نماز · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 963

روایت‌شده توسط Abu Humaid al-Sa'idi. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: نماز
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Humaid al-Sa'idi

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ الضَّحَّاكُ بْنُ مَخْلَدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ، - يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ - حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ، قَالَ سَمِعْتُهُ فِي، عَشْرَةٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم - وَقَالَ أَحْمَدُ قَالَ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا حُمَيْدٍ السَّاعِدِيَّ فِي عَشْرَةٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ أَبُو قَتَادَةَ - قَالَ أَبُو حُمَيْدٍ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلاَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالُوا فَاعْرِضْ ‏.‏ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ ‏.‏ قَالَ وَيَفْتَحُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ إِذَا سَجَدَ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ أَكْبَرُ وَيَرْفَعُ وَيَثْنِي رِجْلَهُ الْيُسْرَى فَيَقْعُدُ عَلَيْهَا ثُمَّ يَصْنَعُ فِي الأُخْرَى مِثْلَ ذَلِكَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ ‏.‏ قَالَ حَتَّى إِذَا كَانَتِ السَّجْدَةُ الَّتِي فِيهَا التَّسْلِيمُ أَخَّرَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَقَعَدَ مُتَوَرِّكًا عَلَى شِقِّهِ الأَيْسَرِ ‏.‏ زَادَ أَحْمَدُ قَالُوا صَدَقْتَ هَكَذَا كَانَ يُصَلِّي وَلَمْ يَذْكُرَا فِي حَدِيثِهِمَا الْجُلُوسَ فِي الثِّنْتَيْنِ كَيْفَ جَلَسَ

ترجمه

احمد بن حنبل به ما حدیث کرد، ابوعاصم ضحاک بن مخلد به ما حدیث کرد، عبدالحمید یعنی ابن جعفر به ما خبر داد؛ و (در سندی دیگر) مسدد به ما حدیث کرد، یحیی به ما حدیث کرد، عبدالحمید یعنی ابن جعفر به ما حدیث کرد—محمد بن عمرو برایم حدیث کرد، از ابوحُمَید ساعدی که گفت: این را در حضور ده تن از اصحاب رسول الله ﷺ شنیدم—و احمد گفت: محمد بن عمرو بن عطا به من خبر داد و گفت: من ابوحُمَید ساعدی را در حضور ده تن از اصحاب رسول الله ﷺ شنیدم که ابوقتاده نیز میان آنان بود—آنگاه ابوحُمَید فرمود:

«من در میان شما به نماز رسول الله ﷺ داناترم.» گفتند: «پس بیان کن.» سپس حدیث را ذکر کرد و گفت: «هنگام سجده انگشتان پاهایش را (به سوی قبله) می‌گشود، آنگاه «الله اکبر» می‌گفت و سر برمی‌داشت و پای چپش را خم کرده بر آن می‌نشست و در رکعت دیگر نیز همین کار را می‌کرد.» او ادامهٔ حدیث را نقل کرد و گفت: «چون به سجده‌ای می‌رسید که پس از آن سلام داده می‌شد، پای چپش را عقب می‌برد و بر پهلوی چپ خود متورّک می‌نشست.» احمد افزود: گفتند: «راست گفتی، او چنین نماز می‌گزارد.» ولی هر دو راوی در حدیث خود نحوهٔ نشستن پس از دو رکعت را ذکر نکرده‌اند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ هنگام سجده انگشتان پای خود را از هم باز می‌کرد و در نشستن پایانی به حالت تَوَرُّک می‌نشست.

توضیح واژه‌های دشوار
سجود

خم‌شدن در نماز به‌گونه‌ای که پیشانی و دیگر اعضای بدن با زمین تماس پیدا کنند.

تَوَرُّک

حالت نشستن در نماز که در آن پای چپ از زیر پای راست به عقب برده می‌شود و نمازگزار بر سمت چپ خود می‌نشیند.

تسلیم

سلام پایانی که نماز با آن به پایان می‌رسد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این توصیف چنین برداشت می‌کنند که هنگام سجود انگشتان پا به سوی قبله قرار می‌گیرند و تَوَرُّک برای نشستن پایانی، که پس از آن تسلیم گفته می‌شود، به کار می‌رود. این روایت نمی‌گوید پیامبر ﷺ پس از دو رکعت چگونه می‌نشست؛ روایت‌های دیگر این موضوع را روشن می‌کنند. فقیهان دربارهٔ چگونگی به‌کارگیری دقیق تَوَرُّک در نمازها و حالت‌های مختلف نشستن اختلاف نظر دارند و این حالت را سنت می‌دانند، نه شرط صحت نماز.

درس‌هایی برای امروز
  1. حالت‌های نماز را با دقت بیاموزید و با آرامش تمرین کنید تا بتوانید آن‌ها را با توجه و حضور قلب انجام دهید.
  2. هنگام سجود انگشتان پا را به سوی قبله قرار دهید و تا حد توان از حالت نقل‌شده پیروی کنید.
  3. اگر روایت‌ها بخش‌های متفاوتی از حالت نشستن را توصیف می‌کنند، سردرگم نشوید؛ برای فهم و جمع میان آن‌ها به منابع معتبر مراجعه کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.