Cihad ve Seferler Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 4622. hadis

Abu Hurayrah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Cihad ve Seferler Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Abu Hurayrah tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ، حَدَّثَنَا ثَابِتٌ الْبُنَانِيُّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَبَاحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ وَفَدَتْ وُفُودٌ إِلَى مُعَاوِيَةَ وَذَلِكَ فِي رَمَضَانَ فَكَانَ يَصْنَعُ بَعْضُنَا لِبَعْضٍ الطَّعَامَ فَكَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ مِمَّا يُكْثِرُ أَنْ يَدْعُوَنَا إِلَى رَحْلِهِ فَقُلْتُ أَلاَ أَصْنَعُ طَعَامًا فَأَدْعُوَهُمْ إِلَى رَحْلِي فَأَمَرْتُ بِطَعَامٍ يُصْنَعُ ثُمَّ لَقِيتُ أَبَا هُرَيْرَةَ مِنَ الْعَشِيِّ فَقُلْتُ الدَّعْوَةُ عِنْدِي اللَّيْلَةَ فَقَالَ سَبَقْتَنِي ‏.‏ قُلْتُ نَعَمْ ‏.‏ فَدَعَوْتُهُمْ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَلاَ أُعْلِمُكُمْ بِحَدِيثٍ مِنْ حَدِيثِكُمْ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ ثُمَّ ذَكَرَ فَتْحَ مَكَّةَ فَقَالَ أَقْبَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى قَدِمَ مَكَّةَ فَبَعَثَ الزُّبَيْرَ عَلَى إِحْدَى الْمُجَنِّبَتَيْنِ وَبَعَثَ خَالِدًا عَلَى الْمُجَنِّبَةِ الأُخْرَى وَبَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ عَلَى الْحُسَّرِ فَأَخَذُوا بَطْنَ الْوَادِي وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي كَتِيبَةٍ - قَالَ - فَنَظَرَ فَرَآنِي فَقَالَ ‏"‏ أَبُو هُرَيْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ لاَ يَأْتِينِي إِلاَّ أَنْصَارِيٌّ ‏"‏ ‏.‏ زَادَ غَيْرُ شَيْبَانَ فَقَالَ ‏"‏ اهْتِفْ لِي بِالأَنْصَارِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَطَافُوا بِهِ وَوَبَّشَتْ قُرَيْشٌ أَوْبَاشًا لَهَا وَأَتْبَاعًا ‏.‏ فَقَالُوا نُقَدِّمُ هَؤُلاَءِ فَإِنْ كَانَ لَهُمْ شَىْءٌ كُنَّا مَعَهُمْ ‏.‏ وَإِنْ أُصِيبُوا أَعْطَيْنَا الَّذِي سُئِلْنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ تَرَوْنَ إِلَى أَوْبَاشِ قُرَيْشٍ وَأَتْبَاعِهِمْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ بِيَدَيْهِ إِحْدَاهُمَا عَلَى الأُخْرَى ثُمَّ قَالَ ‏"‏ حَتَّى تُوَافُونِي بِالصَّفَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَانْطَلَقْنَا فَمَا شَاءَ أَحَدٌ مِنَّا أَنْ يَقْتُلَ أَحَدًا إِلاَّ قَتَلَهُ وَمَا أَحَدٌ مِنْهُمْ يُوَجِّهُ إِلَيْنَا شَيْئًا - قَالَ - فَجَاءَ أَبُو سُفْيَانَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُبِيحَتْ خَضْرَاءُ قُرَيْشٍ لاَ قُرَيْشَ بَعْدَ الْيَوْمِ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ مَنْ دَخَلَ دَارَ أَبِي سُفْيَانَ فَهُوَ آمِنٌ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَتِ الأَنْصَارُ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ أَمَّا الرَّجُلُ فَأَدْرَكَتْهُ رَغْبَةٌ فِي قَرْيَتِهِ وَرَأْفَةٌ بِعَشِيرَتِهِ ‏.‏ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَجَاءَ الْوَحْىُ وَكَانَ إِذَا جَاءَ الْوَحْىُ لاَ يَخْفَى عَلَيْنَا فَإِذَا جَاءَ فَلَيْسَ أَحَدٌ يَرْفَعُ طَرْفَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى يَنْقَضِيَ الْوَحْىُ فَلَمَّا انْقَضَى الْوَحْىُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ قُلْتُمْ أَمَّا الرَّجُلُ فَأَدْرَكَتْهُ رَغْبَةٌ فِي قَرْيَتِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا قَدْ كَانَ ذَاكَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ كَلاَّ إِنِّي عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ هَاجَرْتُ إِلَى اللَّهِ وَإِلَيْكُمْ وَالْمَحْيَا مَحْيَاكُمْ وَالْمَمَاتُ مَمَاتُكُمْ ‏"‏ ‏.‏ فَأَقْبَلُوا إِلَيْهِ يَبْكُونَ وَيَقُولُونَ وَاللَّهِ مَا قُلْنَا الَّذِي قُلْنَا إِلاَّ الضِّنَّ بِاللَّهِ وَبِرَسُولِهِ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ يُصَدِّقَانِكُمْ وَيَعْذِرَانِكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَقْبَلَ النَّاسُ إِلَى دَارِ أَبِي سُفْيَانَ وَأَغْلَقَ النَّاسُ أَبْوَابَهُمْ - قَالَ - وَأَقْبَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَقْبَلَ إِلَى الْحَجَرِ فَاسْتَلَمَهُ ثُمَّ طَافَ بِالْبَيْتِ - قَالَ - فَأَتَى عَلَى صَنَمٍ إِلَى جَنْبِ الْبَيْتِ كَانُوا يَعْبُدُونَهُ - قَالَ - وَفِي يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَوْسٌ وَهُوَ آخِذٌ بِسِيَةِ الْقَوْسِ فَلَمَّا أَتَى عَلَى الصَّنَمِ جَعَلَ يَطْعُنُهُ فِي عَيْنِهِ وَيَقُولُ ‏"‏ جَاءَ الْحَقُّ وَزَهَقَ الْبَاطِلُ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ طَوَافِهِ أَتَى الصَّفَا فَعَلاَ عَلَيْهِ حَتَّى نَظَرَ إِلَى الْبَيْتِ وَرَفَعَ يَدَيْهِ فَجَعَلَ يَحْمَدُ اللَّهَ وَيَدْعُو بِمَا شَاءَ أَنْ يَدْعُوَ ‏.‏

