Hayız Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 818. hadis

Abdullah ibn Mas'ud rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Hayız Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Mas'ud tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ، قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، قَالَ كُنْتُ جَالِسًا مَعَ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبِي مُوسَى فَقَالَ أَبُو مُوسَى يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ رَجُلاً أَجْنَبَ فَلَمْ يَجِدِ الْمَاءَ شَهْرًا كَيْفَ يَصْنَعُ بِالصَّلاَةِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لاَ يَتَيَمَّمُ وَإِنْ لَمْ يَجِدِ الْمَاءَ شَهْرًا ‏.‏ فَقَالَ أَبُو مُوسَى فَكَيْفَ بِهَذِهِ الآيَةِ فِي سُورَةِ الْمَائِدَةِ ‏{‏ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا‏}‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ رُخِّصَ لَهُمْ فِي هَذِهِ الآيَةِ - لأَوْشَكَ إِذَا بَرَدَ عَلَيْهِمُ الْمَاءُ أَنْ يَتَيَمَّمُوا بِالصَّعِيدِ ‏.‏ فَقَالَ أَبُو مُوسَى لِعَبْدِ اللَّهِ أَلَمْ تَسْمَعْ قَوْلَ عَمَّارٍ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَاجَةٍ فَأَجْنَبْتُ فَلَمْ أَجِدِ الْمَاءَ فَتَمَرَّغْتُ فِي الصَّعِيدِ كَمَا تَمَرَّغُ الدَّابَّةُ ثُمَّ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ أَنْ تَقُولَ بِيَدَيْكَ هَكَذَا ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ ضَرَبَ بِيَدَيْهِ الأَرْضَ ضَرْبَةً وَاحِدَةً ثُمَّ مَسَحَ الشِّمَالَ عَلَى الْيَمِينِ وَظَاهِرَ كَفَّيْهِ وَوَجْهَهُ ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَوَلَمْ تَرَ عُمَرَ لَمْ يَقْنَعْ بِقَوْلِ عَمَّارٍ

Çeviri

Bize Yahya b. Yahya, Ebu Bekir b. Ebi Şeybe ve İbn Nümeyr, hepsi Ebu Muaviye'den rivayet etti. Ebu Bekir dedi ki: Bize Ebu Muaviye, A'meş'ten, o da Şakik'ten rivayet etti. Şakik şöyle dedi: Abdullah ve Ebu Musa ile birlikte oturuyordum. Ebu Musa sordu: Ey Eba Abdirrahman! Bir kimse cünüp olsa ve bir ay boyunca su bulamasa namaz konusunda ne yapmasını uygun görürsün? Abdullah cevap verdi: Bir ay boyunca su bulamasa bile teyemmüm etmez. Ebu Musa sordu: Peki Maide Suresi'ndeki şu ayet ne olacak: {Su bulamazsanız temiz bir toprağa yönelin}? Abdullah dedi: Eğer bu ayetle onlara ruhsat verilseydi, su kendilerine soğuk geldiğinde hemen toprakla teyemmüm etmeye kalkarlardı. Bunun üzerine Ebu Musa, Abdullah'a dedi ki: Ammar'ın sözünü duymadın mı? Resûlullah ﷺ beni bir iş için göndermişti, ben de cünüp oldum ancak su bulamadım. Tıpkı bir hayvanın toprakta yuvarlandığı gibi ben de toprağa bulandım. Sonra Nebi ﷺ'e geldim ve durumu kendisine arz ettim. Buyurdular ki: 'Sana şu şekilde yapman yeterli olurdu.' Ardından elleriyle yere bir kez vurdu, sonra sol eliyle sağ elinin üzerini, her iki elinin dışını ve yüzünü meshetti. Abdullah ise karşılık verdi: Ömer'in Ammar'ın sözüyle yetinmediğini görmedin mi?

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Su bulunmadığında teyemmüm caizdir; Peygamber ﷺ bunun nasıl yapılacağını açıklamıştır.

Kavramlar ve açıklamalar
Cenabet

Cinsel ilişki veya meni gelmesi sonrasında oluşan ve normalde gusül gerektiren büyük hades hâli.

Teyemmüm

Su bulunmadığında veya kullanılamadığında temiz toprak ya da tozla yapılan ibadet amaçlı arınma.

Saîd-i tayyib

Teyemmüm için elverişli temiz toprak veya toz.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler, su bulunmadığında teyemmümün cenabet hâli için de yeterli olduğu sonucuna varmıştır; Kur’an bu ruhsattan söz eder, Ammar’ın rivayeti de uygulama biçimini açıklar. Peygamber ﷺ toprağa bir kez vurup yüzün ve ellerin mesh edilmesini öğretmiştir. Mesh edilecek kısmın kesin sınırları mezhepler arasında farklılık gösterir. Abdullah b. Mesud, Ömer Ammar’ın rivayetine ikna olmadığı için bu rivayeti sorgulamıştır; diğer âlimler ise Peygamber’in ﷺ teyemmüm hakkındaki öğretilerini onun geçerliliğine delil sayar.

Günümüz için dersler
  1. Su yoksa teyemmümün geçerli yöntemini öğren ve namazını vaktinde kıl.
  2. Teyemmüm için temiz toprak kullan ve uygulamada Peygamber’in ﷺ rehberliğine uy.
  3. Fıkhî görüş ayrılıklarını özenle ele al ve rivayetleri delillerine göre değerlendir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.