Kasame, Kısas ve Diyet Kitabı · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, 4720. hadis

Abdullah ibn Amr rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

ShadhKitap: Kasame, Kısas ve Diyet Kitabı
سنن النسائي
Kim rivayet etti?

an‑Nasa'i'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Shadh
  1. 1Muhammad ibn Ma'maran‑Nasa'i'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ
  2. 2Rawh ibn Ubadaرَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ
  3. 3Ubaydullah ibn al‑Akhnasعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ الأَخْنَسِ
  4. 4Amr ibn Shu'aybعَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ
  5. 5Babası Shu'aybأَبِيهِ
  6. 6Dedesiجَدِّهِ
  7. 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.

Rivayet

Arapça metin

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ الأَخْنَسِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ ابْنَ مُحَيِّصَةَ الأَصْغَرَ، أَصْبَحَ قَتِيلاً عَلَى أَبْوَابِ خَيْبَرَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَقِمْ شَاهِدَيْنِ عَلَى مَنْ قَتَلَهُ أَدْفَعْهُ إِلَيْكُمْ بِرُمَّتِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمِنْ أَيْنَ أُصِيبُ شَاهِدَيْنِ وَإِنَّمَا أَصْبَحَ قَتِيلاً عَلَى أَبْوَابِهِمْ قَالَ ‏"‏ فَتَحْلِفُ خَمْسِينَ قَسَامَةً ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَكَيْفَ أَحْلِفُ عَلَى مَا لاَ أَعْلَمُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَنَسْتَحْلِفُ مِنْهُمْ خَمْسِينَ قَسَامَةً ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ نَسْتَحْلِفُهُمْ وَهُمُ الْيَهُودُ فَقَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دِيَتَهُ عَلَيْهِمْ وَأَعَانَهُمْ بِنِصْفِهَا ‏.‏

Çeviri

Muhammed b. Ma'mer bize haber verdi, dedi ki: Ravh b. Ubade bize anlattı, dedi ki: Ubeydullah b. Ehnas bize anlattı; Amr b. Şuayb'dan, o da babasından, o da dedesinden rivayet ettiğine göre: Muhayyisa'nın küçük oğlu bir sabah Hayber kapılarında ölü bulundu. Bunun üzerine Allah'ın Resûlü ﷺ şöyle buyurdu:

"Onu kimin öldürdüğüne dair iki şahit getirin, onu size eksiksiz olarak teslim edeyim." Adam: "Ey Allah'ın Resûlü! İki şahidi nereden bulayım? Oysa o, sabahleyin onların kapılarında ölü bulundu," dedi. Resûlullah ﷺ: "O halde siz elli yemin eder misiniz?" buyurdu. Adam: "Ey Allah'ın Resûlü! Bilmediğim bir şey hakkında nasıl yemin edebilirim?" dedi. Allah'ın Resûlü ﷺ: "Öyleyse biz onlara elli yemin ettiririz," buyurdu. Adam: "Ey Allah'ın Resûlü! Onlar Yahudi iken onlara nasıl yemin ettirebiliriz?" dedi. Bunun üzerine Allah'ın Resûlü ﷺ diyeti onlara ödetmiş ve yarısını da kendisi karşılayarak onlara yardımcı olmuştur.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Çözüme kavuşmamış bir cinayet davasında Peygamber ﷺ, delillendirme ve diyet düzenlemesine sınırlar koyar.

Arka plan ve bağlam

Metinde, Muhayyisa’nın küçük oğlunun Hayber kapılarının yakınında ölü bulunduğu belirtilir.

Kavramlar ve açıklamalar
Kasâme

Doğrudan delilin bulunmadığı bir cinayet davasında tekrarlanan yeminleri içeren özel bir usul.

Diyet

İslam hukukunun kurallarına göre öldürülen kişi için ödenen mali tazminat.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik fakihler bu rivayeti, bir ceset bulunduğunda ve fail olağan tanıklık yoluyla belirlenemediğinde kasâmenin nasıl uygulanacağı meselesini ele alırken tartışırlar. Buradan, salt şüphenin kısas hükmü vermeyi haklı çıkarmadığı ve yemin usulünün dikkatle izlenmesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Mezhepler, yeminleri kimin edeceği ve diyetin ne zaman gerekeceği gibi kasâme konularında farklı görüşlere sahiptir. Son bölüm ayrıca Hayber Yahudilerinin diyeti üstlendiği ve Peygamber ﷺ’in yarısına katkıda bulunduğu bir düzenlemeyi anlatır.

Günümüz için dersler
  1. Yalnızca şüpheye dayanarak kimseyi suçlu ilan etmeyin; delil ile usulü dikkatle birbirinden ayırın.
  2. Bilmediğiniz olgular hakkında asla yemin etmeyin.
  3. Ağır yaralanma veya cinayet davalarında delil kurallarını ve varsa tazminatı yetkili bir hâkim belirlemelidir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.