Yönetim Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 4740. hadis

Abu Humaid as-Sa'idi rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Yönetim Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Abu Humaid as-Sa'idi tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ، قَالَ اسْتَعْمَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً مِنَ الأَزْدِ عَلَى صَدَقَاتِ بَنِي سُلَيْمٍ يُدْعَى ابْنَ الأُتْبِيَّةِ فَلَمَّا جَاءَ حَاسَبَهُ قَالَ هَذَا مَالُكُمْ وَهَذَا هَدِيَّةٌ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَهَلاَّ جَلَسْتَ فِي بَيْتِ أَبِيكَ وَأُمِّكَ حَتَّى تَأْتِيَكَ هَدِيَّتُكَ إِنْ كُنْتَ صَادِقًا ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ خَطَبَنَا فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَسْتَعْمِلُ الرَّجُلَ مِنْكُمْ عَلَى الْعَمَلِ مِمَّا وَلاَّنِي اللَّهُ فَيَأْتِي فَيَقُولُ هَذَا مَالُكُمْ وَهَذَا هَدِيَّةٌ أُهْدِيَتْ لِي ‏.‏ أَفَلاَ جَلَسَ فِي بَيْتِ أَبِيهِ وَأُمِّهِ حَتَّى تَأْتِيَهُ هَدِيَّتُهُ إِنْ كَانَ صَادِقًا وَاللَّهِ لاَ يَأْخُذُ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنْهَا شَيْئًا بِغَيْرِ حَقِّهِ إِلاَّ لَقِيَ اللَّهَ تَعَالَى يَحْمِلُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَلأَعْرِفَنَّ أَحَدًا مِنْكُمْ لَقِيَ اللَّهَ يَحْمِلُ بَعِيرًا لَهُ رُغَاءٌ أَوْ بَقَرَةً لَهَا خُوَارٌ أَوْ شَاةً تَيْعِرُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى رُئِيَ بَيَاضُ إِبْطَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ ‏"‏ ‏.‏ بَصُرَ عَيْنِي وَسَمِعَ أُذُنِي ‏.‏

Çeviri

Ebû Kureyb Muhammed b. el-Alâ bize rivayet etti; Ebû Üsâme bize rivayet etti; Hişâm babasından, o da Ebû Humeyd es-Sâidî'den rivayet etti. Ebû Humeyd şöyle dedi: Resûlullah ﷺ Ezd kabilesinden İbnü'l-Ütebiyye adında bir adamı Benî Süleym'in sadakalarını toplamakla görevlendirdi. Adam geri dönünce Resûlullah ﷺ onu hesaba çekti. Adam:

"Bu mallar sizin, bunlar da bana hediye edilenlerdir" dedi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Eğer doğru söylüyorsan, hediyen sana gelinceye kadar babanın ve annenin evinde otursaydın ya!" Sonra bize hitap etti; Allah'a hamd edip O'nu övdü ve ardından şöyle buyurdu: "Bundan sonra şunu bilin ki, ben sizden bir kimseyi Allah'ın bana verdiği yetkiyle bir işe memur ediyorum, o da gelip: 'Bu mallar sizin, bu da bana hediye edildi' diyor. Eğer doğruysa, babasının ve annesinin evinde otursaydı da hediyeleri ona orada gelseydi ya! Vallahi, içinizden biri bu mallardan hakkı olmadan bir şey alırsa, kıyamet günü onu sırtında taşır halde Yüce Allah'ın huzuruna çıkar. İçinizden birini kıyamet günü böğüren bir deve, bağıran bir inek veya meleyen bir koyun yüklenmiş olarak Allah'ın huzuruna çıkarken mutlaka tanıyacağım." Sonra ellerini o kadar yukarı kaldırdı ki koltuk altlarının beyazlığı göründü ve: "Allah'ım, tebliğ ettim mi?" diye dua etti. Gözüm gördü, kulağım işitti.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Bir kamu görevlisi, görevinden kaynaklanan bir hediyeyi kabul edemez.

Kavramlar ve açıklamalar
sadakalar

Hak sahipleri için toplanan zekât da dâhil olmak üzere farz olan hayır payları.

hesap vermek

Alınan ve yönetilen kaynakları denetlenebilmeleri için açıklamak.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler, buradan kamu görevi nedeniyle bir görevliye verilen hediyenin sıradan bir kişisel hediye gibi değerlendirilemeyeceği sonucunu çıkarırlar. Anne babasının evinde olsaydı bu hediyeyi alıp almayacağına dair ifade, hediyenin görevinden bağımsız olarak verilip verilmeyeceğini sorgular. Hadis ayrıca kamu kaynaklarını yönetenlerin hesap vermesi gerektiğini ve haksız elde edilen malın Kıyamet Günü görünür bir yük hâline geleceğini vurgular. Fıkıh mezhepleri kamu kaynaklarının şahsi mülkiyete geçirilmesinin yasak olduğunu kabul eder; görevlilere verilen hediyeleri ise görevle bağlantılarına ve yürürlükteki kurallara göre değerlendirir.

Günümüz için dersler
  1. İşin veya kamu görevin nedeniyle aldığın her hediyeyi bildirip kayda geçir ve kurumunun kurallarına uy.
  2. Toplumun kaynaklarını şeffaf biçimde yönet: belgeleri sakla, gelir ve giderleri denetime aç.
  3. Bir menfaat teklif edildiğinde, bu görevi üstlenmeseydin yine de sana sunulup sunulmayacağını sorgula.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.