Sahih Muslim, 4521. hadis
Burayda ibn al-Husayb rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Burayda ibn al-Husayb tarafından rivayet edildi
Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ، عَنْ سُفْيَانَ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ أَمْلاَهُ عَلَيْنَا إِمْلاَءً ح. وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، - يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ - حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَمَّرَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْ سَرِيَّةٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّتِهِ بِتَقْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنَ الْمُسْلِمِينَ خَيْرًا ثُمَّ قَالَ " اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ اغْزُوا وَ لاَ تَغُلُّوا وَلاَ تَغْدِرُوا وَلاَ تَمْثُلُوا وَلاَ تَقْتُلُوا وَلِيدًا وَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى ثَلاَثِ خِصَالٍ - أَوْ خِلاَلٍ - فَأَيَّتُهُنَّ مَا أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى الإِسْلاَمِ فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ وَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ إِنْ فَعَلُوا ذَلِكَ فَلَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ فَإِنْ أَبَوْا أَنْ يَتَحَوَّلُوا مِنْهَا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَلاَ يَكُونُ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَىْءِ شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَسَلْهُمُ الْجِزْيَةَ فَإِنْ هُمْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ وَقَاتِلْهُمْ . وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تَجْعَلَ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ نَبِيِّهِ فَلاَ تَجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَلاَ ذِمَّةَ نَبِيِّهِ وَلَكِنِ اجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّتَكَ وَذِمَّةَ أَصْحَابِكَ فَإِنَّكُمْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَمَكُمْ وَذِمَمَ أَصْحَابِكُمْ أَهْوَنُ مِنْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ رَسُولِهِ . وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ فَلاَ تُنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ وَلَكِنْ أَنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِكَ فَإِنَّكَ لاَ تَدْرِي أَتُصِيبُ حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ أَمْ لاَ " . قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ هَذَا أَوْ نَحْوَهُ وَزَادَ إِسْحَاقُ فِي آخِرِ حَدِيثِهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ آدَمَ قَالَ فَذَكَرْتُ هَذَا الْحَدِيثَ لِمُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ - قَالَ يَحْيَى يَعْنِي أَنَّ عَلْقَمَةَ يَقُولُهُ لاِبْنِ حَيَّانَ - فَقَالَ حَدَّثَنِي مُسْلِمُ بْنُ هَيْصَمٍ عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ مُقَرِّنٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ .
Ebû Bekir b. Ebî Şeybe bize rivayet etti, Vekî‘ b. Cerrâh bize Süfyân’dan rivayet etti; (başka bir senedle) İshâk b. İbrâhîm bize haber verdi, Yahyâ b. Âdem bize haber verdi, Süfyân bize rivayet etti ve dedi ki:
“Bunu bize imlâ etti”; (üçüncü bir senedle) Abdullah b. Hâşim –lafız onundur– bana rivayet etti, Abdurrahmân –yani İbn Mehdî– bana rivayet etti, Süfyân bize Alkame b. Mersed’den, o da Süleymân b. Büreyde’den, o da babasından rivayet etti: Resûlullah ﷺ bir ordu veya müfreze başına bir komutan tayin ettiğinde, ona özellikle Allah’a karşı takvalı olmasını ve beraberindeki Müslümanlara iyi davranmasını tavsiye ederdi. Sonra şöyle buyururdu: “Allah’ın adıyla ve Allah yolunda savaşa çıkın. Allah’ı inkâr edenlerle savaşın. Savaşın, fakat ganimete ihanet etmeyin, ahdi bozmayın, ölülerin bedenlerini parçalamayın ve çocukları öldürmeyin. Müşrik düşmanlarınızla karşılaştığınızda onları üç hasletten birine davet edin; hangisini kabul ederlerse onu kabul edin ve onlara zarar vermekten vazgeçin. Önce onları İslâm’a davet edin; eğer icabet ederlerse bunu kabul edin ve savaşı durdurun. Sonra onları yurtlarından Muhacirlerin yurduna hicret etmeye davet edin ve eğer böyle yaparlarsa Muhacirlerin sahip olduğu hak ve sorumluluklara sahip olacaklarını kendilerine bildirin. Eğer hicret etmeyi reddederlerse, onlara Müslüman bedeviler gibi muamele edileceğini, Müminlere uygulanan Allah hükmünün onlara da uygulanacağını, ancak Müslümanlarla birlikte cihad etmedikleri sürece ganimet ve fey’den hiçbir pay alamayacaklarını söyleyin. Eğer İslâm’ı kabul etmezlerse onlardan cizye isteyin. Eğer kabul ederlerse bunu kabul edin ve savaşı bırakın. Eğer reddederlerse Allah’tan yardım dileyin ve onlarla savaşın. Bir kaleyi kuşattığınızda, kuşatılanlar sizden Allah’ın ve Peygamberinin himayesini isterlerse, onlara Allah’ın ve Peygamberinin himayesini vermeyin; bunun yerine kendi himayenizi ve arkadaşlarınızın himayesini verin. Zira sizin veya arkadaşlarınızın verdiği himayenin ihlal edilmesi, Allah’ın ve Resûlü’nün himayesinin ihlal edilmesinden daha hafiftir. Yine bir kaleyi kuşattığınızda, kuşatılanlar sizden onları Allah’ın hükmüne göre indirmenizi isterlerse, onları Allah’ın hükmüne göre indirmeyin, kendi hükmünüze göre indirin. Çünkü onların hakkında Allah’ın hükmünü isabet ettirip ettiremeyeceğinizi bilemezsiniz.” Abdurrahmân dedi ki: “Bu veya buna benzer bir söz.” İshâk ise Yahyâ b. Âdem tarikiyle gelen rivayetin sonunda şunu ekledi: “Ben bu hadisi Mukâtil b. Hayyân’a anlattım –Yahyâ, Alkame’nin bunu İbn Hayyân’a söylediğini kastediyor– o da dedi ki: Müslim b. Heysam bana Nu‘mân b. Mukarrin’den, o da Nebî ﷺ’den benzerini rivayet etti.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ savaşmayı adalet ve ahde vefayla ilişkilendirdi.
Savaş ganimetini hukuka aykırı biçimde gizlice alıkoymak veya zimmete geçirmek.
Bazı siyasi düzenlemelerde gayrimüslim tebaadan koruma ve askerlik hizmetinden muafiyet karşılığında alınan tarihî bir vergi.
Uğrunda savaş yapılmadan Müslüman toplumun yönetimine geçen mallar.
Klasik âlimler buradan bir ordu komutanının Allah’tan sakınması, askerlerine iyi davranması ve ihaneti, ganimeti zimmete geçirmeyi ve çocukları öldürmeyi önlemesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. İmana, hicrete ve cizyeye yapılan çağrılar erken İslam toplumunun tarihî siyasi ve hukuki bağlamına aittir; kişilere şiddet kullanma yetkisi vermez. Koruma konusundaki bölüm ayrıca liderleri, dikkatle yerine getiremeyecekleri bir güvence vermemeleri ve kendi kanaatlerini ilahî hüküm gibi sunmamaları konusunda uyarır.
- Liderlik edenler, yetkileri altındakilerin esenliği ve güvenliği için sorumluluk üstlenmelidir.
- Sözlerinizi ve anlaşmalarınızı yerine getirin; koruma güvencesini ancak gerçekten sağlayabileceğiniz zaman verin.
- Tarihî savaş ilişkilerine dair dinî metinleri, kişisel inisiyatifle şiddet kullanma izniyle karıştırmayın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.