Sunan an-Nasa'i, 3473. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Umar tarafından rivayet edildi
Rivayet
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالاَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، يَقُولُ سُئِلْتُ عَنِ الْمُتَلاَعِنَيْنِ، فِي إِمَارَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مِنْ مَقَامِي إِلَى مَنْزِلِ ابْنِ عُمَرَ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلاَعِنَيْنِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا قَالَ نَعَمْ . سُبْحَانَ اللَّهِ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلاَنُ بْنُ فُلاَنٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ - وَلَمْ يَقُلْ عَمْرٌو أَرَأَيْتَ - الرَّجُلَ مِنَّا يَرَى عَلَى امْرَأَتِهِ فَاحِشَةً إِنْ تَكَلَّمَ فَأَمْرٌ عَظِيمٌ - وَقَالَ عَمْرٌو أَتَى أَمْرًا عَظِيمًا - وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى مِثْلِ ذَلِكَ . فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَاهُ فَقَالَ إِنَّ الأَمْرَ الَّذِي سَأَلْتُكَ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ هَؤُلاَءِ الآيَاتِ فِي سُورَةِ النُّورِ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ } حَتَّى بَلَغَ { وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنَ الصَّادِقِينَ } فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الآخِرَةِ فَقَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ . ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا فَقَالَتْ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنَّهُ لَكَاذِبٌ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنَ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنَ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنَ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنَ الصَّادِقِينَ فَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا .
Amr b. Ali ve Muhammed b. el-Müsennâ bize haber verdiler; dediler ki: Yahyâ b. Saîd bize hadis rivayet etti; o da şöyle dedi: Abdülmelik b. Ebî Süleymân bize rivayet etti; o da şöyle dedi: Saîd b. Cübeyr'in şöyle dediğini işittim:
"İbn ez-Zübeyr'in valiliği sırasında liân yapan karı-koca hakkında bana soruldu: 'Araları ayrılmalı mı?' Ne diyeceğimi bilemedim. Bunun üzerine kalkıp İbn Ömer'in evine gittim ve 'Ey Ebû Abdurrahmân! Liân yapan karı-kocanın arası ayrılır mı?' diye sordum. O da: 'Evet, Sübhânallah! Bu meseleyi ilk soran falan oğlu filandı. Dedi ki: Ey Allah'ın Resûlü ﷺ, ne dersiniz; birimiz hanımını fuhuş halinde görürse, konuşursa büyük bir günaha iftira etmiş olur, susarsa böyle büyük bir şey karşısında susmuş olur?' (Amr ekledi: 'Büyük bir iş işlemiş olur.') Resûlullah ﷺ ona cevap vermedi. Daha sonra adam tekrar geldi ve 'Size sorduğum mesele başıma geldi' dedi. Bunun üzerine Allah Azze ve Celle, Nûr Suresi'nde şu âyetleri indirdi: {Hanımlarına zina isnad edenler...} ta ki {...ve beşincisi, eğer doğru söyleyenlerden ise Allah'ın lanetinin kendi üzerine olmasını dilemesidir} âyetine kadar. Resûlullah ﷺ önce adama yöneldi; ona nasihat etti, hatırlattı ve dünya azabının ahiret azabından daha hafif olduğunu bildirdi. Adam: 'Seni hak ile gönderen Zat'a yemin ederim ki yalan söylemedim' dedi. Sonra kadına yöneldi; ona da nasihat etti ve hatırlattı. Kadın: 'Seni hak ile gönderen Zat'a yemin ederim ki o kesinlikle yalancıdır' dedi. Bunun üzerine önce adamdan başladı; adam dört defa Allah adına doğru söylediğine dair şehadet etti, beşinci defa ise yalancılardan olması halinde Allah'ın lanetinin kendi üzerine olmasını diledi. Sonra kadından şehadet aldı; kadın da dört defa Allah adına onun yalancılardan olduğuna dair şehadet etti, beşinci defa ise eğer adam doğru söyleyenlerden ise Allah'ın gazabının kendi üzerine olmasını diledi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ onların arasını ayırdı.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Eşler karşılıklı liân yeminlerini ettikten sonra Peygamber ﷺ onları ayırdı.
Bir adam, başka tanığı olmayan bir kocanın karısını zina ile suçlaması hakkında Peygamber ﷺ’e soru sordu. Adam daha sonra aynı durumla bizzat karşılaşınca Nur Suresi’ndeki liân ayetleri nazil oldu.
Gerekli tanıklar olmaksızın zina suçlaması yapıldığında eşlerin yemin ederek birbirlerinin iddiasını reddettiği, hükme bağlanmış bir usuldür.
Her iki eşin tekrarladığı yeminlerdir; beşinci yeminde Allah’ın laneti veya gazabı çağrılır.
Kur’an’ın yirmi dördüncü suresidir; liân usulünü ele alan ayetler bu surede yer alır.
Klasik âlimler bu rivayetten liânın belirlenmiş usule göre yapılması gerektiği ve hâkimin önce her iki eşi uyarıp öğütlemesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Metinde, Peygamber ﷺ’in yeminlerinden sonra onları ayırdığı belirtilir. Fıkıh mezhepleri, bu ve başka rivayetleri dikkate alarak ayrılığın hukuki sonuçlarını ve tam biçimini ele alır; liân, mahkeme dışında bir suçlamayı kanıtlama yöntemi değil, resmî bir usuldür.
- Şüpheye dayanarak kimseyi zina ile suçlama; liânın belirli şartları vardır ve resmî bir hukuki usulün parçasıdır.
- Ciddi bir evlilik uyuşmazlığında yetkin İslam hukuku uzmanlarından danışmanlık al ve tek taraflı sonuçlara varmaktan kaçın.
- Ahiretteki sonuçlara ilişkin uyarı, yalan yere yemin etmenin ne kadar ağır olduğunu vurgular.
Bu sahih rivayet de liânı ele alır ve usulün bağlamını tamamlar.
Sunan an-Nasa'i · #3472 (Sahih)Bu sahih rivayet liân yapan eşleri konu edinir ve buradaki ayrılık meselesiyle bağlantılıdır.
Sunan an-Nasa'i · #3474 (Sahih)Bu sahih rivayet, yeminlere ve liânın ele alınışına dair benzer bir aktarım sunar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.