Sunan an-Nasa'i, 2447. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Anas ibn Malik tarafından rivayet edildi
Rivayet
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ، قَالَ حَدَّثَنَا الْمُظَفَّرُ بْنُ مُدْرِكٍ أَبُو كَامِلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، قَالَ أَخَذْتُ هَذَا الْكِتَابَ مِنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَتَبَ لَهُمْ إِنَّ هَذِهِ فَرَائِضُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِهَا رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فَمَنْ سُئِلَهَا مِنَ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِ وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَ ذَلِكَ فَلاَ يُعْطِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنَ الإِبِلِ فِي كُلِّ خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا بِنْتُ مَخَاضٍ إِلَى خَمْسٍ وَثَلاَثِينَ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ بِنْتُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتًّا وَثَلاَثِينَ فَفِيهَا بِنْتُ لَبُونٍ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتًّا وَسَبْعِينَ فَفِيهَا بِنْتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ بِنْتُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ الْحِقَّةُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ حِقَّةٌ وَعِنْدَهُ جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ بِنْتُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلاَّ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ بِنْتُ لَبُونٍ وَعِنْدَهُ بِنْتُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ مَخَاضٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلاَّ ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَىْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلاَّ أَرْبَعٌ مِنَ الإِبِلِ فَلَيْسَ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي صَدَقَةِ الْغَنَمِ فِي سَائِمَتِهَا إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا ثَلاَثُ شِيَاهٍ إِلَى ثَلاَثِمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ فَفِي كُلِّ مِائَةٍ شَاةٌ وَلاَ يُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلاَ ذَاتُ عَوَارٍ وَلاَ تَيْسُ الْغَنَمِ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ الْمُصَّدِّقُ وَلاَ يُجْمَعُ بَيْنَ مُتَفَرِّقٍ وَلاَ يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ فَإِذَا كَانَتْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ نَاقِصَةً مِنْ أَرْبَعِينَ شَاةٌ وَاحِدَةٌ فَلَيْسَ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبُعُ الْعُشْرِ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ إِلاَّ تِسْعِينَ وَمِائَةَ دِرْهَمٍ فَلَيْسَ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا " .
Muhammed bin Abdullah bin Mübarek bize haber verdi, dedi ki: Müzaffer bin Müdrik Ebu Kamil bize hadis anlattı, dedi ki: Hammad bin Seleme bize hadis anlattı, dedi ki: Ben bu kitabı Sümame bin Abdullah bin Enes bin Malik'ten, o da Enes bin Malik'ten aldım. Şüphesiz Ebu Bekir onlara yazdı:
"Bu, Allah Azze ve Celle'nin Resulüne ﷺ emrettiği ve Resulullah'ın ﷺ Müslümanlara farz kıldığı sadaka yükümlülükleridir. Kimden bu kurallara uygun olarak istenirse versin, kimden bundan fazlası istenirse vermesin. Yirmi beşten az devede her beş deve için bir koyun vardır. Sayıları yirmi beşe ulaştığında, otuz beşe kadar bir binti mahad gerekir. Eğer binti mahad yoksa, bir ibni lebun erkek gerekir. Otuz altıya ulaştığında, kırk beşe kadar bir binti lebun gerekir. Kırk altıya ulaştığında, altmışa kadar erkeğe binmiş bir hikka gerekir. Altmış bire ulaştığında, yetmiş beşe kadar bir cezea gerekir. Yetmiş altıya ulaştığında, doksan'a kadar iki binti lebun gerekir. Doksan