Zekat Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 2292. hadis

Abu Huraira rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Zekat Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Abu Huraira tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الأُمَوِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ الْمُخْتَارِ، حَدَّثَنَا سُهَيْلُ، بْنُ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا مِنْ صَاحِبِ كَنْزٍ لاَ يُؤَدِّي زَكَاتَهُ إِلاَّ أُحْمِيَ عَلَيْهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ فَيُجْعَلُ صَفَائِحَ فَيُكْوَى بِهَا جَنْبَاهُ وَجَبِينُهُ حَتَّى يَحْكُمَ اللَّهُ بَيْنَ عِبَادِهِ فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ ثُمَّ يُرَى سَبِيلَهُ إِمَّا إِلَى الْجَنَّةِ وَإِمَّا إِلَى النَّارِ وَمَا مِنْ صَاحِبِ إِبِلٍ لاَ يُؤَدِّي زَكَاتَهَا إِلاَّ بُطِحَ لَهَا بِقَاعٍ قَرْقَرٍ كَأَوْفَرِ مَا كَانَتْ تَسْتَنُّ عَلَيْهِ كُلَّمَا مَضَى عَلَيْهِ أُخْرَاهَا رُدَّتْ عَلَيْهِ أُولاَهَا حَتَّى يَحْكُمَ اللَّهُ بَيْنَ عِبَادِهِ فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ ثُمَّ يُرَى سَبِيلَهُ إِمَّا إِلَى الْجَنَّةِ وَإِمَّا إِلَى النَّارِ وَمَا مِنْ صَاحِبِ غَنَمٍ لاَ يُؤَدِّي زَكَاتَهَا إِلاَّ بُطِحَ لَهَا بِقَاعٍ قَرْقَرٍ كَأَوْفَرِ مَا كَانَتْ فَتَطَؤُهُ بِأَظْلاَفِهَا وَتَنْطِحُهُ بِقُرُونِهَا لَيْسَ فِيهَا عَقْصَاءُ وَلاَ جَلْحَاءُ كُلَّمَا مَضَى عَلَيْهِ أُخْرَاهَا رُدَّتْ عَلَيْهِ أُولاَهَا حَتَّى يَحْكُمَ اللَّهُ بَيْنَ عِبَادِهِ فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ ثُمَّ يُرَى سَبِيلَهُ إِمَّا إِلَى الْجَنَّةِ وَإِمَّا إِلَى النَّارِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ سُهَيْلٌ فَلاَ أَدْرِي أَذَكَرَ الْبَقَرَ أَمْ لاَ ‏.‏ قَالُوا فَالْخَيْلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ الْخَيْلُ فِي نَوَاصِيهَا - أَوْ قَالَ - الْخَيْلُ مَعْقُودٌ فِي نَوَاصِيهَا - قَالَ سُهَيْلٌ أَنَا أَشُكُّ - الْخَيْرُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ الْخَيْلُ ثَلاَثَةٌ فَهْىَ لِرَجُلٍ أَجْرٌ وَلِرَجُلٍ سِتْرٌ وَلِرَجُلٍ وِزْرٌ فَأَمَّا الَّتِي هِيَ لَهُ أَجْرٌ فَالرَّجُلُ يَتَّخِذُهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَيُعِدُّهَا لَهُ فَلاَ تُغَيِّبُ شَيْئًا فِي بُطُونِهَا إِلاَّ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ أَجْرًا وَلَوْ رَعَاهَا فِي مَرْجٍ مَا أَكَلَتْ مِنْ شَىْءٍ إِلاَّ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِهَا أَجْرًا وَلَوْ سَقَاهَا مِنْ نَهْرٍ كَانَ لَهُ بِكُلِّ قَطْرَةٍ تُغَيِّبُهَا فِي بُطُونِهَا أَجْرٌ - حَتَّى ذَكَرَ الأَجْرَ فِي أَبْوَالِهَا وَأَرْوَاثِهَا - وَلَوِ اسْتَنَّتْ شَرَفًا أَوْ شَرَفَيْنِ كُتِبَ لَهُ بِكُلِّ خَطْوَةٍ تَخْطُوهَا أَجْرٌ وَأَمَّا الَّذِي هِيَ لَهُ سِتْرٌ فَالرَّجُلُ يَتَّخِذُهَا تَكَرُّمًا وَتَجَمُّلاً وَلاَ يَنْسَى حَقَّ ظُهُورِهَا وَبُطُونِهَا فِي عُسْرِهَا وَيُسْرِهَا وَأَمَّا الَّذِي عَلَيْهِ وِزْرٌ فَالَّذِي يَتَّخِذُهَا أَشَرًا وَبَطَرًا وَبَذَخًا وَرِيَاءَ النَّاسِ فَذَاكَ الَّذِي هِيَ عَلَيْهِ وِزْرٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا فَالْحُمُرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَىَّ فِيهَا شَيْئًا إِلاَّ هَذِهِ الآيَةَ الْجَامِعَةَ الْفَاذَّةَ ‏{‏ فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ * وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏

