رفتار عمومی · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 4901

روایت‌شده توسط Abu Hurayrah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: رفتار عمومی
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Hurayrah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ بْنِ سُفْيَانَ، أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ ثَابِتٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنِي ضَمْضَمُ بْنُ جَوْسٍ، قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ كَانَ رَجُلاَنِ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ مُتَآخِيَيْنِ فَكَانَ أَحَدُهُمَا يُذْنِبُ وَالآخَرُ مُجْتَهِدٌ فِي الْعِبَادَةِ فَكَانَ لاَ يَزَالُ الْمُجْتَهِدُ يَرَى الآخَرَ عَلَى الذَّنْبِ فَيَقُولُ أَقْصِرْ ‏.‏ فَوَجَدَهُ يَوْمًا عَلَى ذَنْبٍ فَقَالَ لَهُ أَقْصِرْ فَقَالَ خَلِّنِي وَرَبِّي أَبُعِثْتَ عَلَىَّ رَقِيبًا فَقَالَ وَاللَّهِ لاَ يَغْفِرُ اللَّهُ لَكَ أَوْ لاَ يُدْخِلُكَ اللَّهُ الْجَنَّةَ ‏.‏ فَقُبِضَ أَرْوَاحُهُمَا فَاجْتَمَعَا عِنْدَ رَبِّ الْعَالَمِينَ فَقَالَ لِهَذَا الْمُجْتَهِدِ أَكُنْتَ بِي عَالِمًا أَوْ كُنْتَ عَلَى مَا فِي يَدِي قَادِرًا وَقَالَ لِلْمُذْنِبِ اذْهَبْ فَادْخُلِ الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِي وَقَالَ لِلآخَرِ اذْهَبُوا بِهِ إِلَى النَّارِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَتَكَلَّمَ بِكَلِمَةٍ أَوْبَقَتْ دُنْيَاهُ وَآخِرَتَهُ ‏.‏

ترجمه

محمد بن صباح بن سفیان برای ما حدیث کرد، علی بن ثابت ما را خبر داد، از عکرمه بن عمار، که گفت: ضمدام بن جوس برایم حدیث کرد و گفت: ابوهُریره گفت: شنیدم رسول خدا ﷺ می‌فرمودند:

«در میان بنی‌اسرائیل دو مرد بودند که با یکدیگر برادری دینی داشتند؛ یکی از آن دو گناه می‌کرد و دیگری در عبادت بسیار کوشا بود. آن شخص کوشا پیوسته دیگری را در حال گناه می‌دید و به او می‌گفت: دست بردار. روزی او را در حال گناه یافت و باز گفت: دست بردار. او پاسخ داد: مرا با پروردگارم واگذار؛ آیا تو بر من نگهبان گماشته شده‌ای؟ پس آن شخص کوشا گفت: به خدا سوگند، الله تو را نمی‌آمرزد، یا الله تو را وارد بهشت نمی‌کند. سپس جان هر دو گرفته شد و نزد پروردگار جهانیان گرد آمدند. الله به آن عابد کوشا فرمود: آیا به من آگاهی داشتی یا بر آنچه در دست من است توانایی داشتی؟ و به آن گناهکار فرمود: برو و به رحمت من وارد بهشت شو. و درباره دیگری فرمود: او را به سوی آتش ببرید.» ابوهُریره گفت: قسم به آنکه جانم در دست اوست، او سخنی گفت که دنیا و آخرتش را تباه ساخت.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ناامید کردن گناهکاری از رحمت خدا، تجاوز از حدود خویش است.

توضیح واژه‌های دشوار
بنی‌اسرائیل

فرزندان اسرائیل؛ جامعه‌ای که دو مردِ داستان به آن تعلق داشتند.

به‌واسطهٔ رحمت من

ورود به بهشت در نهایت به رحمت خداوند وابسته است، نه به ادعا یا شایستگی شخص.

ناظر

کسی که اختیار دارد بر دیگری نظارت کند و اعمال او را بررسی کند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که مسلمانان می‌توانند یکدیگر را صادقانه به ترک کار نادرست سفارش کنند، اما پند دادن نباید به تکبر یا صدور حکم قطعی دربارهٔ اینکه خداوند چه کسی را می‌آمرزد و چه کسی وارد بهشت می‌شود بینجامد. گناهکار از گناهش تبرئه نمی‌شود؛ برعکس، داستان هشدار می‌دهد که آن عابد با سخن خود از حدود خویش فراتر رفت. دانشمندان این مطلب را با وظیفهٔ نکوهش گناهان پیوند می‌دهند، بی‌آنکه کسی بخواهد دربارهٔ حکم خداوند در مورد اشخاص معین داوری کند. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت اهمیت خیرخواهی صادقانه و نهی از منکر را می‌پذیرند، البته با رعایت شرایطی مانند آگاهی، شیوهٔ مناسب و پرهیز از زیان بزرگ‌تر.

درس‌هایی برای امروز
  1. گناهکار را با خیرخواهی پند دهید، اما او را خوار نکنید و از رحمت خداوند ناامید نسازید.
  2. اگر خطایی مرتکب شدید، با توبه به سوی خداوند بازگردید و از رحمت او ناامید نشوید.
  3. پیش از محکوم کردن کسی، سخنان خود را بسنجید: هیچ‌کس از حکم نهایی خداوند دربارهٔ یک شخص آگاه نیست.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.