bire ulaştığında, yüz yirmiye kadar erkeğe binmiş iki hikka gerekir. Yüz yirmiyi aştığında ise her kırk deve için bir binti lebun ve her elli deve için bir hikka gerekir. Develerin yaşları sadaka yükümlülüklerinde farklılık gösterdiğinde; kimin üzerine cezea sadakası düşer de yanında cezea bulunmaz ama hikkası bulunursa, ondan hikka kabul edilir ve yanına kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem ekler. Kimin üzerine hikka sadakası düşer de yanında hikka bulunmaz ama cezeası bulunursa, ondan kabul edilir ve memur ona yirmi dirhem veya kolayına gelirse iki koyun verir. Kimin üzerine hikka sadakası düşer de yanında hikka bulunmaz ama binti lebunu bulunursa, ondan kabul edilir ve yanına kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem ekler. Kimin üzerine binti lebun sadakası düşer de yanında sadece hikkası bulunursa, ondan kabul edilir ve memur ona yirmi dirhem veya iki koyun verir. Kimin üzerine binti lebun sadakası düşer de yanında binti lebun bulunmaz ama binti mahadı bulunursa, ondan kabul edilir ve yanına kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem ekler. Kimin üzerine binti mahad sadakası düşer de yanında sadece erkek ibni lebun bulunursa, ondan kabul edilir ve yanına hiçbir şey eklemez. Kimin yanında sadece dört deve varsa, sahibi dilemedikçe onda bir şey yoktur. Otlayan koyunların sadakasında; kırk koyun olduğunda yüz yirmiye kadar bir koyun vardır. Bir tane artarsa iki yüze kadar iki koyun vardır. Bir tane daha artarsa üç yüze kadar üç koyun vardır. Daha fazla artarsa her yüz koyunda bir koyun vardır. Sadaka olarak ne yaşlı, ne kusurlu ne de erkek keçi alınır; ancak memur dilerse başka. Sadaka korkusuyla ayrı olanlar bir araya getirilmez, bir arada olanlar da ayrılmaz. Ortak olan iki kişi arasında eşit şekilde karşılıklı hesaplama yapılır. Eğer bir adamın otlayan koyunları kırktan bir eksikse, sahibi dilemedikçe onda bir şey yoktur. Gümüşte ise kırkta bir vardır. Eğer sadece yüz doksan dirhem varsa, sahibi dilemedikçe onda bir şey yoktur."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebû Bekir, hayvanlar ve gümüş için belirlenmiş zekât nisaplarını ortaya koyar.
İkinci yaşına girmiş dişi deve.
Yılın büyük bölümünde serbestçe otlayan hayvanlar.
Onda birin dörtte biri, yani yüzde 2,5.
Âlimler buradan, hayvanların zekâtında belirlenmiş asgari nisaplar ve öngörülmüş hayvan kategorileri bulunduğu; şartlar yerine geldiğinde gümüşün ise onda birin dörtte biri oranında zekâta tabi olduğu sonucunu çıkarırlar. Bu hükümler hem zekât almaya hak kazananları hem de mal sahibini korur: tahsildar belirlenmiş miktardan fazlasını isteyemez ve kusurlu bir hayvan alamaz. Zekâttan kaçınmak ya da miktarı azaltmak amacıyla sürüleri birleştirmek veya bölmek de yasaktır. Fıkıh mezhepleri, otlayan hayvanlara ilişkin şartlar ve karışık sürülerin hesaplanması gibi ayrıntıları ele alır; bu hükümleri kişinin malına uygularken uzman fıkıh danışmanlığı almak tavsiye edilir.
- Hayvan ve para zekâtını, geçerli nisap ve şartları dikkate alarak dikkatle hesaplayın.
- Zekât tahsilinde yalnızca belirlenmiş miktarı isteyin; sürülerin yapay biçimde birleştirilmesine veya bölünmesine izin vermeyin.
- Ortak sürüler için şeffaf kayıt tutun ki her malik kendi orantılı payını üstlensin.
Bu sahih rivayet, mal varlığı için belirlenmiş zekât nisaplarını da ele alır ve bu mektuptaki hükümleri bağlamına oturtmaya yardımcı olur.
Sunan an-Nasa'i · #2446 (Sahih)Aynı konudaki bu sahih rivayet, zekât yükümlülükleri ve belirlenmiş nisapları hakkındaki açıklamayı destekler.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.