Çeviri

Bize Şeybân b. Ferruh anlattı, bize Süleyman b. Muğîre anlattı, bize Sâbit el-Bünânî anlattı; o Abdullah b. Rebâh’tan, o da Ebû Hüreyre’den rivayet etti. Ebû Hüreyre şöyle dedi: Ramazan ayında Muaviye’nin yanına heyetler geldi. Biz birbirimize yemek hazırlardık. Ebû Hüreyre bizi sık sık evine davet ederdi. Ben de, ‘Yemek hazırlayıp onları kendi yerime davet etsem olmaz mı?’ dedim. Yemek hazırlanmasını emrettim, sonra akşamüstü Ebû Hüreyre ile karşılaştım ve ‘Bu akşamki davet benim yanımdadır’ dedim. O da, ‘Beni geçtin!’ dedi. Ben, ‘Evet’ dedim ve onları davet ettim. Yemekten sonra Ebû Hüreyre, ‘Ey Ensar topluluğu! Size kendi hadislerinizden bir hadis anlatmayayım mı?’ dedi. Sonra Mekke’nin fethini zikretti ve şöyle devam etti: Resûlullah ﷺ Mekke’ye gelinceye kadar ilerledi. Zübeyr’i kanatlardan birinin, Hâlid’i diğer kanadın komutasına tayin etti. Ebû Ubeyde’yi ise zırhsız birliklerle vadinin içinden gönderdi. Resûlullah ﷺ ise bir tabur içindeydi. Bana baktı ve ‘Ebû Hüreyre!’ diye seslendi. Ben, ‘Buyurun ey Allah’ın Resûlü!’ dedim. Bana, ‘Bana ancak Ensar’dan biri gelsin’ buyurdu. Şeybân dışındaki raviler şu ilaveyi yaptı: ‘Ensar’ı bana çağır.’ Ensar onun etrafını sardı. Kureyş de başıboş adamlarını ve taraftarlarını toplayıp, ‘Şunları öne sürelim; eğer bir kazanç elde ederlerse biz de onlarla oluruz, eğer yenilirlerse istenen fidyeyi veririz’ dediler. Resûlullah ﷺ, ‘Kureyş’in başıboşlarını ve taraftarlarını görüyor musunuz?’ buyurdu. Sonra ellerinden biriyle diğerine vurarak, ‘Safa tepesinde benimle buluşuncaya kadar (onlarla savaşın)’ buyurdu. Harekete geçtik; kimimiz birini öldürmek istediyse onu öldürdü, onlardan hiç kimse bize karşı direnç gösteremedi. Ebû Süfyan gelip, ‘Ey Allah’ın Resûlü! Kureyş’in kanı helal kılındı, bugünden sonra Kureyş yoktur!’ dedi. Bunun üzerine Peygamber ﷺ, ‘Kim Ebû Süfyan’ın evine girerse güvendedir’ buyurdu. Ensar’dan bazıları birbirlerine, ‘Adamı memleketine olan düşkünlüğü ve akrabalarına şefkati bastı galiba’ dediler. Ebû Hüreyre dedi ki: O sırada vahiy geldi. Vahiy geldiğinde bu hali bizden gizlenmezdi; vahiy esnasında hiç kimse vahiy bitinceye kadar Resûlullah ﷺ’a bakamazdı. Vahiy sona erince Resûlullah ﷺ, ‘Ey Ensar topluluğu!’ buyurdu. Onlar, ‘Buyurun ey Allah’ın Resûlü!’ dediler. Peygamber ﷺ, ‘Adamı memleketine olan düşkünlüğü bastı dediniz’ buyurdu. Onlar, ‘Öyle söyledik’ dediler. Peygamber ﷺ, ‘Hayır! Ben Allah’ın kulu ve Resûlü’yüm. Allah’a ve size hicret ettim. Yaşamak sizinle yaşamak, ölmek sizinle ölmektir’ buyurdu. Bunun üzerine Ensar ağlayarak ona yöneldiler ve ‘Vallahi biz bunu sadece Allah’a ve Resûlü’ne olan bağlılığımızdan dolayı söyledik’ dediler. Resûlullah ﷺ, ‘Şüphesiz Allah ve Resûlü sizi tasdik ediyor ve mazeretinizi kabul ediyor’ buyurdu. İnsanlar Ebû Süfyan’ın evine yöneldiler ve halk kapılarını kapattı. Resûlullah ﷺ Hacer-i Esved’e gelip onu istilam etti, sonra Beyt’i tavaf etti. Beyt’in yanında insanların taptığı bir putun yanına geldi. Resûlullah ﷺ’ın elinde bir yay vardı ve yayın ucundan tutmuştu. Putun yanına gelince yayın ucuyla putun gözüne dürtmeye başladı ve ‘Hak geldi, batıl yok oldu’ buyurdu. Tavafını bitirince Safa tepesine çıktı, oradan Beyt’e baktı, ellerini kaldırdı; Allah’a hamd etti ve dilediği şekilde dua etti.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ Ensar’ı teskin etti ve Mekke’nin fethi sırasında güvenliği sağladı.

Arka plan ve bağlam

Rivayet, Mekke’nin fethi sırasında geçer. Peygamber ﷺ, Ebû Süfyân’ın evine girenin güvende olacağını ilan ettikten sonra bazı Ensar, onun şehrine ve kabilesine döndüğünden endişe etti. Peygamber ﷺ onları teskin etti ve onlarla olan bağını teyit etti.

Kavramlar ve açıklamalar
Ensar

Peygamber ﷺ ve Müslümanları Medine’de ağırlayıp destekleyen Medineliler.

es-Safâ

Kâbe’nin yakınındaki bir tepe; Peygamber ﷺ tavafının ardından buraya çıkıp Allah’a dua etti.

vahiy

Allah’tan gelen ve Peygamber ﷺ’e bildirilen mesaj.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler, Peygamber ﷺ’in Ensar’a yumuşaklıkla karşılık verdiğini ve onların Allah’a ve Resulü’ne samimi bağlılığını takdir ettiğini vurgular. Hayatının ve ölümünün onlarınkiyle bağlı olduğunu ifade etmesi, kendisini destekleyen topluluğa vefasını gösterir. Âlimler, Ebû Süfyân’ın eviyle ilgili açıklamasından, fetih sırasında güvence vermenin kan dökülmesini önleyebileceği sonucunu da çıkarırlar. Hak ve bâtıla dair söz, putperestliğin ortadan kalkmasına işaret eder; yetki olmadan kutsal mekânlara veya mülklere zarar verme izni değildir.

Günümüz için dersler
  1. Bir kaygıyı veya yanlış anlaşılmayı zamanında ve saygılı biçimde dile getir; karşı tarafa durumu düzeltme fırsatı ver.
  2. Koşullar değişse bile seni destekleyenlere vefa göster.
  3. Gerginlik anlarında güvenliği sağlamanın ve gereksiz şiddeti önlemenin yollarını ara.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.