Sahih Muslim, 3700. hadis
Fatima bint Qais rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Abu Salama'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn Rafi'Muslim'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ
- 2Husayn ibn Muhammadحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ
- 3Shaybanشَيْبَانُ
- 4Yahyaيَحْيَى
- 5Abu Salamaأَبُو سَلَمَةَ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، - وَهُوَ ابْنُ أَبِي كَثِيرٍ - أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ قَيْسٍ، أُخْتَ الضَّحَّاكِ بْنِ قَيْسٍ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أَبَا حَفْصِ بْنَ الْمُغِيرَةِ الْمَخْزُومِيَّ طَلَّقَهَا ثَلاَثًا ثُمَّ انْطَلَقَ إِلَى الْيَمَنِ فَقَالَ لَهَا أَهْلُهُ لَيْسَ لَكِ عَلَيْنَا نَفَقَةٌ . فَانْطَلَقَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فِي نَفَرٍ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِ مَيْمُونَةَ فَقَالُوا إِنَّ أَبَا حَفْصٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثَلاَثًا فَهَلْ لَهَا مِنْ نَفَقَةٍ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَيْسَتْ لَهَا نَفَقَةٌ وَعَلَيْهَا الْعِدَّةُ " . وَأَرْسَلَ إِلَيْهَا " أَنْ لاَ تَسْبِقِينِي بِنَفْسِكِ " . وَأَمَرَهَا أَنْ تَنْتَقِلَ إِلَى أُمِّ شَرِيكٍ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَيْهَا " أَنَّ أُمَّ شَرِيكٍ يَأْتِيهَا الْمُهَاجِرُونَ الأَوَّلُونَ فَانْطَلِقِي إِلَى ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ الأَعْمَى فَإِنَّكِ إِذَا وَضَعْتِ خِمَارَكِ لَمْ يَرَكِ " . فَانْطَلَقَتْ إِلَيْهِ فَلَمَّا مَضَتْ عِدَّتُهَا أَنْكَحَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُسَامَةَ بْنَ زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ
Bana Muhammed b. Râfi‘ anlattı, bize Hüseyin b. Muhammed anlattı, bize Şeybân anlattı, Yahyâ’dan -ki o Ebû Kesîr’in oğludur- nakletti, Ebû Seleme bana haber verdi ki Fâtıma binti Kays, Dahhâk b. Kays’ın kız kardeşi, ona şunu bildirdi: Ebû Hafs b. Muğîra el-Mahzûmî onu üç talakla boşadı ve ardından Yemen’e gitti. Bunun üzerine adamın ailesi kadına:
“Bizim sana nafaka verme yükümlülüğümüz yoktur” dediler. Sonra Hâlid b. Velîd bir grup kişiyle birlikte Meymûne’nin evinde Resûlullah ﷺ’a geldiler ve: “Ebû Hafs eşini üç talakla boşadı; acaba kadın için nafaka hakkı var mıdır?” diye sordular. Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: “Onun için nafaka yoktur, ancak iddet beklemesi gerekir.” Ayrıca kadına şu mesajı gönderdi: “Kendin hakkında acele karar verme.” Ona Ümmü Şerîk’in yanına taşınmasını emretti, sonra da ona şu haberi yolladı: “Ümmü Şerîk’e ilk Muhacirler sıkça gelir; sen İbn Ümmi Mektûm’un, yani âmânın yanına git. Çünkü başörtünü çıkardığında seni göremez.” Kadın onun yanına gitti ve iddet süresi dolunca Resûlullah ﷺ onu Usâme b. Zeyd b. Hârise ile evlendirdi.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Kesin boşanmanın ardından Fatıma’nın iddet beklemesi gerekiyordu, ancak nafaka hakkı yoktu.
Fatma bint Kays’ın eşi Yemen’e gitmişken onu üç talakla boşadı. Eşinin ailesi nafaka talebine itiraz edince Fatma meseleyi Peygamber ﷺ’e arz etti.
Kadının yeniden evlenmeden önce boşanmanın ardından beklemesi gereken süre.
Geçim giderleri ve barınma gibi ihtiyaçlar için sağlanan maddi destek.
Kadının başını ve saçını örttüğü giysi.
Âlimler bu rivayeti, kesin boşanmanın ardından kadının iddet süresince nafaka alamayacağına dair bir delil olarak ele alırlar. Fıkıh mezhepleri, kesin boşanmadan sonra nafaka ve barınma konusundaki hakların ayrıntılarında farklı görüşlere sahiptir; diğer nasları ve koşulları da değerlendirirler. Hadiste ayrıca Fatma’nın iddetini tamamlaması gerektiği ve daha sonra Usame bin Zeyd ile evlendiği belirtilir. İbn Ümmü Mektum’un yanında kalması yönündeki talimat, güvenlik, mahremiyet ve uygun bir barınma yerinin dikkatle gözetilmesi gerektiğini gösterir.
- Boşanma durumunda, hukuki ayrıntılar koşullara göre değişebileceğinden nafaka, barınma ve iddet konusunda uzman görüşü alın.
- Boşanmanın ardından önemli kararları aceleye getirmeyin; güvenilir öğüt alın, güvenliğinizi ve mahremiyetinizi gözetin.
- Zorlu bir geçiş dönemindeki kişilere özenle yaklaşın ve onlara uygun, güvenli bir yer sağlayın.
Bu rivayet Fatma bint Kays’ın boşanmasını ve iddet süresindeki haklarını ele alarak ek bağlam sunar.
Sahih Muslim · #3699 (Sahih)Fatma burada boşanmasını ve aldığı öğüdü kendi anlatımıyla aktarır; bu da hükmün arka planını açıklar.
Sahih Muslim · #3701 (Sahih)Bu rivayet de Fatma’nın iddetini ve bu süreyi geçirdiği koşulları ele alır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.