أنواع الدية · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 4494

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: أنواع الدية
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

از أبو داود تا ابْنِ عَبَّاسٍ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِآن را به أبو داود روایت کرد
  2. 2عُبَيْدُ اللَّهِ
  3. 3عَلِيِّ بْنِ صَالِحٍ
  4. 4سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ
  5. 5عِكْرِمَةَ
  6. 6ابْنِ عَبَّاسٍ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، - يَعْنِي ابْنَ مُوسَى - عَنْ عَلِيِّ بْنِ صَالِحٍ، عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ قُرَيْظَةُ وَالنَّضِيرُ - وَكَانَ النَّضِيرُ أَشْرَفَ مِنْ قُرَيْظَةَ - فَكَانَ إِذَا قَتَلَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْظَةَ رَجُلاً مِنَ النَّضِيرِ قُتِلَ بِهِ وَإِذَا قَتَلَ رَجُلٌ مِنَ النَّضِيرِ رَجُلاً مِنْ قُرَيْظَةَ فُودِيَ بِمِائَةِ وَسْقٍ مِنْ تَمْرٍ فَلَمَّا بُعِثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَتَلَ رَجُلٌ مِنَ النَّضِيرِ رَجُلاً مِنْ قُرَيْظَةَ فَقَالُوا ادْفَعُوهُ إِلَيْنَا نَقْتُلْهُ ‏.‏ فَقَالُوا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَتَوْهُ فَنَزَلَتْ ‏{‏ وَإِنْ حَكَمْتَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ ‏}‏ وَالْقِسْطُ النَّفْسُ بِالنَّفْسِ ثُمَّ نَزَلَتْ ‏{‏ أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ ‏}‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ قُرَيْظَةُ وَالنَّضِيرُ جَمِيعًا مِنْ وَلَدِ هَارُونَ النَّبِيِّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏.‏

ترجمه

محمد بن علاء به ما حدیث نقل کرد، عبیدالله — یعنی ابن موسی — از علی بن صالح، از سِماک بن حرب، از عکرمه، از ابن عباس روایت کرد که فرمود: بنو قریظه و بنو نضیر — و بنو نضیر شریف‌تر از بنو قریظه بودند — هرگاه مردی از بنو قریظه مردی از بنو نضیر را می‌کشت، در مقابل او کشته می‌شد؛ اما اگر مردی از بنو نضیر مردی از بنو قریظه را می‌کشت، صد وَسْق خرما به عنوان خون‌بها پرداخت می‌شد. چون پیامبر ﷺ مبعوث شدند، مردی از بنو نضیر مردی از بنو قریظه را کشت. گفتند:

«او را به ما بسپارید تا بکشیم.» پاسخ دادند: «میان ما و شما پیامبر ﷺ حاضر است.» پس نزد ایشان آمدند و این آیه نازل شد: {و اگر داوری کنی، میان آنان به عدالت داوری کن.} و عدالت یعنی جان در برابر جان. سپس این آیه نازل شد: {آیا حکم جاهلیت را می‌طلبند؟} ابوداود گفت: بنو قریظه و بنو نضیر هر دو از فرزندان هارون نبی علیه‌السلام هستند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

النبي ﷺ أعاد المساواة في الحماية القضائية عند القصاص من القتل.

پیشینه و سبب بیان

به گفته ابن عباس، میان قبیله‌های قریظه و نضیر حکمی نابرابر برقرار بود: در قصاصِ مردی از نضیر که کشته شده بود، مردی از قریظه کشته می‌شد، در حالی که برای مردی از قریظه که کشته شده بود، خون‌بها پرداخت می‌شد. پس از آن‌که مردی از نضیر مردی از قریظه را کشت، آنان اختلاف را نزد پیامبر ﷺ بردند. این روایت این رویداد را به آیاتی پیوند می‌دهد که درباره داوری عادلانه و ردّ حکم جاهلیت هستند.

توضیح واژه‌های دشوار
القصاص

عقوبة مماثلة للجريمة يجيزها القانون، بشروط ومن خلال القضاء المختص.

الوَسْق

مكيال قديم يُستخدم لقياس كميات كبيرة من الحبوب أو التمر.

الدِّيَة

غرامت مالی معیّنی که طبق احکام شریعت اسلامی به صاحبان حقِ یک قربانی پرداخت می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که تبار یا جایگاه اجتماعی نباید مبنای اجرای نابرابر قانون باشد. اشاره به «یک جان در برابر یک جان» بر حمایت قانونی برابر در مورد قتل تأکید دارد، در حالی که احکام قصاص و خون‌بها شرایط دیگری نیز دارند. چهار مکتب فقهی اهل سنت این احکام را در چارچوب نظام حقوقی بررسی می‌کنند و اجرای آن‌ها را به اقدام خودسرانه واگذار نمی‌کنند؛ مرجعیت قضایی صالح و حقوق بازماندگان تعیین‌کننده است.

درس‌هایی برای امروز
  1. قواعد را به‌طور یکسان اجرا کنید و اجازه ندهید تبار، جایگاه یا منفعت گروهی بر داوری عادلانه اثر بگذارد.
  2. أحل النزاعات الخطيرة إلى القضاء المختص، ولا تنتقم أبدًا بنفسك.
  3. با مدرک، دقت و رفتار برابر از حقوق قربانیان و بازماندگان حمایت کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.