Sunan Abi Dawud، حدیث 2740
روایتشده توسط Sa'd ibn Abi Waqqas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Sa'd ibn Abi Waqqas
روایت
حَدَّثَنِي هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، عَنْ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ جِئْتُ إِلَى النَّبِي صلى الله عليه وسلم يَوْمَ بَدْرٍ بِسَيْفٍ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ قَدْ شَفَى صَدْرِي الْيَوْمَ مِنَ الْعَدُوِّ فَهَبْ لِي هَذَا السَّيْفَ . قَالَ " إِنَّ هَذَا السَّيْفَ لَيْسَ لِي وَلاَ لَكَ " فَذَهَبْتُ وَأَنَا أَقُولُ يُعْطَاهُ الْيَوْمَ مَنْ لَمْ يُبْلِ بَلاَئِي . فَبَيْنَا أَنَا إِذْ جَاءَنِي الرَّسُولُ فَقَالَ أَجِبْ . فَظَنَنْتُ أَنَّهُ نَزَلَ فِيَّ شَىْءٌ بِكَلاَمِي فَجِئْتُ فَقَالَ لِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّكَ سَأَلْتَنِي هَذَا السَّيْفَ وَلَيْسَ هُوَ لِي وَلاَ لَكَ وَإِنَّ اللَّهَ قَدْ جَعَلَهُ لِي فَهُوَ لَكَ ثُمَّ قَرَأَ { يَسْأَلُونَكَ عَنِ الأَنْفَالِ قُلِ الأَنْفَالُ لِلَّهِ وَالرَّسُولِ } إِلَى آخِرِ الآيَةِ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ قِرَاءَةُ ابْنِ مَسْعُودٍ يَسْأَلُونَكَ النَّفْلَ .
هناد بن سری برایم حدیث کرد، از ابوبکر، از عاصم، از مصعب بن سعد، از پدرش که گفت: در روز جنگ بدر شمشیری نزد پیامبر ﷺ آوردم و عرض کردم:
«ای رسول خدا! خداوند امروز سینهام را نسبت به دشمن آرامش بخشیده است، پس این شمشیر را به من ببخش.» ایشان فرمودند: «این شمشیر نه مال من است و نه مال تو.» سپس رفتم و با خود میگفتم: امروز این شمشیر به کسی داده خواهد شد که مانند من دچار بلا نشده است. ناگهان فرستادهای نزد من آمد و گفت: «اجابت کن (حاضر شو).» گمان کردم به خاطر سخنانم چیزی درباره من نازل شده است. وقتی آمدم، پیامبر ﷺ به من فرمودند: «تو این شمشیر را از من خواستی، در حالی که نه مال من بود و نه مال تو. اکنون خداوند آن را برای من قرار داده است، پس آن متعلق به توست.» سپس آیه {يَسْأَلُونَكَ عَنِ الأَنْفَالِ قُلِ الأَنْفَالُ لِلَّهِ وَالرَّسُولِ} را تا انتهای آیه تلاوت کردند.» ابوداود گفته است: طبق قرائت ابن مسعود، آیه چنین است: يَسْأَلُونَكَ النَّفْلَ.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
تقسیم غنائم جنگی بر پایه فرمان الله است، نه ادعاهای شخصی.
سعد بن ابیوقاص پس از جنگ بدر درباره شمشیری که برداشته بود پرسید. پیامبر ﷺ ابتدا پاسخ داد که آن شمشیر نه از آنِ اوست و نه از آنِ سعد. سپس آیهٔ مربوط به غنائم جنگی نازل شد و پیامبر شمشیر را به سعد داد.
غنائم جنگی؛ آیهٔ مورد استناد مشخص میکند اختیار آن به چه کسی تعلق دارد.
محل نبرد مشهور میان مسلمانان و مکیان در سال دوم پس از هجرت.
عالمان از این روایت نتیجه میگیرند که غنائم را نمیتوان خودسرانه تقسیم کرد و شایستگی شخصی نیز بهخودیخود حقی برای تصاحب یک شیء خاص ایجاد نمیکند. تقسیم غنائم تابع احکامی است که الله نازل کرده و در اختیار پیامبر ﷺ قرار داشته است. چهار مذهب فقهی اهلسنت نیز تقسیم غنائم جنگی را در چارچوب احکام الهی و ادارهٔ دارای صلاحیت بررسی میکنند.
- پیش از آنکه روشن شود چه کسی حق دارد و کدام احکام جاری است، چیزی را برای خود برندارید.
- خواستههای خود را با آرامش نزد افراد دارای صلاحیت مطرح کنید و تصمیم آنان را بپذیرید.
- تلاش و شایستگی را به خودحقپنداری تبدیل نکنید؛ تقسیم عادلانه به قواعد روشن نیاز دارد.
این روایت صحیح نیز به مسائل مربوط به تقسیم غنائم جنگی میپردازد و زمینهٔ احکام را روشنتر میکند.
Sunan Abi Dawud · #2739 (Sahih)این روایت صحیح درباره ادعاها و تقسیم غنائم است و از نظر موضوعی با درخواست شمشیر از سوی سعد ارتباط دارد.
Sunan Abi Dawud · #2741 (Sahih)این روایت صحیح درباره سهمهایی است که به سپاه و گروهی جداشده از آن سپاه تعلق میگیرد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.