Giriş · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 4522. hadis

Buraydah ibn al-Hasib rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Giriş
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Buraydah ibn al-Hasib tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ، عَنْ سُفْيَانَ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ أَمْلاَهُ عَلَيْنَا إِمْلاَءً ح. وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، - يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ - حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَمَّرَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْ سَرِيَّةٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّتِهِ بِتَقْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنَ الْمُسْلِمِينَ خَيْرًا ثُمَّ قَالَ ‏ "‏ اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ اغْزُوا وَ لاَ تَغُلُّوا وَلاَ تَغْدِرُوا وَلاَ تَمْثُلُوا وَلاَ تَقْتُلُوا وَلِيدًا وَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى ثَلاَثِ خِصَالٍ - أَوْ خِلاَلٍ - فَأَيَّتُهُنَّ مَا أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى الإِسْلاَمِ فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ وَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ إِنْ فَعَلُوا ذَلِكَ فَلَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ فَإِنْ أَبَوْا أَنْ يَتَحَوَّلُوا مِنْهَا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَلاَ يَكُونُ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَىْءِ شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَسَلْهُمُ الْجِزْيَةَ فَإِنْ هُمْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ وَقَاتِلْهُمْ ‏.‏ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تَجْعَلَ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ نَبِيِّهِ فَلاَ تَجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَلاَ ذِمَّةَ نَبِيِّهِ وَلَكِنِ اجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّتَكَ وَذِمَّةَ أَصْحَابِكَ فَإِنَّكُمْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَمَكُمْ وَذِمَمَ أَصْحَابِكُمْ أَهْوَنُ مِنْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ رَسُولِهِ ‏.‏ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ فَلاَ تُنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ وَلَكِنْ أَنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِكَ فَإِنَّكَ لاَ تَدْرِي أَتُصِيبُ حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ أَمْ لاَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ هَذَا أَوْ نَحْوَهُ وَزَادَ إِسْحَاقُ فِي آخِرِ حَدِيثِهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ آدَمَ قَالَ فَذَكَرْتُ هَذَا الْحَدِيثَ لِمُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ - قَالَ يَحْيَى يَعْنِي أَنَّ عَلْقَمَةَ يَقُولُهُ لاِبْنِ حَيَّانَ - فَقَالَ حَدَّثَنِي مُسْلِمُ بْنُ هَيْصَمٍ عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ مُقَرِّنٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ ‏.‏

Çeviri

Ebû Bekir b. Ebî Şeybe bize rivayet etti, Vekî‘ b. Cerrâh bize Süfyân’dan rivayet etti; (başka bir senedle) İshâk b. İbrâhîm bize haber verdi, Yahyâ b. Âdem bize haber verdi, Süfyân bize rivayet etti ve dedi ki:

