Yeminler Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 4328. hadis

Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Yeminler Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Umar tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، عَنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ، بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ، ح وَحَدَّثَنِي أَبُو الرَّبِيعِ، وَأَبُو كَامِلٍ قَالاَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، وَهُوَ ابْنُ زَيْدٍ ح وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ - كِلاَهُمَا عَنْ أَيُّوبَ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي إِسْمَاعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، ح وَحَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ، - يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ - كُلُّ هَؤُلاَءِ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا الْحَدِيثِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِمْ ‏ "‏ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ فَقَدْ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ ‏"‏ ‏.‏ إِلاَّ فِي حَدِيثِ أَيُّوبَ وَيَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ فَإِنَّهُمَا ذَكَرَا هَذَا الْحَرْفَ فِي الْحَدِيثِ وَقَالاَ لاَ نَدْرِي أَهُوَ شَىْءٌ فِي الْحَدِيثِ أَوْ قَالَهُ نَافِعٌ مِنْ قِبَلِهِ وَلَيْسَ فِي رِوَايَةِ أَحَدٍ مِنْهُمْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ إِلاَّ فِي حَدِيثِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ ‏.‏

Çeviri

Bize Kuteybe b. Saîd ve Muhammed b. Rumh, Leys b. Sa'd'dan rivayet etti; yine bize Muhammed b. el-Müsennâ rivayet etti: Bize Abdülvehhâb rivayet etti ve dedi ki: Yahyâ b. Saîd'i işittim; yine bana Ebû'r-Rebî' ve Ebû Kâmil rivayet ettiler ve dediler ki: Bize Hammâd -ki o İbn Zeyd'dir- rivayet etti; yine bana Züheyr b. Harb rivayet etti: Bize İsmâil -yani İbn Uleyye- rivayet etti, her ikisi de Eyyûb'dan; yine bize İshâk b. Mansûr rivayet etti: Bize Abdürrezzâk haber verdi, İbn Cüreyc'den: Bana İsmâil b. Ümeyye haber verdi; yine bize Muhammed b. Râfi' rivayet etti: Bize İbn Ebî Füdeyk rivayet etti, İbn Ebî Zi'b'den; yine bize Hârûn b. Saîd el-Eylî rivayet etti: Bize İbn Vehb haber verdi ve dedi ki: Bana Üsâme -yani İbn Zeyd- haber verdi. Tüm bu râviler, Nâfi'den, o da İbn Ömer'den, o da Nebi ﷺ'den bu hadisi rivayet etmişlerdir. Ancak onların rivayetlerinde şu ifade yer almamaktadır:

"Eğer onun malı yoksa, azat ettiği kısım azat edilmiş sayılır." Bu ifade sadece Eyyûb ve Yahyâ b. Saîd'in rivayetinde geçmektedir; onlar bu kısmı hadiste zikretmiş ve şöyle demişlerdir: Bunun hadisin aslından mı yoksa Nâfi'in kendi görüşünden mi olduğunu bilmiyoruz. Ayrıca hiçbirinin rivayetinde "Resûlullah ﷺ'ı işittim" ifadesi yer almamaktadır; bu ifade yalnızca Leys b. Sa'd'in hadisindedir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Müslim, rivayetlerdeki farklılıkları ve belirsizlikleri özenle korur.

Kavramlar ve açıklamalar
Rivayet zinciri

Bir haberi bir nesilden sonraki nesle aktaran kişilerin sıralı dizisi.

Azat etme

Bir kişinin köleliğine son verilmesi; bu konu, aktarılan yeminle ilgili ifadede yer alır.

Âlimlerin çıkarımları

Hadis âlimleri bu bölümü, rivayetin titizlikle aktarılmasına örnek olarak görür: Müslim, hangi ravilerin bir ilaveyi naklettiğini ve hangilerinin bu konuda tereddüt aktardığını belirtir. Kısmen azat etmeye ilişkin ilave, Peygamber ﷺ'e kesin olarak nispet edilmez; çünkü Eyyûb ve Yahya ibn Saîd, Nâfi'in bunu hadis olarak mı naklettiğini yoksa kendisinin mi eklediğini bilmediklerini belirtmiştir. Ayrıca yalnızca el-Leys ibn Sa'd rivayetinde İbn Ömer'in Peygamber ﷺ'i bizzat işittiği ifadesinin bulunduğu kaydedilir. Dolayısıyla bu bölüm rivayet farklılıklarını belgeler; tek başına yemin ve azat etmeye ilişkin bütün durumlar hakkında kapsamlı bir fıkhî hüküm sunmaz.

Günümüz için dersler
  1. Dinî haberleri doğru aktarın ve lafız ya da ayrıntı farklılıklarını açıkça belirtin.
  2. Bir ravinin doğrudan Peygamber ﷺ'e nispet ettiği şeylerle şüpheli olarak aktarılanları birbirinden ayırın.
  3. Yemin ve azat etmeye dair bir fıkhî hükmü, diğer güvenilir rivayetlerden ve uzman âlimlerin açıklamalarından bağımsız değerlendirmeyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.