Sahih al-Bukhari, 6758. hadis
Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Aisha tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتِ اشْتَرَيْتُ بَرِيرَةَ فَاشْتَرَطَ أَهْلُهَا وَلاَءَهَا، فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَعْتِقِيهَا فَإِنَّ الْوَلاَءَ لِمَنْ أَعْطَى الْوَرِقَ ". قَالَتْ فَأَعْتَقْتُهَا ـ قَالَتْ ـ فَدَعَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَخَيَّرَهَا مِنْ زَوْجِهَا فَقَالَتْ لَوْ أَعْطَانِي كَذَا وَكَذَا مَا بِتُّ عِنْدَهُ. فَاخْتَارَتْ نَفْسَهَا.
Muhammed bize rivayet etti, Cerîr bize haber verdi, Mansûr’dan, o İbrâhîm’den, o Esved’den, o Âişe’den — Allah ondan razı olsun — dedi ki:
"Berîre’yi satın aldım, ancak sahipleri velâ hakkının kendilerinde kalmasını şart koştular." Bunu Peygamber’e ﷺ arz ettim, buyurdular ki: "Onu âzat et, çünkü velâ gümüşü (bedeli) ödeyene aittir." Dedi ki: "Ben de onu âzat ettim." Sonra Resûlullah ﷺ onu yanına çağırdı ve kocası hakkında ona muhayyerlik tanıdı. Berîre dedi ki: "Bana şu kadar şu kadar verse bile yanında kalmazdım." Böylece kendisini seçti.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Azat edilme durumunda velâ hakkı, bedeli ödeyen kişiye aittir.
Azatla ortaya çıkan ve miras hukuku bakımından sonuçlar doğurabilen özel bir hukuki bağ.
Köleleştirilmiş bir erkeği veya kadını özgür bırakmak; bu olayda Aişe, satın alma bedelini ödeyerek bunu yapar.
Klasik âlimler bu rivayetten, azadı sağlayan ödemeyi yapan kişinin velâ hakkına sahip olduğu sonucunu çıkarırlar; bu hakkı önceki sahiplerine veren sözleşme şartı geçerli değildir. Fakihler ayrıca Berîre’nin azat edildikten sonra evliliği konusunda tercih hakkı tanınmasını ele alırlar. Bu durum, daha önce cariyeyken evli olan bir kadının azat edilmesinin ona tercih hakkı verebileceği kuralıyla ilişkilendirilir; bunun tam olarak nasıl uygulanacağı koşullara bağlıdır ve mezhepler arasında hukuki ayrıntılar bakımından farklılık gösterir.
- Bir alışveriş veya anlaşma yaparken hangi şartların geçerli olduğunu önceden belirleyin; şüphe duyarsanız uzmana danışın.
- İnsanların haklarına ve seçim özgürlüğüne saygı gösterin; Berîre’ye evliliği hakkında kendi kararını verme imkânı tanınmıştır.
- Birine yardım ederken yardımınızın onun onurunu korumasına ve kendi kararlarını desteklemesine özen gösterin.
Bu rivayet de Aişe’nin Berîre’yi satın almasını ve ailesinin velâ hakkına ilişkin şartını ele alır.
Sahih al-Bukhari · #6759 (Sahih)Bu metin, Aişe’nin Berîre’yi satın alıp azat etmek istemesini anlatır ve satış şartının koşullarına dair ayrıntıları tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #6760 (Sahih)Bu rivayet velâya ilişkin genel kuralı ifade eder: Velâ, azadı gerçekleştiren kişiye aittir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.