Sunan Abi Dawud، حدیث 2693
روایتشده توسط Al-Miswar ibn Makhramah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Al-Miswar ibn Makhramah
روایت
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ، حَدَّثَنَا عَمِّي، - يَعْنِي سَعِيدَ بْنَ الْحَكَمِ - قَالَ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ وَذَكَرَ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ مَرْوَانَ، وَالْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، أَخْبَرَاهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ حِينَ جَاءَهُ وَفْدُ هَوَازِنَ مُسْلِمِينَ فَسَأَلُوهُ أَنْ يَرُدَّ إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَعِي مَنْ تَرَوْنَ وَأَحَبُّ الْحَدِيثِ إِلَىَّ أَصْدَقُهُ فَاخْتَارُوا إِمَّا السَّبْىَ وَإِمَّا الْمَالَ " . فَقَالُوا نَخْتَارُ سَبْيَنَا فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ ثُمَّ قَالَ " أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ إِخْوَانَكُمْ هَؤُلاَءِ جَاءُوا تَائِبِينَ وَإِنِّي قَدْ رَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّ إِلَيْهِمْ سَبْيَهُمْ فَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُطَيِّبَ ذَلِكَ فَلْيَفْعَلْ وَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يَكُونَ عَلَى حَظِّهِ حَتَّى نُعْطِيَهُ إِيَّاهُ مِنْ أَوَّلِ مَا يُفِيءُ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلْيَفْعَلْ " . فَقَالَ النَّاسُ قَدْ طَيَّبْنَا ذَلِكَ لَهُمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّا لاَ نَدْرِي مَنْ أَذِنَ مِنْكُمْ مِمَّنْ لَمْ يَأْذَنْ فَارْجِعُوا حَتَّى يَرْفَعَ إِلَيْنَا عُرَفَاؤُكُمْ أَمْرَكُمْ " . فَرَجَعَ النَّاسُ فَكَلَّمَهُمْ عُرَفَاؤُهُمْ فَأَخْبَرُوهُمْ أَنَّهُمْ قَدْ طَيَّبُوا وَأَذِنُوا .
احمد بن ابی مریم برای ما حدیث کرد، عمویم سعید بن حکم برای ما حدیث کرد و گفت: لیث بن سعد به ما خبر داد، از عقیل، از ابن شهاب، که گفت: و عروة بن زبیر ذکر کرد که مروان و مسور بن مخرمه به او خبر دادند که چون وفد قبیله هوازن مسلمان شدند و نزد رسول الله ﷺ آمدند و از ایشان خواستند که اموالشان را به آنان بازگرداند، رسول الله ﷺ به ایشان فرمود:
«همراه من کسانی هستند که میبینید، و محبوبترین سخن نزد من راستترین آن است؛ پس انتخاب کنید: یا اسیران یا اموال.» گفتند: «ما اسیرانمان را انتخاب میکنیم.» آنگاه رسول الله ﷺ برخاست، خداوند را ستود و سپس فرمود: «اما بعد، همانا این برادرانتان توبهکنان آمدهاند و من صلاح دیدم که اسیرانشان را به آنان بازگردانم. پس هر کس از شما داوطلبانه سهم خود را میبخشد، چنین کند؛ و هر کس مایل است بر سهم خود باقی بماند تا اینکه از نخستین غنایمی که خداوند به ما عطا فرماید به او عوض دهیم، چنین کند.» مردم گفتند: «یا رسول الله ﷺ، ما این امر را برایشان بخشیدیم.» رسول الله ﷺ به ایشان فرمود: «ما نمیدانیم چه کسی از شما اجازه داده و چه کسی نداده است؛ پس بازگردید تا سرپرستانتان وضعیت شما را به ما گزارش دهند.» سپس مردم بازگشتند و سرپرستانشان با آنان سخن گفتند و اطلاع دادند که همگی راضی شده و اجازه دادهاند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ به هوازن حق انتخاب داد و برای بازگرداندن اسیران، رضایت آزادانه را جویا شد.
پس از مسلمانشدن هوازن، نمایندگانشان خواستار بازگرداندن اموال و اسیرانشان شدند. پیامبر ﷺ به آنان حق انتخاب میان این دو را داد و سپس از مسلمانان خواست با بازگرداندن اسیران داوطلبانه موافقت کنند.
قبیلهای عرب که هیئتی از آن پس از مسلمانشدن، خواستار بازگرداندن افراد و اموالشان شد.
افرادی که در جریان درگیری به اسارت گرفته شده بودند.
نمایندگانی که از افراد خود پرسوجو کردند تا روشن شود آیا واقعاً رضایت دادهاند.
عالمان از این روایت نتیجه میگیرند که رهبر باید گزینهها را منصفانه مطرح کند و حقوق کسانی را که مالک اموالی شدهاند در نظر بگیرد. پیامبر ﷺ به افراد مربوط حق انتخاب میان بازگرداندن اسیران و دریافت غرامت را داد و تنها پس از رضایت داوطلبانهٔ صاحبان حق، اسیران را آزاد کرد. همچنین روایت نشان میدهد که رضایت باید با دقت احراز شود؛ اگر روشن نباشد چه کسانی موافقاند، اظهارنظر کلی به نمایندگی از یک گروه کافی نیست.
- در اختلاف بر سر تقسیم، گزینههای پیش روی افراد مربوط و پیامدهای هر گزینه را منصفانه برایشان روشن کنید.
- پیش از چشمپوشی از حقوق دیگران، مستقیماً رضایتشان را بپرسید و آن را با دقت احراز کنید.
- در پی آشتی و مهربانی باشید، اما حقوق دیگران را نادیده نگیرید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.