Sahih al-Bukhari, 6757. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Ibn Umar'e uzanan rivayet zinciri
- 1Qutayba ibn Sa'idal‑Bukhari'e aktardıقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ
- 2Malikمَالِكٍ
- 3Nafi'نَافِعٍ
- 4Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ، أَرَادَتْ أَنْ تَشْتَرِيَ جَارِيَةً تُعْتِقُهَا فَقَالَ أَهْلُهَا نَبِيعُكِهَا عَلَى أَنَّ وَلاَءَهَا لَنَا. فَذَكَرَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " لاَ يَمْنَعُكِ ذَلِكِ، فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ".
Kuteybe b. Said bize Mâlik'ten, o da Nâfi'den, o da İbn Ömer'den rivayet etti: Müminlerin Annesi Âişe, azat etmek üzere bir cariye satın almak istedi. Carinin sahipleri:
"Onu sana satıyoruz, ancak velâ hakkı bizim olsun" dediler. Âişe bunu Resûlullah ﷺ'a arz edince, şöyle buyurdu: "Bu şart seni alıkoymasın; zira velâ hakkı, köleyi azat eden kimsenindir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Velâ hakkı, köleyi azat edene aittir.
Aişe, azat etmek üzere bir cariye satın almak istedi. Satıcılar velânın kendilerine ait olmasını şart koştular; Aişe bu konuyu Peygamber ﷺ’e danıştı.
Azat etme sonucunda ortaya çıkan ve miras hukuku dâhil bazı sonuçlar doğuran hukuki bağ.
Bir erkek veya kadın köleyi kölelik durumundan özgürleştirmek.
Klasik âlimler bu rivayetten velânın önceki malike değil, azadı gerçekleştiren kişiye ait olduğu sonucunu çıkarırlar. Bu hakkı satıcıya vermeye çalışan sözleşmesel bir şart bu hükmü değiştirmez. Hadis, satış şartları ve miras hükümleriyle ilgili bahislerde de ele alınır.
- Belirsiz veya ihtilaflı bir sözleşme şartını kabul etmeden önce uzman bir kişiye danışın.
- Hakları yalnızca tarafların sözleşmede talep ettiklerine göre değil, geçerli dinî hükümlere göre belirleyin.
- Bir başkasını özgürleştiren kişi sorumluluk üstlenir; ona bundan sonra saygınlık ve adaletle davranın.
Bu rivayet de Aişe’nin Berîre’yi satın alıp azat etmesini konu edinir ve velânın sonuçlarını açıklar.
Sahih al-Bukhari · #6759 (Sahih)Bu hadis, Aişe’nin Berîre’yi satın alma girişimini anlatır ve velâyla ilgili şartı ele alır.
Sahih al-Bukhari · #6756 (Sahih)Bu rivayet de velâyı azadı gerçekleştiren kişiye bağlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.