammed b. Süleym, Eyyub ve Salih b. Rüstüm de İbn Ebî Muleyke'den, o da Aişe'den, o da Nebi ﷺ'den aynı şekilde rivayette bulunmuşlardır.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Kolay hesap, amellerin gösterilmesidir; ayrıntılı sorguya çekilmek değildir.
Allah’ın kıyamet gününde kişinin amellerini değerlendirmesi.
Amelleri hakkında kişiden ayrıntılı biçimde hesap sorulması.
Kişinin amellerinin kendisine sunulması, ancak uzun uzadıya sorgulanmaması.
Âlimler, Kur’an 84:8’deki kolay hesabın amellerin kişiye sunulması anlamına geldiğini açıklar. Ayrıntılı sorgu ise farklıdır; bu durumda kişi kapsamlı biçimde hesaba çekilir. Dolayısıyla rivayet hem hesap karşısında saygı ve ciddiyeti hem de Allah’ın rahmetine dair ümidi öğretir.
- Her gün amellerini gözden geçirmek ve hataların için tövbe etmek üzere zaman ayır.
- Başkalarına yaptığın haksızlıkları telafi et ve onlarla karşılaşmadan önce helallik iste.
- Allah’tan rahmet dile ve kıyamet gününe samimi amellerle hazırlan.
Bu rivayet de kişinin amellerinin kendisine sunulması ile kıyamet günündeki hesap arasındaki farkı ele alır.
Sahih al-Bukhari · #6534 (Sahih)Bu hadis, başkalarına yapılan haksızlıkların kıyamet gününde gündeme geleceğini vurgulayarak hesap vermenin ciddiyetine dikkat çeker.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.