İlim · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 79. hadis

Abu Musa al-Ash'ari rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: İlim
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Muhammad ibn al‑Alaal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ
  2. 2Hammad ibn Usamaحَمَّادُ بْنُ أُسَامَةَ
  3. 3Burayd ibn Abdullahبُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
  4. 4Abu Burdaأَبِي بُرْدَةَ
  5. 5Abu Musaأَبِي مُوسَى
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَثَلُ مَا بَعَثَنِي اللَّهُ بِهِ مِنَ الْهُدَى وَالْعِلْمِ كَمَثَلِ الْغَيْثِ الْكَثِيرِ أَصَابَ أَرْضًا، فَكَانَ مِنْهَا نَقِيَّةٌ قَبِلَتِ الْمَاءَ، فَأَنْبَتَتِ الْكَلأَ وَالْعُشْبَ الْكَثِيرَ، وَكَانَتْ مِنْهَا أَجَادِبُ أَمْسَكَتِ الْمَاءَ، فَنَفَعَ اللَّهُ بِهَا النَّاسَ، فَشَرِبُوا وَسَقَوْا وَزَرَعُوا، وَأَصَابَتْ مِنْهَا طَائِفَةً أُخْرَى، إِنَّمَا هِيَ قِيعَانٌ لاَ تُمْسِكُ مَاءً، وَلاَ تُنْبِتُ كَلأً، فَذَلِكَ مَثَلُ مَنْ فَقِهَ فِي دِينِ اللَّهِ وَنَفَعَهُ مَا بَعَثَنِي اللَّهُ بِهِ، فَعَلِمَ وَعَلَّمَ، وَمَثَلُ مَنْ لَمْ يَرْفَعْ بِذَلِكَ رَأْسًا، وَلَمْ يَقْبَلْ هُدَى اللَّهِ الَّذِي أُرْسِلْتُ بِهِ ‏"‏‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ قَالَ إِسْحَاقُ وَكَانَ مِنْهَا طَائِفَةٌ قَيَّلَتِ الْمَاءَ‏.‏ قَاعٌ يَعْلُوهُ الْمَاءُ، وَالصَّفْصَفُ الْمُسْتَوِي مِنَ الأَرْضِ‏.‏

Çeviri

Ebû Mûsâ radıyallahu anh'dan rivayet edildiğine göre Nebî ﷺ şöyle buyurmuştur:

"Allah'ın beni kendisiyle gönderdiği hidayet ve ilmin misali, yeryüzüne düşen bol yağmur gibidir. Bunun bir kısmı verimli bir araziye isabet etti; suyu emdi ve bolca ot ve bitki yetiştirdi. Bir kısmı da sert bir araziye düştü; suyu bünyesinde tuttu ve Allah bu suyla insanlara fayda sağladı: ondan içtiler, hayvanlarını suladılar ve ziraat yaptılar. Yağmurun bir kısmı ise başka bir bölgeye isabet etti ki orası suyu tutmayan ve ot bitirmeyen düz bir çorak araziydi. İşte bu, Allah'ın dininde derinleşip kavrayan, Allah'ın benimle gönderdiği şeyden faydalanan, öğrenen ve öğreten kimsenin misalidir. Buna karşılık, buna hiç itibar etmeyen ve benimle gönderilen Allah'ın hidayetini kabul etmeyen kimsenin misali de o çorak arazi gibidir."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ ilim ve hidayeti, verimli kalpleri besleyen yağmura benzetir.

Kavramlar ve açıklamalar
Hidayet ve ilim

Peygamber ﷺ’in aktardığı ilahî rehberlik ve din hakkındaki bilgi.

Verimli toprak

İlmi anlayan, onunla amel eden ve başkalarına öğreten kişinin benzetmesidir.

Sert toprak

Başkalarının da yararlanabilmesi için ilmi aklında tutup koruyan kişinin benzetmesidir.

Âlimlerin çıkarımları

İbn Hacer’in de aralarında bulunduğu klasik şârihler, insanların aynı vahye farklı karşılıklar verdiğini vurgular: Bazıları ilmi anlar ve uygular, bazıları onu koruyup aktarır, bazıları ise ondan yüz çevirir. Bu benzetme hem kavrayışı hem de güvenilir aktarımı över; ilim, insanlara fayda sağladığında özellikle değer kazanır.

Günümüz için dersler
  1. Her gün Kur’an’dan veya güvenilir bir tefsirden küçük bir bölüm okuyup öğrendiğin bir dersi davranışına yansıt.
  2. İyice doğruladığın bilgiyi, bildiğinden fazlasını iddia etmeden, anlaşılır biçimde paylaş.
  3. Henüz anlamadığın bir konu olduğunda güvenilir bir âlime sor ve hidayete açık ol.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.