Sahih Muslim, 4101. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi
Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ أَقْبَلْنَا مِنْ مَكَّةَ إِلَى الْمَدِينَةِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاعْتَلَّ جَمَلِي . وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ وَفِيهِ ثُمَّ قَالَ لِي " بِعْنِي جَمَلَكَ هَذَا " . قَالَ قُلْتُ لاَ بَلْ هُوَ لَكَ . قَالَ " لاَ بَلْ بِعْنِيهِ " . قَالَ قُلْتُ لاَ بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ " لاَ بَلْ بِعْنِيهِ " . قَالَ قُلْتُ فَإِنَّ لِرَجُلٍ عَلَىَّ أُوقِيَّةَ ذَهَبٍ فَهُوَ لَكَ بِهَا . قَالَ " قَدْ أَخَذْتُهُ فَتَبَلَّغْ عَلَيْهِ إِلَى الْمَدِينَةِ " . قَالَ فَلَمَّا قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِبِلاَلٍ " أَعْطِهِ أُوقِيَّةً مِنْ ذَهَبٍ وَزِدْهُ " . قَالَ فَأَعْطَانِي أُوقِيَّةً مِنْ ذَهَبٍ وَزَادَنِي قِيرَاطًا - قَالَ - فَقُلْتُ لاَ تُفَارِقُنِي زِيَادَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم - قَالَ - فَكَانَ فِي كِيسٍ لِي فَأَخَذَهُ أَهْلُ الشَّامِ يَوْمَ الْحَرَّةِ .
Osman b. Ebî Şeybe bize anlattı, Cerîr bize anlattı, A'meş'ten, Sâlim b. Ebî'l-Ca'd'dan, Câbir'den naklettiğine göre şöyle demiştir: Resûlullah ﷺ ile birlikte Mekke'den Medine'ye doğru yola çıktık, bu sırada devem hastalandı. Hadisi kıssasıyla birlikte rivayet etti ve şunları ekledi: Sonra bana:
"Deveni bana sat" buyurdu. Ben: "Hayır, o sizin olsun" dedim. Buyurdu ki: "Hayır, onu bana sat." Dedim ki: "Hayır, o sizin ey Allah'ın Resûlü." Buyurdu ki: "Hayır, onu bana sat." Ben: "Bir kimseye bir ukıyye altın borcum var, o yüzden deve bu bedel karşılığında sizin olsun" dedim. Buyurdu ki: "Onu satın aldım; Medine'ye varıncaya kadar üzerinde yoluna devam et." Medine'ye vardığımızda Resûlullah ﷺ Bilâl'e: "Ona bir ukıyye altın ver ve fazlasını da ekle" buyurdu. Bilâl bana bir ukıyye altın verdi ve bir kırat da fazla verdi. Câbir dedi ki: "Resûlullah ﷺ'ın verdiği fazlalık benden ayrılmazdı." O, benim bir kesemde duruyordu, ta ki Harre günü Şam halkı onu alıncaya kadar.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, Cabir’in devesini satın aldı ve kararlaştırılan bedelin üstünde ona fazladan verdi.
Tarihî bir ağırlık ölçüsü; burada satış bedeli olarak kararlaştırılan miktar altın kastedilir.
Küçük bir ağırlık ölçüsü; Cabir, kararlaştırılan bedele ek olarak bu miktarda altın aldı.
Medine yakınlarındaki Harre’de yaşanan şiddetli olayın günü; Cabir, heybesinin o gün alındığını anlatmıştır.
Âlimler buradan, alıcı ile satıcı bedel üzerinde anlaşınca satışın geçerli olacağını ve satıcının işlem sırasında bedeli alma hakkını koruyabileceğini çıkarırlar. Peygamber ﷺ, Cabir’in deveyi Medine’ye kadar kullanmasına izin verdi ve bunun üzerine ona fazladan verdi. Bu, cömertlik ve güzel muamele örneğidir; her alışverişte daha fazla ödeme yükümlülüğü değildir. Dört Sünni fıkıh mezhebinin hukukçuları karşılıklı rızaya dayalı satışın geçerliliğini kabul eder ve anlaşmaların ve şartların açık olmasını vurgular.
- Satışta bedeli açıkça kararlaştır ve yapılan anlaşmaya uy.
- Alışverişlerde cömert ve nazik ol; fazladan ödemeyi zorunluluk hâline getirme.
- Peygamber ﷺ’in Cabir’in deveyi Medine’ye kadar sürmesine izin vermesi gibi, pratik düzenlemelerde karşı tarafın ihtiyaçlarını gözet.
Bu sahih rivayet, aynı yolculuğu ve Cabir’in devesinin satışını başka bir rivayet yolu üzerinden anlatır.
Sahih Muslim · #4100 (Sahih)Bu sahih versiyon deve hikâyesini başka bir rivayet yoluyla aktarır ve alışverişe ilişkin ek bağlam sunar.
Sahih Muslim · #4102 (Sahih)Cabir, Peygamber ﷺ ile yolculuğunu ve devesine nasıl davranıldığını yeniden anlatır; bu da olayın bağlamını destekler.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.