Sahih al-Bukhari, 878. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Ibn Umar'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abdullah ibn Muhammad ibn Asmaal‑Bukhari'e aktardıعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ
- 2Juwayriyaجُوَيْرِيَةُ
- 3Malikمَالِكٍ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Salim ibn Abdullah ibn Umarسَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ
- 6Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ، قَالَ أَخْبَرَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، بَيْنَمَا هُوَ قَائِمٌ فِي الْخُطْبَةِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ إِذْ دَخَلَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ الأَوَّلِينَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَنَادَاهُ عُمَرُ أَيَّةُ سَاعَةٍ هَذِهِ قَالَ إِنِّي شُغِلْتُ فَلَمْ أَنْقَلِبْ إِلَى أَهْلِي حَتَّى سَمِعْتُ التَّأْذِينَ، فَلَمْ أَزِدْ أَنْ تَوَضَّأْتُ. فَقَالَ وَالْوُضُوءُ أَيْضًا وَقَدْ عَلِمْتَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَأْمُرُ بِالْغُسْلِ.
Abdullah b. Muhammed b. Esma bize rivayet etti; dedi ki: Cüveyriye bize haber verdi, Malik'ten, o da Zühri'den, o da Salim b. Abdullah b. Ömer'den, o da İbn Ömer'den – Allah her ikisinden de razı olsun – nakletti: Ömer b. el-Hattab Cuma günü hutbe verirken, Peygamber ﷺ'in ashabından ilk Muhacirlerden bir adam içeri girdi. Ömer ona seslendi:
"Bu ne vakittir?" Adam cevap verdi: "Meşgul oldum, ezanı duyuncaya kadar ailemin yanına dönemedim; abdest almaktan başka bir şey yapmadım." Bunun üzerine Ömer dedi ki: "Sadece abdest mi? Oysa biliyorsun ki Allah Resûlü ﷺ bize yıkanmayı emrederdi!"
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ömer, olağan abdestin yanı sıra cuma günü gusletmenin önemini vurgular.
Bedenin tamamını kapsayan ritüel yıkanma.
Namazdan önce de alınan küçük ritüel temizlik.
Mekke’den Medine’ye hicret eden ilk Müslümanlar.
Âlimler bu rivayetten cuma günü gusletmenin kuvvetle vurgulandığı ve abdestin gusülle aynı şey olmadığı sonucunu çıkarırlar. Fıkıh mezhepleri hükmü konusunda farklı görüştedir: çoğunluk cuma guslünü müstehap sayarken, bilinen başka bir görüş onun farz olduğunu kabul eder. Ömer, hutbe sırasında adamı uyarıp ona Peygamber’in ﷺ yol gösterici sünnetini hatırlatır; rivayet böylece topluluk içinde rehberliğin ve öğüdün önemini de vurgular.
- Cuma günü gusül için zaman ayırın; abdestin aynı temizliği sağladığını varsaymayın.
- Cuma namazı çağrısından önce hazırlanın ki camiye sakin ve temiz bir hâlde gidebilesiniz.
- Dinî öğütleri saygıyla verip alın ve güvenilir önderlerin yönlendirmelerini ciddiye alın.
Bu rivayet, Peygamber’in ﷺ cuma günü gusletmeyi kuvvetle tavsiye ettiğini aktararak Ömer’in uyarısına ek bağlam sağlar.
Sahih al-Bukhari · #880 (Sahih)Bu rivayet cuma günü gusletmenin her yetişkin erkek için farz olduğunu belirtir ve âlimlerin hükmü neden tartıştığını gösterir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.