Sunan Abi Dawud، حدیث 1140
روایتشده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Sa'id al-Khudri
روایت
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، ح وَعَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ، عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ أَخْرَجَ مَرْوَانُ الْمِنْبَرَ فِي يَوْمِ عِيدٍ فَبَدَأَ بِالْخُطْبَةِ قَبْلَ الصَّلاَةِ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا مَرْوَانُ خَالَفْتَ السُّنَّةَ أَخْرَجْتَ الْمِنْبَرَ فِي يَوْمِ عِيدٍ وَلَمْ يَكُنْ يُخْرَجُ فِيهِ وَبَدَأْتَ بِالْخُطْبَةِ قَبْلَ الصَّلاَةِ . فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ مَنْ هَذَا قَالُوا فُلاَنُ بْنُ فُلاَنٍ . فَقَالَ أَمَّا هَذَا فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنْ رَأَى مُنْكَرًا فَاسْتَطَاعَ أَنْ يُغَيِّرَهُ بِيَدِهِ فَلْيُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِلِسَانِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِقَلْبِهِ وَذَلِكَ أَضْعَفُ الإِيمَانِ " .
محمد بن علاء به ما حدیث کرد، ابومعاویه به ما حدیث کرد، اعمش به ما حدیث کرد، از اسماعیل بن رجاء، از پدرش، از ابوسعید خدری؛ و نیز از قیس بن مسلم، از طارق بن شهاب، از ابوسعید خدری که گفت: مروان در روز عید منبر را بیرون آورد و پیش از نماز خطبه را آغاز کرد. مردی برخاست و گفت:
«ای مروان! سنت را مخالفت کردی؛ منبر را در روز عید بیرون آوردی در حالی که پیش از این چنین نمیشد و پیش از نماز خطبه را شروع کردی.» ابوسعید خدری پرسید: «این شخص کیست؟» گفتند: «فلان بن فلان.» سپس فرمود: «اما این شخص وظیفه خود را انجام داده است. شنیدم رسول الله ﷺ میفرمودند: هر کس منکری ببیند، اگر بتواند با دست خود آن را تغییر دهد، پس با دستش تغییر دهد؛ و اگر نتواند، با زبانش تغییر دهد؛ و اگر نتواند، با قلبش انکار کند و این ضعیفترین مرتبه ایمان است.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ایمان میطلبد که رفتار نادرست را متناسب با توان خود بازداریم.
در روز عید، مروان پیش از نماز خطبه را آغاز کرد. مردی به او اعتراض کرد و ابوسعید خدری تأیید کرد که آن مرد وظیفهاش را انجام داده است.
روش و رهنمود پیامبر که بهعنوان الگو پیروی میشود.
رفتاری که بر اساس رهنمودهای اسلامی نادرست است.
با اقدام مستقیم، در چارچوب اختیار فرد و بدون ایجاد آسیبی بزرگتر.
عالمان از این روایت برداشت میکنند که بازداشتن از رفتار نادرست به دانش، توانایی و پیامدهای مداخله بستگی دارد. تغییر دادن با دست مجوزی برای اقدام خودسرانه نیست؛ عالمان آن را به داشتن اختیار و پرهیز از آسیب بزرگتر مشروط میدانند. کسی که نمیتواند بهگونهای ایمن و مسئولانه مداخله کند، در صورت تناسب با سخن خود تذکر میدهد؛ و اگر این نیز ممکن نباشد، در دل از بدی بیزاری میجوید. این واقعه همچنین نشان میدهد که میتوان با احترام، رفتار یک حاکم را به او گوشزد کرد.
- با دانش و بهگونهای که آسیب بزرگتری ایجاد نکند، رفتار نادرست را گوشزد کنید.
- فقط زمانی خودتان مداخله کنید که اختیار و توان آن را دارید؛ در غیر این صورت، از سخنی شایسته یا انکار قلبی استفاده کنید.
- هنگام اصلاح رفتار، از سنت پیروی کنید و با صاحبان قدرت نیز محترمانه رفتار کنید.
این روایت نیز درباره ترتیب نماز عید و خطبه است؛ موضوع مشخصی که آن مرد دربارهاش به مروان اعتراض کرد.
Sunan Abi Dawud · #1142 (Sahih)این روایت به شیوه برگزاری نماز عید میپردازد و زمینه واقعه را کامل میکند.
Sahih al-Bukhari · #2465 (Sahih)پیامبر ﷺ در آن، رهنمودهایی برای تذکر درباره رفتار زیانبار در فضای عمومی ارائه میدهد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.