Sahih Muslim, 2446. hadis
Abdullah ibn Zayd rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Surayj ibn YunusMuslim'e aktardıسُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ
- 2Isma'il ibn Ja'farإِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ
- 3Amr ibn Yahya ibn Umaraعَمْرِو بْنِ يَحْيَى بْنِ عُمَارَةَ
- 4Abbad ibn Tamimعَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ
- 5Abdullah ibn Zaydعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا سُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى بْنِ عُمَارَةَ، عَنْ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا فَتَحَ حُنَيْنًا قَسَمَ الْغَنَائِمَ فَأَعْطَى الْمُؤَلَّفَةَ قُلُوبُهُمْ فَبَلَغَهُ أَنَّ الأَنْصَارَ يُحِبُّونَ أَنْ يُصِيبُوا مَا أَصَابَ النَّاسُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَخَطَبَهُمْ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ " يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ أَلَمْ أَجِدْكُمْ ضُلاَّلاً فَهَدَاكُمُ اللَّهُ بِي وَعَالَةً فَأَغْنَاكُمُ اللَّهُ بِي وَمُتَفَرِّقِينَ فَجَمَعَكُمُ اللَّهُ بِي " . وَيَقُولُونَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ . فَقَالَ " أَلاَ تُجِيبُونِي " . فَقَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ . فَقَالَ " أَمَا إِنَّكُمْ لَوْ شِئْتُمْ أَنْ تَقُولُوا كَذَا وَكَذَا وَكَانَ مِنَ الأَمْرِ كَذَا وَكَذَا " . لأَشْيَاءَ عَدَّدَهَا . زَعَمَ عَمْرٌو أَنْ لاَ يَحْفَظُهَا فَقَالَ " أَلاَ تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالشَّاءِ وَالإِبِلِ وَتَذْهَبُونَ بِرَسُولِ اللَّهِ إِلَى رِحَالِكُمُ الأَنْصَارُ شِعَارٌ وَالنَّاسُ دِثَارٌ وَلَوْلاَ الْهِجْرَةُ لَكُنْتُ امْرَأً مِنَ الأَنْصَارِ وَلَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَشِعْبًا لَسَلَكْتُ وَادِيَ الأَنْصَارِ وَشِعْبَهُمْ إِنَّكُمْ سَتَلْقَوْنَ بَعْدِي أَثَرَةً فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوْنِي عَلَى الْحَوْضِ " .
Süreyc b. Yûnus bize anlattı, İsmâil b. Ca‘fer bize anlattı; Amr b. Yahyâ b. Umâre’den, o da Abbâd b. Temîm’den, o da Abdullah b. Zeyd’den rivayet ettiğine göre: Allah Resûlü ﷺ Huneyn’i fethettiğinde ganimeti taksim etmiş ve kalpleri ısındırılacaklara pay vermişti. Kendisine Ensâr’ın da insanların aldığından nasiplenmek istediği haber verilince, Allah Resûlü ﷺ ayağa kalktı, onlara hitap ederek Allah’a hamd ve senâda bulundu, sonra şöyle buyurdu:
“Ey Ensâr topluluğu! Ben sizi sapıklık içinde bulmadım mı da Allah benim vasıtamla size hidayet verdi? Sizi yoksul bulmadım mı da Allah benim vasıtamla sizi zengin kıldı? Birbirinizden ayrı düşmüşken Allah benim vasıtamla kalplerinizi birleştirdi?” Onlar: “Allah ve Resûlü daha lütufkârdır” dediler. Resûlullah ﷺ: “Bana cevap vermiyor musunuz?” diye sordu. Onlar yine: “Allah ve Resûlü daha lütufkârdır” dediler. Bunun üzerine: “Dilerseniz şöyle şöyle diyebilirdiniz ve mesele şöyle şöyle cereyan edebilirdi” buyurarak birçok hususu saydı. Amr bunların hepsini ezberleyemediğini belirtmiştir. Sonra şöyle devam etti: “İnsanların koyun ve develerle dönüp gitmesine, sizin ise Allah Resûlü ile birlikte evlerinize dönmeye razı olmaz mısınız? Ensâr iç giysidir, diğer insanlar ise dış giysidir. Eğer hicret olmasaydı ben Ensâr’dan bir kimse olurdum. İnsanlar bir vadi veya dar boğazdan geçse, ben mutlaka Ensâr’ın vadisinden ve dar boğazından geçerdim. Benden sonra bazı kimselerin kayırıldığını göreceksiniz; sabredin, ta ki beni Havuz başında buluşuncaya kadar.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ensar, maddi ganimetler yerine Peygamber ﷺ’e yakınlık kazandı.
Huneyn’in fethinden sonra Peygamber ﷺ ganimetleri dağıttı ve kalpleri İslam’a ısındırılmak istenen kişilere pay verdi. Ensar’ın da pay istediği kendisine ulaşınca onlara hitap ederek Allah’ın nimetlerini ve kendisiyle aralarındaki özel bağı hatırlattı.
Peygamber ﷺ’in İslam’la bağlarını güçlendirmek amacıyla ganimetten pay verdiği kişiler.
Bir benzetmedir: Ensar bedene en yakın giysi katmanı gibiydi; yani Peygamber ﷺ’e özellikle yakındı. Diğer insanlar ise dış katman gibiydi.
Bazı kişilerin diğerlerinden daha fazla maddi menfaat elde ettiği eşitsiz bir dağıtım.
Âlimler, Peygamber ﷺ’in ganimet dağıtımında toplumun yararını ve gönülleri kazanmayı gözettiğini açıklar. Onun sözleri Ensar’ın seçkin faziletini ve yakınlığını gösterirken sevgi ve onurun her zaman maddi menfaatlerle ifade edilmediğini de öğretir. Daha sonraki eşitsiz dağıtımlar karşısında sabırlı olma öğüdü, müminlere her geçici mahrumiyeti kırgınlıkla karşılamamayı öğretir. Bu hadis tek başına savaş ganimetlerinin dağıtımına ilişkin eksiksiz hükümler sunmaz; fakihler bu kuralları daha geniş deliller ve fıkhî ilkeler ışığında değerlendirir.
- Değerini yalnızca para ve mallarla ölçme; bağlılık ve Allah’a yakınlık daha büyük nimetlerdir.
- Bir dağıtım seni hayal kırıklığına uğratırsa açıklama iste; bunu yaparken sabrını ve güzel davranışını koru.
- Toplumuna destek olan kişilerin emeğini takdir et ve minnettarlığını açıkça dile getir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.