Cenaze Kitabı · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, 1966. hadis

Umar ibn al-Khattab rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Cenaze Kitabı
سنن النسائي
Kim rivayet etti?

Umar ibn al-Khattab tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ، قَالَ حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ، قَالَ لَمَّا مَاتَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىِّ ابْنِ سَلُولَ دُعِي لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِيُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَلَمَّا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَثَبْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُصَلِّي عَلَى ابْنِ أُبَىٍّ وَقَدْ قَالَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا كَذَا وَكَذَا أُعَدِّدُ عَلَيْهِ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ ‏"‏ أَخِّرْ عَنِّي يَا عُمَرُ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا أَكْثَرْتُ عَلَيْهِ قَالَ ‏"‏ إِنِّي قَدْ خُيِّرْتُ فَاخْتَرْتُ فَلَوْ عَلِمْتُ أَنِّي لَوْ زِدْتُ عَلَى السَّبْعِينَ غُفِرَ لَهُ لَزِدْتُ عَلَيْهَا ‏"‏ ‏.‏ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ انْصَرَفَ فَلَمْ يَمْكُثْ إِلاَّ يَسِيرًا حَتَّى نَزَلَتِ الآيَتَانِ مِنْ بَرَاءَةَ ‏{‏ وَلاَ تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا وَلاَ تَقُمْ عَلَى قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَمَاتُوا وَهُمْ فَاسِقُونَ ‏}‏ فَعَجِبْتُ بَعْدُ مِنْ جُرْأَتِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَئِذٍ وَاللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ ‏.‏

Çeviri

Muhammed b. Abdullah b. Mübârek bize haber verdi, dedi ki: Huceyn b. Müsennâ bize anlattı, dedi ki: Leys bize anlattı, Ukayl'den, İbn Şihâb'dan, Ubeydullah b. Abdullah'tan, Abdullah b. Abbas'tan, Ömer b. Hattab'tan rivayetle; Ömer şöyle dedi:

"Abdullah b. Ubeyy b. Selûl vefat edince, cenaze namazını kılması için Allah'ın Resûlü ﷺ çağrıldı. Allah'ın Resûlü ﷺ namaz için ayağa kalktığında, ben de hemen yanına giderek: 'Ey Allah'ın Resûlü! Falan gün şöyle şöyle demiş olan İbn Ubeyy'e mi namaz kılacaksın?' dedim ve onun geçmişteki kötü sözlerini sayıp döktüm. Bunun üzerine Allah'ın Resûlü ﷺ tebessüm etti ve: 'Bırak beni ey Ömer!' buyurdu. Ben ısrarımı sürdürünce: 'Ben seçme hakkı tanındım ve ben de (namaz kılmayı) seçtim. Eğer yetmiş defadan fazla istiğfar etsem onun bağışlanacağını bilseydim, elbette daha fazlasını yapardım' buyurdu. Böylece Allah'ın Resûlü ﷺ onun cenaze namazını kıldı, sonra ayrıldı. Aradan çok geçmeden Tevbe Suresi'nden şu iki ayet nazil oldu: {Onlardan ölen hiçbirine asla namaz kılma ve kabrinin başında durma. Çünkü onlar Allah'ı ve Resûlü'nü inkâr ettiler ve fâsık olarak öldüler.} Daha sonra o gün Allah'ın Resûlü ﷺ karşısındaki cüretkârlığıma şaşırdım. Allah ve Resûlü en iyi bilendir."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ, yasak bildirilmeden önce İbn Übey’e merhametinden dolayı dua etti.

Arka plan ve bağlam

Abdullah bin Übey bin Selûl vefat edince Ömer bin Hattab, daha önce söyledikleri göz önüne alındığında Peygamber ﷺ’in onun için neden dua etmek istediğini sordu. Peygamber ﷺ, kendisine bir seçim hakkı verildiğini ve dua etmeyi seçtiğini söyledi. Kısa süre sonra Tevbe Suresi’nden, vefat etmiş münafıklar için namaz kılmayı ve kabirlerinin başında durmayı yasaklayan ayetler indirildi.

Kavramlar ve açıklamalar
cenaze namazı

Müslümanların vefat etmiş bir Müslüman için kıldığı namaz.

münafık

Dışarıdan iman etmiş gibi görünen, fakat içten iman etmeyi reddeden kişi.

yetmişten fazla kez

Bu anlatıda Peygamber ﷺ’in bağışlanma dilemeye ne kadar istekli olduğunu vurgulayan bir ifade.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler, yasak bildirilmeden önce Peygamber ﷺ’in o sırada kendisine tanınan seçenek doğrultusunda hareket ettiğini açıklar. Tevbe Suresi’ndeki ayetler indirildikten sonra, kâfir veya münafık olarak öldüğü kesin olan biri için cenaze namazı kılmak yasaklanmıştır. Ömer, Müslüman topluluğunu gözettiği için konuşmuştu; daha sonra duyduğu şaşkınlık, Peygamber ﷺ’e ve vahye karşı tevazusunu gösterir.

Günümüz için dersler
  1. İnsanlar hakkında hüküm verirken temkinli olun ve dinî hükümleri açık delillere dayandırın.
  2. Samimi bir kaygınızı dile getirirken bile bir âlim veya lidere saygıyla hitap edin.
  3. Merhameti, vahyin açık hükümlerine bağlılıkla birlikte yaşatın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.