رفتار عمومی · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 5080

روایت‌شده توسط Al-Harith ibn Muslim at-Tamimi. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Da'if (ضعیف)کتاب: رفتار عمومی
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Al-Harith ibn Muslim at-Tamimi

Da'if (ضعیف)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ الْحِمْصِيُّ، وَمُؤَمَّلُ بْنُ الْفَضْلِ الْحَرَّانِيُّ، وَعَلِيُّ بْنُ سَهْلٍ الرَّمْلِيُّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُصَفَّى الْحِمْصِيُّ، قَالُوا حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ حَسَّانَ الْكِنَانِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي مُسْلِمُ بْنُ الْحَارِثِ بْنِ مُسْلِمٍ التَّمِيمِيُّ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَحْوَهُ إِلَى قَوْلِهِ ‏"‏ جِوَارٌ مِنْهَا ‏"‏ ‏.‏ إِلاَّ أَنَّهُ قَالَ فِيهِمَا ‏"‏ قَبْلَ أَنْ تُكَلِّمَ أَحَدًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عَلِيُّ بْنُ سَهْلٍ فِيهِ إِنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ وَقَالَ عَلِيٌّ وَابْنُ الْمُصَفَّى بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي سَرِيَّةٍ فَلَمَّا بَلَغْنَا الْمُغَارَ اسْتَحْثَثْتُ فَرَسِي فَسَبَقْتُ أَصْحَابِي وَتَلَقَّانِي الْحَىُّ بِالرَّنِينِ فَقُلْتُ لَهُمْ قُولُوا لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ تُحْرَزُوا فَقَالُوهَا فَلاَمَنِي أَصْحَابِي وَقَالُوا حَرَمْتَنَا الْغَنِيمَةَ فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرُوهُ بِالَّذِي صَنَعْتُ فَدَعَانِي فَحَسَّنَ لِي مَا صَنَعْتُ وَقَالَ ‏"‏ أَمَا إِنَّ اللَّهَ قَدْ كَتَبَ لَكَ مِنْ كُلِّ إِنْسَانٍ مِنْهُمْ كَذَا وَكَذَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَأَنَا نَسِيتُ الثَّوَابَ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَمَا إِنِّي سَأَكْتُبُ لَكَ بِالْوَصَاةِ بَعْدِي ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَفَعَلَ وَخَتَمَ عَلَيْهِ فَدَفَعَهُ إِلَىَّ وَقَالَ لِي ثُمَّ ذَكَرَ مَعْنَاهُمْ وَقَالَ ابْنُ الْمُصَفَّى قَالَ سَمِعْتُ الْحَارِثَ بْنَ مُسْلِمِ بْنِ الْحَارِثِ التَّمِيمِيَّ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ ‏.‏

ترجمه

عمرو بن عثمان حِمصی، مؤمل بن فضل حرّانی، علی بن سهل رَمَلی و محمد بن مصفّی حِمصی به ما حدیث کردند و گفتند: ولید به ما حدیث کرد، عبدالرحمن بن حسّان کنانی به ما حدیث کرد و گفت: مسلم بن حارث بن مسلم تمیمی از پدرش برایم حدیث کرد که پیامبر ﷺ همانند حدیث پیشین تا عبارت

«پناه از آن» فرمودند، جز اینکه در این روایت فرمودند: «پیش از آنکه با کسی سخن بگویید». در این روایت علی بن سهل گفت که پدرش این مطلب را به او خبر داده است. علی و ابن مصفّی گفتند: رسول خدا ﷺ ما را در یک گروه نظامی اعزام فرمودند. چون به محل حمله رسیدیم، من اسبم را تاخت دادم و از یارانم پیشی گرفتم و مردم آن دیار با سروصدای بسیار به استقبالم آمدند. به آنان گفتم: «لا إله إلا الله» بگویید تا در امان باشید. آنان این کلمه را بر زبان آوردند. آنگاه یارانم مرا سرزنش کردند و گفتند: «ما را از غنیمت محروم ساختی!» وقتی نزد رسول خدا ﷺ بازگشتیم، ماجرای کار مرا به ایشان خبر دادند. پیامبر ﷺ مرا فراخواندند و کارم را نیکو شمردند و فرمودند: «آگاه باش که خداوند به ازای هر یک از آنان پاداش فلان و فلان مقدار را برایت مقرر فرموده است.» عبدالرحمن گفت: من میزان آن پاداش را فراموش کردم. سپس رسول خدا ﷺ فرمودند: «آگاه باش که پس از خود وصیت‌نامه‌ای برایت خواهم نوشت.» ایشان چنین کردند و آن را مهر زدند و به من دادند و فرمودند... و سپس مضمون مشابه آن را ذکر نمودند. ابن مصفّی گفت: شنیدم که حارث بن مسلم بن حارث تمیمی آن را از پدرش روایت می‌کرد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

این روایت از پاسداری از جان‌ها و مقدم‌داشتن هدایت بر غنیمت ستایش می‌کند.

پیشینه و سبب بیان

بر اساس متن، پیامبر ﷺ راوی و همراهانش را به یک لشکرکشی فرستاد. وقتی ساکنان شهادتین را بر زبان آوردند، همراهانش او را نکوهش نکردند، زیرا از غنیمت محروم شده بودند؛ پیامبر ﷺ کار او را تأیید کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
دعوت

دعوت‌کردن مردم به ایمان و فرمان‌برداری از الله با حکمت.

شهادتین

گواهی‌دادن به اینکه هیچ معبودی سزاوار پرستش نیست مگر الله.

غنیمت

اموالی که در جنگ به دست رزمندگان می‌افتد.

برداشت‌های عالمان

این متن فرصتی فراهم می‌کند تا تأکید شود دعوت مردم به ایمان و احترام به امنیت آنان نباید در برابر سود شخصی کم‌اهمیت شمرده شود. چون زنجیرهٔ نقل ضعیف است، عالمان بر پایهٔ آن حکم فقهی مستقلی بنا نمی‌کنند؛ اما روایت صحیحِ معاذ در صحیح بخاری مبنایی معتبر برای ترتیب دعوت و آموزش فراهم می‌آورد. چهار مذهب فقهی، احکام جنگ و غنیمت را بر اساس ادلهٔ قوی‌تر و قواعد فقهی پذیرفته‌شده بررسی می‌کنند، نه صرفاً بر پایهٔ این زنجیرهٔ ضعیف.

درس‌هایی برای امروز
  1. در گفت‌وگو دربارهٔ اسلام، ابتدا اصل ایمان را بیان کنید و سپس واجبات عملی را توضیح دهید.
  2. سود شخصی را هرگز بر رفاه و امنیت دیگران مقدم ندارید.
  3. پیش از استناد به یک روایت دینی به‌عنوان دلیل الزام‌آور، اعتبار آن را بررسی کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.