سوگندها و نذرها · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 3314

روایت‌شده توسط Maymunah bint Kardam. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: سوگندها و نذرها
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Maymunah bint Kardam

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ مِقْسَمٍ الثَّقَفِيُّ، مِنْ أَهْلِ الطَّائِفِ قَالَ حَدَّثَتْنِي سَارَّةُ بِنْتُ مِقْسَمٍ الثَّقَفِيِّ، أَنَّهَا سَمِعَتْ مَيْمُونَةَ بِنْتَ كَرْدَمٍ، قَالَتْ ‏:‏ خَرَجْتُ مَعَ أَبِي فِي حَجَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَسَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ ‏:‏ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَعَلْتُ أُبِدُّهُ بَصَرِي، فَدَنَا إِلَيْهِ أَبِي وَهُوَ عَلَى نَاقَةٍ لَهُ مَعَهُ دِرَّةٌ كَدِرَّةِ الْكُتَّابِ، فَسَمِعْتُ الأَعْرَابَ وَالنَّاسَ يَقُولُونَ ‏:‏ الطَّبْطَبِيَّةَ الطَّبْطَبِيَّةَ، فَدَنَا إِلَيْهِ أَبِي فَأَخَذَ بِقَدَمِهِ قَالَتْ ‏:‏ فَأَقَرَّ لَهُ وَوَقَفَ فَاسْتَمَعَ مِنْهُ فَقَالَ ‏:‏ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي نَذَرْتُ إِنْ وُلِدَ لِي وَلَدٌ ذَكَرٌ أَنْ أَنْحَرَ عَلَى رَأْسِ بُوَانَةَ فِي عَقَبَةٍ مِنَ الثَّنَايَا عِدَّةً مِنَ الْغَنَمِ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ لاَ أَعْلَمُ إِلاَّ أَنَّهَا قَالَتْ خَمْسِينَ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏:‏ ‏"‏ هَلْ بِهَا مِنَ الأَوْثَانِ شَىْءٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ لاَ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ ‏"‏ فَأَوْفِ بِمَا نَذَرْتَ بِهِ لِلَّهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ ‏:‏ فَجَمَعَهَا فَجَعَلَ يَذْبَحُهَا فَانْفَلَتَتْ مِنْهَا شَاةٌ فَطَلَبَهَا، وَهُوَ يَقُولُ ‏:‏ اللَّهُمَّ أَوْفِ عَنِّي نَذْرِي ‏.‏ فَظَفِرَهَا فَذَبَحَهَا ‏.‏

ترجمه

حسن بن علی به ما حدیث کرد، یزید بن هارون به ما حدیث کرد، عبدالله بن یزید بن مقسم ثقفی از اهالی طائف به ما حدیث کرد و گفت: ساره دختر مقسم ثقفی برایم نقل کرد که شنیده است میمونه دختر کَردَم می‌گفت:

«در حجةالوداع همراه پدرم به دیدن رسول خدا ﷺ رفتم. رسول خدا ﷺ را دیدم و شنیدم مردم می‌گفتند: 'رسول خدا ﷺ!' پس با دقت به ایشان نگاه کردم. پدرم به سوی ایشان نزدیک شد در حالی که بر شتر ماده‌ای سوار بود و تازیانه‌ای مانند تازیانه نویسندگان در دست داشت. شنیدم که بادیه‌نشینان و مردم فریاد می‌زدند: 'تازیانه! تازیانه!' پدرم به ایشان نزدیک شد و پای مبارکشان را گرفت.» راوی گوید: «پیامبر ﷺ به او اجازه دادند، ایستادند و سخنش را شنیدند. پدرم عرض کرد: 'ای رسول خدا! من نذر کرده بودم که اگر صاحب پسری شوم، تعدادی گوسفند در انتهای بُوّانه در دامنه کوه ذبح کنم.'» راوی می‌گوید: «نمی‌دانم دقیقاً چه تعداد گفت، اما گمان کنم پنجاه تا بود.» رسول خدا ﷺ پرسیدند: «آیا در آنجا بتی وجود دارد؟» پدرم پاسخ داد: «خیر.» حضرت فرمودند: «به نذری که برای الله کرده‌ای وفا کن.» راوی گوید: «سپس پدرم گوسفندان را جمع کرد و شروع به ذبح نمود. یکی از گوسفندان فرار کرد؛ او به دنبالش دوید و می‌گفت: 'بار الها! نذرم را از جانب من ادا فرما.' سرانجام آن را گرفت و ذبح کرد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

نذر تنها زمانی ادا می‌شود که برای خدا باشد و از شرک به دور بماند.

پیشینه و سبب بیان

در جریان حج، مردی از پیامبر ﷺ پرسید آیا می‌تواند نذر خود را برای ذبح گوسفندان در بوانه ادا کند. پیامبر ﷺ ابتدا پرسید آیا در آنجا بت‌هایی وجود داشته است؛ وقتی مرد پاسخ منفی داد، به او دستور داد نذرش را برای خدا ادا کند.

توضیح واژه‌های دشوار
نذر

تعهدی به خدا برای انجام عملی جایز از عبادت.

بوانه

نام مکانی که مرد می‌خواست در آن حیوانات را ذبح کند.

بت

پیکری که همچون معبود پرستیده می‌شود یا با شرک پیوند دارد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که نذرِ اطاعت از خدا باید ادا شود، اما نذر برای گناه نباید انجام شود. پرسش درباره بت‌ها نشان می‌دهد که مکان قربانی نیز اهمیت دارد: عبادت نباید با شرک پیوند بخورد. فقیهان همچنین درباره شرایط نذر معتبر و وجوب وفای به آن بحث کرده‌اند؛ جزئیات در مذاهب فقهی متفاوت است.

درس‌هایی برای امروز
  1. عبادت را تنها برای خدا انجام دهید و از مکان‌های پیوندخورده با شرک دوری کنید.
  2. اگر مکان یا عملِ مربوط به نذر محل تردید است، پیش از انجام آن از فردی آگاه راهنمایی بگیرید.
  3. وقتی نذری معتبر به عملی جایز در اطاعت از خدا مربوط باشد، به آن وفا کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.