Sahih Muslim, 2990. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Nafi''e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn al‑MuthannaMuslim'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى
- 2Yahyaيَحْيَى
- 3Ubaydullahعُبَيْدِ اللَّهِ
- 4Nafi'نَافِعٌ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا يَحْيَى، - وَهُوَ الْقَطَّانُ - عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنِي نَافِعٌ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، وَسَالِمَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، كَلَّمَا عَبْدَ اللَّهِ حِينَ نَزَلَ الْحَجَّاجُ لِقِتَالِ ابْنِ الزُّبَيْرِ قَالاَ لاَ يَضُرُّكَ أَنْ لاَ تَحُجَّ الْعَامَ فَإِنَّا نَخْشَى أَنْ يَكُونَ بَيْنَ النَّاسِ قِتَالٌ يُحَالُ بَيْنَكَ وَبَيْنَ الْبَيْتِ قَالَ فَإِنْ حِيلَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ فَعَلْتُ كَمَا فَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا مَعَهُ حِينَ حَالَتْ كُفَّارُ قُرَيْشٍ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْبَيْتِ أُشْهِدُكُمْ أَنِّي قَدْ أَوْجَبْتُ عُمْرَةً . فَانْطَلَقَ حَتَّى أَتَى ذَا الْحُلَيْفَةِ فَلَبَّى بِالْعُمْرَةِ ثُمَّ قَالَ إِنْ خُلِّيَ سَبِيلِي قَضَيْتُ عُمْرَتِي وَإِنْ حِيلَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ فَعَلْتُ كَمَا فَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا مَعَهُ . ثُمَّ تَلاَ { لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ} ثُمَّ سَارَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِظَهْرِ الْبَيْدَاءِ قَالَ مَا أَمْرُهُمَا إِلاَّ وَاحِدٌ إِنْ حِيلَ بَيْنِي وَبَيْنَ الْعُمْرَةِ حِيلَ بَيْنِي وَبَيْنَ الْحَجِّ أُشْهِدُكُمْ أَنِّي قَدْ أَوْجَبْتُ حَجَّةً مَعَ عُمْرَةٍ . فَانْطَلَقَ حَتَّى ابْتَاعَ بِقُدَيْدٍ هَدْيًا ثُمَّ طَافَ لَهُمَا طَوَا��ًا وَاحِدًا بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ لَمْ يَحِلَّ مِنْهُمَا حَتَّى حَلَّ مِنْهُمَا بِحَجَّةٍ يَوْمَ النَّحْرِ .
Nâfi' rivayet etti: Haccâc, İbnü'z-Zübeyr ile savaşmak için geldiğinde, Abdullah b. Abdullah ve Sâlim b. Abdullah, Abdullah'a (b. Ömer) dediler ki:
"Bu yıl hacca gitmemende bir sakınca yoktur; çünkü insanlar arasında çıkabilecek çatışmalar sebebiyle senin Beyt'e ulaşmana engel olunmasından endişe ediyoruz." Bunun üzerine o şöyle dedi: "Eğer benimle Beyt arasına engel konulursa, Resûlullah ﷺ ne yaptıysa ben de onu yaparım. Kureyş müşrikleri onunla Beyt arasına engel olduklarında ben de onunlaydım. Sizi şahit tutuyorum ki ben kendime umreyi vacip kıldım." Sonra yola çıktı ve Zülhuleyfe'ye varınca umre için telbiye getirdi. Ardından dedi ki: "Eğer yolum açık olursa umremi tamamlarım; fakat benimle Beyt arasına engel konulursa, Resûlullah ﷺ ne yaptıysa ben de onu yaparım; nitekim ben o sırada onunlaydım." Sonra şu ayeti okudu: {"Andolsun, Resûlullah'ta sizin için güzel bir örnek vardır."} (Ahzâb, 33/21). Daha sonra yoluna devam etti ve Beydâ'nın sırtına vardığında şöyle dedi: "Her ikisinin hükmü birdir; eğer umreden alıkonursam, hacdan da alıkonulmuş olurum. Sizi şahit tutuyorum ki ben umre ile birlikte haccı da kendime vacip kıldım." Sonra yola devam etti ve Kudeyd'de kurbanlık satın aldı. Ardından her ikisi için Beyt'i bir kez tavaf etti ve Safa ile Merve arasında bir kez sa'y yaptı. Kurban Bayramı günü hac ibadetini tamamlayıp ihramdan çıkıncaya kadar da her ikisinden dolayı ihramdan çıkmadı.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İbn Ömer, engellenme tehlikesi karşısında Peygamber ﷺ’in uygulamasını izledi.
Haccâc, İbnü’z-Zübeyr’e karşı sefere çıktığında İbn Ömer’in oğulları, çatışmaların onun Kâbe’ye ulaşmasını engellemesinden korktu. İbn Ömer, Hudeybiye’de Peygamber ﷺ’in uygulamasını izlemeyi seçti.
Hac veya umre niyetini bildirmek için hacının okuduğu dua.
Hacının niyet ettikten sonra girdiği ve özel hükümlerin geçerli olduğu kutsal hâl.
Hac ve umreyi tek bir ibadette birleştirmek; hacının hac tamamlanana kadar ihramda kalması.
Âlimler bu rivayetten, geçerli bir engel nedeniyle Kâbe’ye ulaşamayan kişinin engellenmiş hacının hükümlerini uygulayacağı ve Peygamber ﷺ’in örneğini izleyeceği sonucunu çıkarırlar. Rivayet ayrıca İbn Ömer’in önce umreye niyet ettiğini, sonra haccı buna ekleyerek ikisini kıran şeklinde birlikte yaptığını gösterir. Fakihler, bu ve başka naslara dayanarak engellenme durumunda ihramdan çıkmanın şartlarını ele alırlar; ayrıntılar fıkıh mezhepleri arasında farklılık gösterir.
- Hac yolculuğunu dikkatle planlayın; gerçek güvenlik risklerini ve engelleri göz önünde bulundurun.
- Hac veya umreye başlamadan önce ihram ve engellenme hükümlerini öğrenin.
- Dinî tercihlerinizde güvenilir nebevî uygulamayı esas alın ve uzman bir âlime danışın.
Bu rivayet de karışıklık döneminde İbn Ömer’in haccını anlatır ve ibadet tercihine açıklık getirir.
Sahih Muslim · #2989 (Sahih)Aynı siyasi karışıklık döneminde İbn Ömer’in umre için yola çıkışını aktarır.
Sahih Muslim · #2991 (Sahih)Bu anlatım, çatışma yılındaki İbn Ömer’in haccını ele alarak hac anlatımını tamamlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.