“Bunu bize imlâ yoluyla dikte etti.” Abdullah b. Hâşim –lafız ona aittir– bana rivayet etti, Abdurrahman –yani İbn Mehdî– bana rivayet etti, Süfyân bize Alkame b. Mersed’den, o da Süleymân b. Büreyde’den, o da babasından rivayet etti. Babası şöyle dedi: Resûlullah ﷺ bir ordu veya müfreze üzerine bir komutan tayin ettiğinde, ona özel olarak Allah’tan korkmasını ve beraberindeki Müslümanlara iyi davranmasını tavsiye ederdi. Sonra şöyle buyururdu: “Allah’ın adıyla ve Allah yolunda savaşa çıkın. Allah’ı inkâr edenlerle savaşın. Gazâ edin, fakat ganimete hıyanet etmeyin, ahdi bozmayın, ölülerin bedenlerini parçalamayın ve çocukları öldürmeyin. Müşrik düşmanlarınızla karşılaştığınızda onları üç hasletten birine davet edin; hangisini kabul ederlerse onu onlardan kabul edin ve onlara dokunmaktan vazgeçin. Önce onları İslâm’a davet edin; eğer icabet ederlerse bunu onlardan kabul edin ve onlarla savaşmayı bırakın. Sonra onları yurtlarından Muhacirlerin yurduna hicret etmeye davet edin ve şayet bunu yaparlarsa Muhacirlerin sahip olduğu haklara sahip olacaklarını ve aynı yükümlülüklere tabi olacaklarını kendilerine bildirin. Eğer hicret etmeyi reddederlerse, onlara Müslüman bedeviler gibi olacaklarını, Müminlere uygulanan Allah hükmünün onlara da uygulanacağını, ancak Müslümanlarla birlikte cihad etmedikleri sürece ganimet ve fey’den hiçbir pay alamayacaklarını söyleyin. Eğer İslâm’ı kabul etmeyi reddederlerse onlardan cizye isteyin. Eğer kabul ederlerse bunu onlardan kabul edin ve onlara dokunmayın. Şayet reddederlerse Allah’tan yardım dileyin ve onlarla savaşın. Bir kale halkını kuşattığınızda sizden Allah’ın ve Peygamberinin himayesini isterlerse, onlara ne Allah’ın ne de Peygamberinin himayesini verin; bunun yerine kendi himayenizi ve arkadaşlarınızın himayesini verin. Zira sizin ve arkadaşlarınızın verdiği sözün bozulması, Allah’ın ve Resûlü’nün himayesinin bozulmasından daha hafiftir. Yine bir kale halkını kuşattığınızda, onlar sizden Allah’ın hükmüne göre teslim olmayı isterlerse, onları Allah’ın hükmüne göre indirmeyin, bilakis kendi hükmünüze göre indirin. Çünkü onların hakkında Allah’ın hükmünü isabet ettirip ettiremeyeceğinizi bilemezsiniz.” Abdurrahman dedi ki: “Bu veya buna benzer bir şey.” İshâk ise Yahyâ b. Âdem tarikiyle gelen hadisinin sonunda şu ziyadede bulundu: “Ben bu hadisi Mukâtil b. Hayyân’a anlattım” –Yahyâ, Alkame’nin İbn Hayyân’a söylediğini kastediyor– o da dedi ki: “Müslim b. Heysam bana Nu‘mân b. Mukarrin’den, o da Nebî ﷺ’den benzerini rivayet etti.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Savaş, Allah’tan sakınmayı, ahitlere bağlı kalmayı ve çocukları korumayı gerektirir.

Kavramlar ve açıklamalar
Gulûl

Savaş ganimetlerinden bir şeyi haksız yere alıkoymak veya zimmete geçirmek.

Cizye

O dönemin siyasi ve hukuki düzeni içinde, koruma ve belirli hak ve yükümlülüklerle bağlantılı tarihî bir vergi.

Fey’

O dönemin yönetimi altında kamu geliri olarak dağıtılan, mutlaka bir savaş meydanından elde edilmemiş mallar.

Âlimlerin çıkarımları

Nevevî’nin de aralarında bulunduğu klasik âlimler bu rivayetten, komutanların Allah’tan sakınmaları, askerlerine iyi davranmaları ve ihanet, zimmete geçirme ve uzuvlara zarar verme gibi yasak fiillerden kaçınmaları gerektiği sonucunu çıkarır. Metin, çocukların öldürülmesini de yasaklar. Göç, cizye ve savaş ganimetlerine ilişkin hükümler tarihî hukuk düzenine aittir; fakihler bunları diğer metinler, antlaşmalar ve meşru yönetimin yetkisiyle birlikte değerlendirir. Allah’a koruma veya hüküm isnat etmeme uyarısı, insanlar doğru uygulamadan emin olmadıklarında ilahî hüküm iddiasında bulunmamaları gerektiğini vurgular.

Günümüz için dersler
  1. Sorumluluğunuz altındaki kişilere özenle davranın ve güvenilir biçimde yerine getirebileceğiniz anlaşmalar yapın.
  2. Çocukları koruyun; ihanete, yağmaya veya uzuvlara zarar vermeye yönelik her türlü teşvike karşı durun.
  3. Bilginiz olmadan Allah adına karar vermeyin; hukuki davaları yetkili ve uzman mercilere bırakın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.