Çeviri

Muhammed b. Abdilmelik el-Emevî bana rivayet etti; o dedi ki: Abdulaziz b. Muhtâr bize rivayet etti; Süheyl b. Ebî Sâlih babasından, o da Ebû Hüreyre'den rivayet etti. Ebû Hüreyre şöyle dedi: Resûlullah ﷺ buyurdu ki: 'Zekâtını vermeyen hiçbir hazine sahibi yoktur ki, hazinesi Cehennem ateşinde kızdırılıp levhalar hâline getirilmesin ve bunlarla yanları ile alnı dağlanmasın; ta ki Allah, miktarı elli bin yıl olan bir günde kulları arasında hükmünü verinceye kadar. Sonra yolu ya Cennete ya da Cehenneme çıkar. Zekâtını vermeyen hiçbir deve sahibi yoktur ki, dümdüz bir kum ovasında yere serilmesin ve develer en kalabalık hâlleriyle üzerinden geçmesin; sonuncusu geçtikçe ilki geri döndürülür, ta ki Allah, miktarı elli bin yıl olan bir günde kulları arasında hükmünü verinceye kadar. Sonra yolu ya Cennete ya da Cehenneme çıkar. Zekâtını vermeyen hiçbir koyun sahibi yoktur ki, dümdüz bir kum ovasında yere serilmesin ve koyunlar en kalabalık hâlleriyle orada bulunsun; toynaklarıyla onu çiğnerler, boynuzlarıyla onu süserler. İçlerinde boynuzu kırık veya eksik olan bulunmaz. Sonuncusu geçtikçe ilki geri döndürülür, ta ki Allah, sizin saydığınız üzere miktarı elli bin yıl olan bir günde kulları arasında hükmünü verinceye kadar. Sonra yolu ya Cennete ya da Cehenneme çıkar.' Süheyl dedi ki: 'İnekleri zikredip etmediğini bilmiyorum.' Dediler ki: 'Ya Resûlallah, ya atlar?' Buyurdu ki: 'Hayır, atların alınlarındadır' –veya– 'Hayır, atların alınlarına bağlanmıştır' (Süheyl: Bunda şüpheliyim, dedi) 'Kıyamet gününe kadar. Atlar üç sınıftır: Bir adam için sevaptır, bir adam için örtüdür (korunmadır), bir adam için de günahtır. Sevap olanına gelince: Bu, atları Allah yolunda besleyen ve onları buna hazırlayan kimsedir. Karınlarına giren her şey için Allah ona sevap yazar. Bir çayırda otlatılsa, yedikleri her şey için Allah ona sevap yazar. Bir nehirden su içseler, karınlarına giden her damla için ona sevap vardır' –hatta idrar ve dışkıları için bile sevap zikretti– 'Bir veya iki tepeye tırşansalar, attıkları her adım için sevap yazılır. Örtü (korunma) olana gelince: Bu, atları asalet ve güzellik için besleyen, bollukta ve darlıkta sırtlarının ve karınlarının hakkını gözetendir. Günah olana gelince: Bu, atları kibirlenmek, azgınlık yapmak, gösteriş olsun ve insanlara riya etmek için besleyendir; işte bu kimse için atlar bir yüktür/günahtır.' Dediler ki: 'Ya Resûlallah, ya eşekler?' Buyurdu ki: 'Onlar hakkında bana indirilen özel bir şey yoktur, sadece şu kapsamlı âyet vardır: {Artık kim zerre ağırlığınca bir hayır işlerse onun mükâfatını görecektir. Kim de zerre ağırlığınca bir kötülük işlerse onun cezasını görecektir.}'

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Zekâtı vermeyen kişi malından dolayı hesaba çekilir.

Kavramlar ve açıklamalar
Zekât

Şartları gerçekleştiğinde belirli mal türlerinden verilmesi gereken farz malî ibadet.

Hazine

Burada, gerekli zekâtı ödenmemiş birikmiş mal kastedilir.

Elli bin yıl süren bir gün

Uzun ve çetin Kıyamet Günü'nü anlatan bir ifade.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler bu rivayetten, şartları taşıyan malda zekâtın bağlayıcı bir hak olduğu ve onu bilerek vermemenin büyük günah sayıldığı sonucunu çıkarırlar. Altın, deve ve koyun örnekleri, kişinin malının Kıyamet Günü aleyhinde şahitlik edebileceğini vurgular. Atlar konusunda rivayet, niyet ve bakıma göre ayrım yapar: Allah yolunda bulundurulan atlar sevap kazandırabilir; gösteriş için bulundurmak veya onları ihmal etmek ise bir yüke dönüşür. Anılan hayvanlar örnektir; farklı mal türlerinin zekâtına ilişkin hükümler İslam fıkhında daha ayrıntılı biçimde ele alınır.

Günümüz için dersler
  1. Her yıl malının zekât nisabına ulaşıp ulaşmadığını kontrol et ve gereken zekâtı ver.
  2. Malını yönetirken yalnızca kendi çıkarını değil, başkalarının haklarını da gözet.
  3. Mal edinme ve kullanma niyetini gözden geçir; onu kibir veya gösteriş için kullanma.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.