Zekat Kitabı · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, 2596. hadis

Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Zekat Kitabı
سنن النسائي

Rivayet

Arapça metin

قَالَ الْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ أَنْبَأَنَا مَالِكٌ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ رَجُلٍ، مِنْ بَنِي أَسَدٍ قَالَ نَزَلْتُ أَنَا وَأَهْلِي، بِبَقِيعِ الْغَرْقَدِ فَقَالَتْ لِي أَهْلِي اذْهَبْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَلْهُ لَنَا شَيْئًا نَأْكُلْهُ ‏.‏ فَذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَوَجَدْتُ عِنْدَهُ رَجُلاً يَسْأَلُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ لاَ أَجِدُ مَا أُعْطِيكَ ‏"‏ ‏.‏ فَوَلَّى الرَّجُلُ عَنْهُ وَهُوَ مُغْضَبٌ وَهُوَ يَقُولُ لَعَمْرِي إِنَّكَ لَتُعْطِي مَنْ شِئْتَ ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّهُ لَيَغْضَبُ عَلَىَّ أَنْ لاَ أَجِدَ مَا أُعْطِيهِ مَنْ سَأَلَ مِنْكُمْ وَلَهُ أُوقِيَّةٌ أَوْ عِدْلُهَا فَقَدْ سَأَلَ إِلْحَافًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ الأَسَدِيُّ فَقُلْتُ لَلَقْحَةٌ لَنَا خَيْرٌ مِنْ أُوقِيَّةٍ - وَالأُوقِيَّةُ أَرْبَعُونَ دِرْهَمًا - فَرَجَعْتُ وَلَمْ أَسْأَلْهُ فَقَدِمَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعْدَ ذَلِكَ شَعِيرٌ وَزَبِيبٌ فَقَسَّمَ لَنَا مِنْهُ حَتَّى أَغْنَانَا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏.‏

Çeviri

Haris b. Miskîn, kendisine okunurken benim de dinlediğim bir rivayette İbnü'l-Kāsım'dan nakletti; o da şöyle dedi: Mâlik bize haber verdi, Zeyd b. Eslem'den, Atâ b. Yesâr'dan, Benî Esed'den bir adamdan rivayetle:

"Ailemle birlikte Bakîu'l-Garkad'a indik. Ailem bana: 'Allah Resûlü'nün ﷺ yanına git ve O'ndan yiyecek bir şey iste' dedi. Ben de Allah Resûlü'nün ﷺ yanına gittim. Yanında kendisinden bir şey isteyen bir adam buldum; Allah Resûlü ﷺ ona: 'Sana verecek bir şeyim yok' buyuruyordu. Adam öfkeli bir şekilde yüz çevirdi ve: 'Hayatıma yemin ederim ki sen sadece dilediğine veriyorsun!' dedi. Bunun üzerine Allah Resûlü ﷺ şöyle buyurdular: 'O, bana verecek bir şey bulamadığım için kızıyor. Sizden kim isterken yanında bir ukıyye veya onun dengi bir değere sahipse, o kişi ısrarla ve haksız yere istemiş olur.'" Esedî dedi ki: "Kendi kendime: Bizim sağmal devemiz bir ukıyyeden daha değerlidir –ukıyye kırk dirhemdir– diye düşündüm ve geri dönüp O'ndan bir şey istemedim. Daha sonra Allah Resûlü'ne ﷺ arpa ve kuru üzüm geldi; bizlere de bunlardan paylaştırdı. Nihayet Allah Azze ve Celle bizi müstağni kıldı."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Yeterli imkâna sahip olan kimse destek istememeli ve bunda ısrar etmemelidir.

Kavramlar ve açıklamalar
Ukiyye

Ağırlık ve değer ölçüsü; burada kırk dirheme eşit olduğu belirtilir.

Baki' al-Garkad

Medine'de bir mezarlık.

Israrla istemek

Sadakaya muhtaç olmadan yaşayacak kadar imkânı varken yardım istemekte ısrar etmek.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler bu rivayetten, sadakanın ihtiyaç sahipleri için olduğu ve yeterli imkâna sahip kişinin destek istemekte ısrar etmemesi gerektiği sonucunu çıkarır. Ukiyyenin zikredilmesi bu rivayette somut bir ölçü sunar; ancak ihtiyaç değerlendirilirken kişinin koşulları da dikkate alınır. Beni Esed'den olan adam istememeyi tercih etmiş, buna rağmen daha sonra yardım almıştır. Dolayısıyla metin, ihtiyaç sahiplerinin gerekli yardımı istemesini yasaklamadan iffetli davranmayı över.

Günümüz için dersler
  1. Maddi yardım istemeden önce yeterli imkânın olup olmadığını dürüstçe değerlendir.
  2. Gerçekten ihtiyaç içindeysen gerekli desteği sitem etmeden ve ısrarcı olmadan iste.
  3. Sadakayı saygıyla ver ve insanlara bağımsızlıklarını destekleyecek biçimde yardım et.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.