Sunan an-Nasa'i, 2591. hadis
Qabisah ibn Mukhariq rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
an‑Nasa'i'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Hisham ibn Ammaran‑Nasa'i'e aktardıهِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ
- 2Yahyaيَحْيَى
- 3Al‑Awza'iالأَوْزَاعِيُّ
- 4Harun ibn Ri'abهَارُونَ بْنِ رِئَابٍ
- 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، - وَهُوَ ابْنُ حَمْزَةَ - قَالَ حَدَّثَنِي الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ هَارُونَ بْنِ رِئَابٍ، أَنَّهُ حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " لاَ تَصْلُحُ الْمَسْأَلَةُ إِلاَّ لِثَلاَثَةٍ رَجُلٍ أَصَابَتْ مَالَهُ جَائِحَةٌ فَيَسْأَلُ حَتَّى يُصِيبَ سِدَادًا مِنْ عَيْشٍ ثُمَّ يُمْسِكَ وَرَجُلٍ تَحَمَّلَ حَمَالَةً فَيَسْأَلُ حَتَّى يُؤَدِّيَ إِلَيْهِمْ حَمَالَتَهُمْ ثُمَّ يُمْسِكَ عَنِ الْمَسْأَلَةِ وَرَجُلٍ يَحْلِفُ ثَلاَثَةُ نَفَرٍ مِنْ قَوْمِهِ مِنْ ذَوِي الْحِجَا بِاللَّهِ لَقَدْ حَلَّتِ الْمَسْأَلَةُ لِفُلاَنٍ فَيَسْأَلُ حَتَّى يُصِيبَ قِوَامًا مِنْ مَعِيشَةٍ ثُمَّ يُمْسِكَ عَنِ الْمَسْأَلَةِ فَمَا سِوَى ذَلِكَ سُحْتٌ " .
Hişam b. Ammâr bize haber verdi, dedi ki: Yahya -ki o İbn Hamza'dır- bize hadis anlattı, dedi ki: Evzâî bana Hârûn b. Riâb'dan nakletti; o da Ebû Bekir'den, o da Kabîsa b. Muhârik'ten rivayet etti. Kabîsa şöyle dedi: Resûlullah ﷺ'ın şöyle buyurduğunu işittim: 'İstemek ancak üç kişi için helaldir: Malına bir afet isabet eden kimse; o, geçimini sağlayacak kadarını elde edinceye kadar ister, sonra durur. Bir diyet veya borç yükünü üstlenen kimse; o, bu yükü ödeyinceye kadar ister, sonra istemekten vazgeçer. Ve kavminden akıllı üç kişinin, falanca kimsenin istemesinin caiz olduğuna dair Allah adına yemin ettikleri kimse; o, geçimini temin edecek kadarını isteyip sonra istemekten vazgeçer. Bunların dışındaki her türlü isteme haramdır.'
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İhtiyaç halinde yardım istemek caizdir; ancak yeterli imkâna kavuşunca bırakılmalıdır.
Bir kişinin malını veya geçim kaynaklarını etkileyen ciddi bir sıkıntı.
Kişinin üstlendiği ve yerine getirmesi gereken borç veya ödeme.
İslami ölçülere göre izin verilmeyen.
Klasik âlimler, buradan belirtilen durumlarda yardım istemenin caiz olduğu sonucunu çıkarır: afet nedeniyle kayıp yaşanması, üstlenilmiş bir mali yükün bulunması ve güvenilir, sağduyulu üç kişinin kişinin ihtiyacını doğrulaması. Yardım isteyen kişi, yükünü karşılayabilecek veya geçimini sağlayabilecek duruma gelene kadar ister; ardından bırakır. Fıkıh mezhepleri bunun zekât ve acil yardım hükümleri çerçevesindeki kesin uygulamasını ele alır. Ancak rivayet hem gerçek ihtiyaç içindeki kişilere destek olmayı hem de geçerli bir sebep olmaksızın istemekten kaçınmayı vurgular.
- Bir afet veya ağır mali yük geçim kaynaklarını etkilediğinde yardım iste ve ihtiyacını dürüstçe açıkla.
- Gerçek ihtiyaç içindeki kişilere zekât veya başka yardımlar vererek temel yükümlülüklerini karşılamalarına destek ol.
- Geçimini sağlayacak yeterli imkâna kavuştuğunda istemeyi bırak.
Bu sahih rivayet, kişinin geçimini kendi emeğiyle kazanmasını över ve böylece yardım istemeyi ihtiyaç halleriyle sınırlama çağrısını tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #1475 (Sahih)Bu sahih rivayet, yeterli sebep olmaksızın istemeyi sürdürmeye karşı uyarır ve ihtiyaç giderilince bırakma talimatıyla örtüşür.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.