Zekat Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 2467. hadis

Ali ibn Abi Talib rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Zekat Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Muslim'den Zayd ibn Wahb al‑Juhani'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Abd ibn HumaydMuslim'e aktardıعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ
  2. 2Abd ar‑Razzaq ibn Hammamعَبْدُ الرَّزَّاقِ بْنُ هَمَّامٍ
  3. 3Abd al‑Malik ibn Abu Sulaymanعَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ
  4. 4Salama ibn Kuhaylسَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ
  5. 5Zayd ibn Wahb al‑Juhaniزَيْدُ بْنُ وَهْبٍ الْجُهَنِيُّ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ بْنُ هَمَّامٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ، حَدَّثَنِي زَيْدُ بْنُ وَهْبٍ الْجُهَنِيُّ، أَنَّهُ كَانَ فِي الْجَيْشِ الَّذِينَ كَانُوا مَعَ عَلِيٍّ - رضى الله عنه - الَّذِينَ سَارُوا إِلَى الْخَوَارِجِ فَقَالَ عَلِيٌّ رضى الله عنه أَيُّهَا النَّاسُ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ يَخْرُجُ قَوْمٌ مِنْ أُمَّتِي يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَيْسَ قِرَاءَتُكُمْ إِلَى قِرَاءَتِهِمْ بِشَىْءٍ وَلاَ صَلاَتُكُمْ إِلَى صَلاَتِهِمْ بِشَىْءٍ وَلاَ صِيَامُكُمْ إِلَى صِيَامِهِمْ بِشَىْءٍ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ يَحْسِبُونَ أَنَّهُ لَهُمْ وَهُوَ عَلَيْهِمْ لاَ تُجَاوِزُ صَلاَتُهُمْ تَرَاقِيَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنَ الإِسْلاَمِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنَ الرَّمِيَّةِ ‏"‏ ‏.‏ لَوْ يَعْلَمُ الْجَيْشُ الَّذِينَ يُصِيبُونَهُمْ مَا قُضِيَ لَهُمْ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّهِمْ صلى الله عليه وسلم لاَتَّكَلُوا عَنِ الْعَمَلِ وَآيَةُ ذَلِكَ أَنَّ فِيهِمْ رَجُلاً لَهُ عَضُدٌ وَلَيْسَ لَهُ ذِرَاعٌ عَلَى رَأْسِ عَضُدِهِ مِثْلُ حَلَمَةِ الثَّدْىِ عَلَيْهِ شَعَرَاتٌ بِيضٌ فَتَذْهَبُونَ إِلَى مُعَاوِيَةَ وَأَهْلِ الشَّامِ وَتَتْرُكُونَ هَؤُلاَءِ يَخْلُفُونَكُمْ فِي ذَرَارِيِّكُمْ وَأَمْوَالِكُمْ وَاللَّهِ إِنِّي لأَرْجُو أَنْ يَكُونُوا هَؤُلاَءِ الْقَوْمَ فَإِنَّهُمْ قَدْ سَفَكُوا الدَّمَ الْحَرَامَ وَأَغَارُوا فِي سَرْحِ النَّاسِ فَسِيرُوا عَلَى اسْمِ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ فَنَزَّلَنِي زَيْدُ بْنُ وَهْبٍ مَنْزِلاً حَتَّى قَالَ مَرَرْنَا عَلَى قَنْطَرَةٍ فَلَمَّا الْتَقَيْنَا وَعَلَى الْخَوَارِجِ يَوْمَئِذٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ الرَّاسِبِيُّ فَقَالَ لَهُمْ أَلْقُوا الرِّمَاحَ وَسُلُّوا سُيُوفَكُمْ مِنْ جُفُونِهَا فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ يُنَاشِدُوكُمْ كَمَا نَاشَدُوكُمْ يَوْمَ حَرُورَاءَ ‏.‏ فَرَجَعُوا فَوَحَّشُوا بِرِمَاحِهِمْ وَسَلُّوا السُّيُوفَ وَشَجَرَهُمُ النَّاسُ بِرِمَاحِهِمْ - قَالَ - وَقُتِلَ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَمَا أُصِيبَ مِنَ النَّاسِ يَوْمَئِذٍ إِلاَّ رَجُلاَنِ فَقَالَ عَلِيٌّ رضى الله عنه الْتَمِسُوا فِيهِمُ الْمُخْدَجَ ‏.‏ فَالْتَمَسُوهُ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَامَ عَلِيٌّ - رضى الله عنه - بِنَفْسِهِ حَتَّى أَتَى نَاسًا قَدْ قُتِلَ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ قَالَ أَخِّرُوهُمْ ‏.‏ فَوَجَدُوهُ مِمَّا يَلِي الأَرْضَ فَكَبَّرَ ثُمَّ قَالَ صَدَقَ اللَّهُ وَبَلَّغَ رَسُولُهُ - قَالَ - فَقَامَ إِلَيْهِ عَبِيدَةُ السَّلْمَانِيُّ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اللَّهَ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ لَسَمِعْتَ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ إِي وَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ ‏.‏ حَتَّى اسْتَحْلَفَهُ ثَلاَثًا وَهُوَ يَحْلِفُ لَهُ ‏.‏

Çeviri

Abd b. Humeyd bize rivayet etti, Abdürrezzak b. Hemmam bize rivayet etti, Abdülmelik b. Ebî Süleyman bize rivayet etti, Seleme b. Kuheyl bize rivayet etti, Zeyd b. Vehb el-Cühenî bana şunu nakletti: O, Hz. Ali’nin (Allah ondan razı olsun) komutasında Hâricîlere karşı sefere çıkan orduda bulunuyordu. Hz. Ali (Allah ondan razı olsun) şöyle buyurdu:

