Sahih al-Bukhari, 705. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَارِبُ بْنُ دِثَارٍ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيَّ، قَالَ أَقْبَلَ رَجُلٌ بِنَاضِحَيْنِ وَقَدْ جَنَحَ اللَّيْلُ، فَوَافَقَ مُعَاذًا يُصَلِّي، فَتَرَكَ نَاضِحَهُ وَأَقْبَلَ إِلَى مُعَاذٍ، فَقَرَأَ بِسُورَةِ الْبَقَرَةِ أَوِ النِّسَاءِ، فَانْطَلَقَ الرَّجُلُ، وَبَلَغَهُ أَنَّ مُعَاذًا نَالَ مِنْهُ، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَشَكَا إِلَيْهِ مُعَاذًا، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَا مُعَاذُ أَفَتَّانٌ أَنْتَ ـ أَوْ فَاتِنٌ ثَلاَثَ مِرَارٍ ـ فَلَوْلاَ صَلَّيْتَ بِسَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ، وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا، وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى، فَإِنَّهُ يُصَلِّي وَرَاءَكَ الْكَبِيرُ وَالضَّعِيفُ وَذُو الْحَاجَةِ ". أَحْسِبُ هَذَا فِي الْحَدِيثِ. قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ وَتَابَعَهُ سَعِيدُ بْنُ مَسْرُوقٍ وَمِسْعَرٌ وَالشَّيْبَانِيُّ. قَالَ عَمْرٌو وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مِقْسَمٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَرَأَ مُعَاذٌ فِي الْعِشَاءِ بِالْبَقَرَةِ. وَتَابَعَهُ الأَعْمَشُ عَنْ مُحَارِبٍ.
Bize Âdem b. Ebî İyâs anlattı, dedi ki: Bize Şu‘be anlattı, dedi ki: Bize Muhârib b. Disâr anlattı, dedi ki: Câbir b. Abdullah el-Ensârî’yi şöyle derken işittim: Bir adam gece çöktüğünde iki yük hayvanıyla geldi ve Muâz’ın namaz kıldığını gördü; bunun üzerine hayvanını çökertip Muâz’a uydu. Muâz Bakara Suresi’ni veya Nisâ Suresi’ni okuyunca adam namazdan ayrılıp gitti. Muâz’ın kendisini eleştirdiğini duyunca Nebî ﷺ’e gelerek Muâz’ı şikâyet etti. Nebî ﷺ buyurdu ki:
“Ey Muâz! Sen insanları fitneye mi düşürüyorsun? —yahut: fitneci misin?— (bunu üç kez tekrarladı). ‘Sebbihi’sme rabbike’l-a‘lâ’, ‘Ve’ş-şemsi ve duhâhâ’ ve ‘Ve’l-leyli izâ yağşâ’ surelerini okusana! Çünkü senin arkanda yaşlılar, zayıflar ve ihtiyacı olanlar da namaz kılmaktadır.” Sanırım bu ifade hadiste geçmektedir. Ebû Abdillah dedi ki: Saîd b. Mesrûk, Mis‘ar ve eş-Şeybânî bu rivayette ona mutâbaat etmiştir. Amr, Ubeydullah b. Miksem ve Ebû’z-Zübeyr Câbir’den rivayetle dediler ki: Muâz yatsı namazında Bakara Suresi’ni okudu. A‘meş de Muhârib’ten bu konuda mutâbaat etmiştir.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İmam, cemaatin gücünü ve ihtiyaçlarını gözetir.
İki yük devesi olan bir adam, Mu'az akşam namazında uzun süre kıraat ederken cemaate katıldı. Adam namazdan ayrılıp bu durumu Peygamber ﷺ'e şikâyet etti. Bunun üzerine Peygamber ﷺ, Mu'az'a yaşlıları, güçsüzleri ve acil ihtiyaç sahiplerini gözetmesini söyledi.
Taşıma veya araziyi sulama gibi işlerde kullanılan deve.
Cemaat namazını kıldıran kişi.
İnsanları sıkıntıya sokan veya namazdan soğutan kişi.
Klasik âlimler bu rivayetten, imamın kıraati ve cemaat namazının süresini arkasında namaz kılan kişilere göre ayarlaması gerektiği sonucunu çıkarırlar. Uzun okumak kendi başına caizdir; ancak cemaati gereksiz yere zorlamamalıdır. Cemaatte yaşlılar, güçsüzler ve acil ihtiyaçları olanlar bulunabilir. Peygamber ﷺ, Mu'az'ı sert bir şekilde uyardı ve kısa sureleri uygun bir alternatif olarak belirtti. Bu, her namazın daima kısa tutulması gerektiği anlamına gelmez: imam, cemaatin şartlarını ve gücünü gözetmelidir.
- Namaz kıldırırken, orada bulunan kişilere ve koşullarına uygun bir süre seçin.
- Cemaat namazının süresini zor bulan kişi, bunu saygılı ve doğrudan biçimde dile getirebilir.
- İbadette liderlik yalnızca bilgi değil, merhamet ve başkalarının ihtiyaçlarına dikkat etmeyi de gerektirir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.