Sahih Muslim, 5681. hadis
Abu Waqid al-Laithi rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Waqid al-Laithi tarafından rivayet edildi
Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ، فِيمَا قُرِئَ عَلَيْهِ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ، اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ أَنَّ أَبَا مُرَّةَ، مَوْلَى عَقِيلِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِي وَاقِدٍ اللَّيْثِيِّ، أَنَّالله عليه وسلم بَيْنَمَا هُوَ جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ وَالنَّاسُ مَعَهُ إِذْ أَقْبَلَ نَفَرٌ ثَلاَثَةٌ فَأَقْبَلَ اثْنَانِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَذَهَبَ وَاحِدٌ . قَالَ فَوَقَفَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَمَّا أَحَدُهُمَا فَرَأَى فُرْجَةً فِي الْحَلْقَةِ فَجَلَسَ فِيهَا وَأَمَّا الآخَرُ فَجَلَسَ خَلْفَهُمْ وَأَمَّا الثَّالِثُ فَأَدْبَرَ ذَاهِبًا فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَلاَ أُخْبِرُكُمْ عَنِ النَّفَرِ الثَّلاَثَةِ أَمَّا أَحَدُهُمْ فَأَوَى إِلَى اللَّهِ فَآوَاهُ اللَّهُ وَأَمَّا الآخَرُ فَاسْتَحْيَا فَاسْتَحْيَا اللَّهُ مِنْهُ وَأَمَّا الآخَرُ فَأَعْرَضَ فَأَعْرَضَ اللَّهُ عَنْهُ " .
Kuteybe b. Saîd bize Mâlik b. Enes'ten rivayet etti; ona okunan kıraatte İshâk b. Abdullah b. Ebî Talha'dan, Ebû Murre'nin -Akîl b. Ebî Tâlib'in azatlısı- kendisine Ebû Vâkıd el-Leysî'den haber verdiği üzere: Resûlullah ﷺ mescitte otururken ve insanlar da yanında iken üç kişi geldi. İkisi Resûlullah ﷺ'a yöneldi, biri ise uzaklaştı. Dedi ki:
"İkisi Resûlullah ﷺ'ın huzurunda durdu. Biri halkada bir boşluk gördü ve oraya oturdu, diğeri ise onların arkasına oturdu. Üçüncüsü ise dönüp gitti." Resûlullah ﷺ işini bitirince buyurdu ki: "Size bu üç kişinin durumunu haber vermeyeyim mi? Birincisi Allah'a sığındı, Allah da onu himaye etti. İkincisi hayâ etti, Allah da ondan hayâ etti (ona merhamet gösterdi). Üçüncüsü ise yüz çevirdi, Allah da ondan yüz çevirdi."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İlim meclisine katılan hoş karşılanır; yüz çeviren ise bu nimeti kaçırır.
Peygamber ﷺ’i dinlemek için çevresinde oturan topluluk.
İman ve ibadet yoluyla Allah’a yönelmek, hidayetini ve rahmetini dilemek.
Mahcup ve ölçülü davranan; burada adam, çekingenliği nedeniyle reddedilmemiştir.
İmam Nevevî’nin de aralarında bulunduğu klasik şârihler, üç adamın farklı davrandığına dikkat çeker: İlki Peygamber ﷺ’e yakın bir yer aramış ve hoş karşılanmış; ikincisi tevazusundan dolayı topluluğun gerisine oturmuş ve kınanmamış; üçüncüsü ise yüz çevirip gitmiştir. Rivayet, ilim meclislerine katılmaya ve başkalarını itiştirmeden boş bir yere oturmaya teşvik eder. Allah’ın üçüncü kişiden yüz çevirdiğini bildiren ifade, lütuf ve rahmetten mahrum bırakılmaya işaret eder; delil olmadan bir kişinin nihai akıbeti hakkında hüküm vermeye dayanak oluşturmaz.
- Fırsat bulduğunda bir derse veya cami meclisine katıl; kimseyi itmeden boş bir yere otur.
- Kendini rahatsız hissedersen meclisi hemen terk etmek yerine saygılı bir yerde kalıp dinle.
- Başkalarına yer aç ve onların mahcubiyetine incelikle yaklaş.
Bu Sahih rivayet de üç adamı anlatır ve meclise karşı farklı tutumlarını açıklar.
Sahih Muslim · #5680 (Sahih)Paralel rivayet, oturan ya da ayrılan adamların anlatımını destekler.
Jami' at-Tirmidhi · #2724 (Sahih)Bu Sahih rivayet de üç adamdan ve Peygamber ﷺ’in davranışlarından çıkardığı derslerden söz eder.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.