أنواع الدية · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 4572

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: أنواع الدية
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

از أبو داود تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُحَمَّدُ بْنُ مَسْعُودٍ الْمِصِّيصِيُّآن را به أبو داود روایت کرد
  2. 2أَبُو عَاصِمٍ
  3. 3ابْنِ جُرَيْجٍ
  4. 4عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ
  5. 5طَاوُسًا
  6. 6ابْنِ عَبَّاسٍ
  7. 7عُمَرَ
  8. 8رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَسْعُودٍ الْمِصِّيصِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، أَنَّهُ سَمِعَ طَاوُسًا، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ، أَنَّهُ سَأَلَ عَنْ قَضِيَّةِ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ فَقَامَ إِلَيْهِ حَمَلُ بْنُ مَالِكِ بْنِ النَّابِغَةِ فَقَالَ كُنْتُ بَيْنَ امْرَأَتَيْنِ فَضَرَبَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى بِمِسْطَحٍ فَقَتَلَتْهَا وَجَنِينَهَا فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي جَنِينِهَا بِغُرَّةٍ وَأَنْ تُقْتَلَ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَالَ النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ الْمِسْطَحُ هُوَ الصَّوْبَجُ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَقَالَ أَبُو عُبَيْدٍ الْمِسْطَحُ عُودٌ مِنْ أَعْوَادِ الْخِبَاءِ ‏.‏

ترجمه

محمد بن مسعود مصیصی به ما حدیث نقل کرد، گفت: ابوعاصم از ابن جریج برای ما حدیث گفت، او گفت: عمرو بن دینار به من خبر داد که شنیده است طاووس از ابن عباس روایت می‌کند که عمر درباره حکم پیامبر ﷺ در آن مورد پرسید. سپس حمل بن مالک بن نابغه برخاست و گفت: من میان دو زن بودم که یکی از آنان دیگری را با چوب غلتان (مسطح) زد و او و جنینش را کشت. پس رسول خدا ﷺ درباره جنین او به پرداخت

«غُرّه» (یک برده مرد یا زن با کیفیت بالا یا معادل پولی آن) و نیز قصاص قاتل حکم دادند. ابوداود گفت: نضر بن شمیل گفته است: مسطح همان چوب غلتان است. ابوداود گفت: ابوعبید گفته است: مسطح چوبی از چوب‌های خیمه است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

احکام دیه، پرداخت غرامت برای جنینِ سقط‌شده بر اثر قتل را به رسمیت می‌شناسد.

پیشینه و سبب بیان

وقتی عمر دربارهٔ حکم پیامبر ﷺ پرسید، حَمْل بن مالک ماجرای زنی را نقل کرد که با یک مِسطَح به زن دیگری ضربه زد و در پی آن، آن زن و جنینش هر دو جان باختند.

توضیح واژه‌های دشوار
غُرّه

غرامتی معین برای از دست رفتن جنین؛ در روایت، پرداخت یک بردهٔ مرد یا زنِ باکیفیت ذکر شده است.

مِسطَح

وسیله‌ای که زن با آن ضربه زده شد؛ در توضیح روایت از وردنه یا میلهٔ چادر نام برده شده است.

دیه

غرامت مالی‌ای که در برخی موارد قتل، طبق حقوق اسلامی واجب می‌شود.

برداشت‌های عالمان

فقیهان کلاسیک از این روایت چنین برداشت می‌کنند که جنین، اگر بر اثر خشونت جان ببازد، حقی مستقل و به‌رسمیت‌شناخته‌شده برای دریافت غرامت دارد. شرایط دقیق و میزان غُرّه در منابع فقهی به تفصیل بیان شده است؛ عبارت مربوط به مجازات اعدام در چارچوب احکام قتل عمد و دادرسیِ مرجع صالح فهمیده می‌شود و به معنای اجازهٔ انتقام‌گیری شخصی نیست. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت غُرّه را در صورت اثبات از دست رفتن جنین بر اثر عملی که موجب مسئولیت می‌شود، واجب می‌دانند.

درس‌هایی برای امروز
  1. خشونت در جریان درگیری را هرگز مسئله‌ای شخصی تلقی نکنید؛ از تشدید آن جلوگیری کنید و از مراجع مسئول کمک بخواهید.
  2. به یاد داشته باشید که زیان ناشی از خشونت فقط به قربانی مستقیم محدود نمی‌شود و ممکن است جنین را نیز دربرگیرد.
  3. تشخیص تقصیر و مجازات احتمالی را به مراجع قضایی صالح بسپارید و هرگز خودسرانه انتقام نگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.