Sahih al-Bukhari، حدیث 1422
روایتشده توسط Ma'n ibn Yazid. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Ma'n ibn Yazid
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، حَدَّثَنَا أَبُو الْجُوَيْرِيَةِ، أَنَّ مَعْنَ بْنَ يَزِيدَ ـ رضى الله عنه ـ حَدَّثَهُ قَالَ بَايَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَا وَأَبِي وَجَدِّي وَخَطَبَ عَلَىَّ فَأَنْكَحَنِي وَخَاصَمْتُ إِلَيْهِ ـ وَـ كَانَ أَبِي يَزِيدُ أَخْرَجَ دَنَانِيرَ يَتَصَدَّقُ بِهَا فَوَضَعَهَا عِنْدَ رَجُلٍ فِي الْمَسْجِدِ، فَجِئْتُ فَأَخَذْتُهَا فَأَتَيْتُهُ بِهَا فَقَالَ وَاللَّهِ مَا إِيَّاكَ أَرَدْتُ. فَخَاصَمْتُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " لَكَ مَا نَوَيْتَ يَا يَزِيدُ، وَلَكَ مَا أَخَذْتَ يَا مَعْنُ ".
محمد بن یوسف برای ما حدیث کرد، اسرائیل برای ما حدیث کرد، ابوالجویریه برای ما حدیث کرد که معن بن یزید (رض) به او خبر داد و گفت: من، پدرم و جدم با رسول الله ﷺ بیعت کردیم. پیامبر ﷺ مرا خواستگاری کردند و سپس به ازدواج درآوردند. روزی شکایتی نزد ایشان ﷺ بردم. پدرم یزید دینارهایی را برای صدقه کنار گذاشته و نزد مردی در مسجد امانت نهاده بود. من رفتم و آنها را برداشتم و پیش او آوردم. پدرم گفت:
«به خدا سوگند! قصد من این نبود که آنها را به تو بدهم.» سپس این اختلاف را نزد رسول الله ﷺ بردم. پس ایشان ﷺ فرمودند: «ای یزید! پاداش آنچه نیت کردهای از آنِ توست، و ای معن! آنچه گرفتهای از آنِ توست.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
نیت صادقانه پاداش دارد، حتی اگر هدیه به شخص دیگری برسد.
مَعن بن یزید سکههایی را که پدرش برای صدقه کنار گذاشته بود برداشت و نزد او برد. پدرش قصد نداشت آنها را به او بدهد؛ آن دو اختلاف خود را نزد پیامبر ﷺ مطرح کردند.
بخشش داوطلبانه به کسی که نیازمند کمک است.
هدف و مقصودی که شخص هنگام انجام کاری در دل دارد.
پیمانی رسمی برای وفاداری و اطاعت از پیامبر ﷺ.
عالمان از این روایت نتیجه میگیرند که پاداش عمل با نیت صادقانه پیوند دارد. سخن پیامبر ﷺ پاداش یزید را برای قصد صدقهدادن تأیید میکند، درحالیکه مَعن اجازه داشت سکهها را نگه دارد. این به آن معنا نیست که هر هدیهای به یکی از اعضای خانواده خودبهخود درست است: بخشنده باید احکام زکات و صدقهٔ مستحبی را رعایت کند. روایت همچنین تأکید میکند که میتوان اختلاف را نزد قاضیِ دارای صلاحیت مطرح کرد.
- هنگام بخشش، مشخص کنید هدیه برای چه کسی است و چگونه باید به او تحویل داده شود.
- با نیتی صادقانه صدقه دهید و پاداش خود را به واکنش گیرنده وابسته نکنید.
- اختلاف جدی را با آرامش نزد فردی آگاه و دارای صلاحیت برای داوری مطرح کنید.
مردی میخواهد صدقه بدهد، اما هدیهاش پیدرپی به کسانی میرسد که قصدشان را نداشته است. این روایت اهمیت نیت او را روشن میکند.
40 Hadith van an-Nawawi · #1 (Sahih)این روایت مشهور بیان میکند که اعمال بر پایهٔ نیتها سنجیده میشوند و مبنایی گستردهتر برای موضوع این حکایت است.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.