Ezan · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 668. hadis

Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Ezan
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ، صَاحِبُ الزِّيَادِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْحَارِثِ، قَالَ خَطَبَنَا ابْنُ عَبَّاسٍ فِي يَوْمٍ ذِي رَدْغٍ، فَأَمَرَ الْمُؤَذِّنَ لَمَّا بَلَغَ حَىَّ عَلَى الصَّلاَةِ‏.‏ قَالَ قُلِ الصَّلاَةُ فِي الرِّحَالِ، فَنَظَرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ، فَكَأَنَّهُمْ أَنْكَرُوا فَقَالَ كَأَنَّكُمْ أَنْكَرْتُمْ هَذَا إِنَّ هَذَا فَعَلَهُ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي ـ يَعْنِي النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ـ إِنَّهَا عَزْمَةٌ، وَإِنِّي كَرِهْتُ أَنْ أُحْرِجَكُمْ‏.‏ وَعَنْ حَمَّادٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ نَحْوَهُ، غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ كَرِهْتُ أَنْ أُؤَثِّمَكُمْ، فَتَجِيئُونَ تَدُوسُونَ الطِّينَ إِلَى رُكَبِكُمْ‏.‏

Çeviri

Abdullah b. Abdilvehhâb bize rivayet etti; dedi ki: Hammâd b. Zeyd bize rivayet etti; dedi ki: Ziyâdî’nin arkadaşı Abdülhamîd bize rivayet etti; dedi ki: Abdullah b. Hâris’i şöyle derken işittim: İbn Abbâs bize çamurlu bir günde hutbe verdi. Müezzin ‘Haydi namaza!’ dediğinde, ona ‘Namaz evlerinizdedir’ demesini emretti. Bunun üzerine bazıları birbirlerine bakıp sanki bunu yadırgadılar. O da şöyle buyurdu: ‘Sanki bunu garipsediniz! Şüphesiz bunu benden daha hayırlı olan kimse –yani Peygamber ﷺ– yapmıştır. Cemaatle namaz kesin bir emirdir, ancak sizi zahmete sokmak istemedim.’ Yine Hammâd’dan, Âsım’dan, Abdullah b. Hâris’ten ve İbn Abbâs’tan benzer şekilde rivayet edilmiştir; fakat bu rivayette şöyle denilmiştir: ‘Sizin günaha girmenizi ve dizlerinize kadar çamura bata bata gelmenizi hoş görmedim.’

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Şiddetli çamur ulaşımı zorlaştırınca İbn Abbas, müminlere zorluk çıkarmamak için evlerinde namaz kılmalarına izin verdi.

Arka plan ve bağlam

İbn Abbas, yağmurun ortalığı çamura çevirdiği bir gün halka hitap etti. Müezzine, insanların çamur içinden geçerek camiye gelmek zorunda kalmamaları için evlerinde namaz kılabileceklerini duyurmasını söyledi.

Kavramlar ve açıklamalar
Evlerde namaz kılmak

Şartlar gerektirdiğinde insanların camiye gitmek yerine evlerinde namaz kılabileceklerini bildiren bir duyuru.

Yerleşik bir yükümlülük

Önemle vurgulanan dinî bir görev; burada İbn Abbas cemaatle namazı kasteder.

Dizlere kadar çamurda yürümek

Camiye gidişi zorlaştıran çok derin çamurda ilerlemek.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, cemaatle namazın önemini koruduğu; ancak rahatsız edici yağmur ve çamur gibi zor şartların evde namaz kılmak için geçerli bir mazeret olduğu sonucunu çıkarırlar. İbn Abbas'ın aktardığı Peygamberî uygulama, gereksiz meşakkatin giderilmesinin İslam hukukuyla uyumlu olduğunu gösterir. Fıkıh mezhepleri hava şartlarını namaz için muafiyet sebebi kabul eder; uygulamanın ayrıntıları meşakkatin derecesine ve koşullara bağlıdır.

Günümüz için dersler
  1. Yağmur veya çamur camiye gidişi zorlaştırıyorsa, kabul edilen ruhsattan yararlanıp evinde namaz kıl.
  2. Bir ruhsatın neden geçerli olduğunu açıkça belirt ki insanlar dinî gerekçeyi anlasın.
  3. Cemaatle namaza büyük önem ver; ancak insanları gereksiz meşakkatle namazdan soğutma.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.