“Ey insanlar! Ben Resûlullah ﷺ’ın şöyle buyurduğunu işittim: ‘Ümmetimden bir topluluk zuhur edecek ki Kur’an okurlar; sizin okumanız onların okumasının yanında, sizin namazınız onların namazının yanında, sizin orucunuz onların orucunun yanında hiçbir şeydir. Kur’an okurlar ve onun lehlerine olduğunu sanırlar, hâlbuki o aleyhlerinedir. Namazları köprücük kemiklerini aşmaz; İslam’dan, okun avı delip geçtiği gibi sıyrılıp çıkarlar.’ Eğer onlarla karşılaşacak olan ordu, Peygamberleri ﷺ vasıtasıyla kendilerine ne büyük bir mükafat vaat edildiğini bilseydi, sadece bu amele güvenip başka hayır işlerinden vazgeçerdi. Onların alameti şudur: İçlerinde bir adam vardır ki üst kol var fakat alt kolu yoktur; üst kolunun ucunda meme başı gibi etli bir çıkıntı bulunur ve üzerinde beyaz kıllar vardır. Siz şimdi Muaviye ve Şam halkına doğru yürürken onları geride, çocuklarınızın ve mallarınızın arasında bırakıyorsunuz. Vallahi umarım ki bunlar o kimselerdir; çünkü haram kan dökmüş ve insanların hayvanlarını yağmalamışlardır. Haydi, Allah’ın adıyla sefere çıkın!” Seleme b. Kuheyl dedi ki: “Zeyd b. Vehb beni her konakta indirdi, ta ki bir köprüyü geçinceye kadar. Karşılaştığımızda Hâricîlerin başında Abdullah b. Vehb er-Râsibî vardı. Onlara dedi ki: ‘Mızraklarınızı atın ve kılıçlarınızı kınlarından çekin; zira korkarım ki size, Harura günü yaptıkları gibi hitap ederler.’ Geri dönüp mızraklarını attılar ve kılıçlarını çektiler. İnsanlar da onlara mızraklarıyla saldırdı ve birbirlerinin üzerine yığıldılar. O gün bizden sadece iki kişi şehit oldu. Hz. Ali (Allah ondan razı olsun) buyurdu: ‘Aralarında eksik uzuvlu olanı arayın.’ Aradılar ama bulamadılar. Bunun üzerine Hz. Ali (Allah ondan razı olsun) bizzat kalkıp cesetlerin üst üste yığıldığı yere geldi ve ‘Onları kaldırın’ dedi. En altta onu buldular. Tekbir getirip ‘Allah doğru söyledi ve Resûlü ﷺ tebliğ etti’ buyurdu. Sonra Ubeyde es-Selmânî yanına gelerek dedi ki: ‘Ey Müminlerin Emiri! Kendisinden başka ilah olmayan Allah’a yemin ederim ki, bu hadisi gerçekten Resûlullah ﷺ’tan duydunuz mu?’ O da ‘Evet, kendisinden başka ilah olmayan Allah’a andolsun ki evet’ diye cevap verdi. Üç defa yemin ettirdi, o da her seferinde yemin etti.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Kur’an bir kişinin davranışlarını kınıyorsa, dindar görünmek tek başına yeterli değildir.

Arka plan ve bağlam

Ali ibn Ebi Talib bunu Haricilere karşı düzenlenen sefer sırasında aktardı. Sahabeler, Hz. Peygamber ﷺ’in önceden haber verdiği gibi, öldürülenler arasında tarif edilen fiziksel özelliğe sahip kişiyi tanıdılar.

Kavramlar ve açıklamalar
Hariciler

Ali döneminde yönetime karşı çıkan ve şiddete başvuran bir grup.

Namazları köprücük kemiklerini aşmaz

İbadetleri samimi kabulden yoksundur ve kalp ile davranışlarda etkisini göstermez.

İslam’dan hızla geçip giderler

Hedefinden hızla geçip giden bir oka benzetmedir; İslam yolundan ciddi biçimde sapmayı ifade eder.

Âlimlerin çıkarımları

Nevevî’nin de aralarında bulunduğu klasik âlimler, buradan çokça Kur’an okumanın ve ibadetin tek başına ihlasın ya da doğru anlayışın kanıtı olmadığı sonucunu çıkarırlar. Kur’an insanı itaate ve adalete yöneltmelidir; metinleri yüzeysel biçimde kullanarak zulmü ve şiddeti meşrulaştıran kişi, delili kendi aleyhine çevirmiş olur. Hadis, anlatılan aşırılık yanlısı grubu kınar; diğer Müslümanları gelişigüzel biçimde Harici veya kâfir ilan etmeye izin vermez. Âlimler, bu tür durumlar hakkında hüküm vermenin açık bilgi gerektirdiğini ve yetkin mercilere bırakılması gerektiğini vurgular.

Günümüz için dersler
  1. Dindarlığı yalnızca görünür ibadetlerle değil, adalet, tevazu ve davranışlarla da değerlendirin.
  2. Kur’an’ı bilgiyle okuyun ve ayetleri önyargılarınızı doğrulamak için kullanmak yerine, kendi davranışlarınızı düzeltmesine izin verin.
  3. İnsanları kendi başınıza aşırılık yanlısı veya kâfir ilan etmeyin; güvenilir bilgiye başvurun ve suçlamaların şiddeti körüklemesini önleyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.