وضو · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 240

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Mas'ud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: وضو
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Mas'ud

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ بَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَاجِدٌ ح قَالَ وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ قَالَ حَدَّثَنَا شُرَيْحُ بْنُ مَسْلَمَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مَيْمُونٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ حَدَّثَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُصَلِّي عِنْدَ الْبَيْتِ، وَأَبُو جَهْلٍ وَأَصْحَابٌ لَهُ جُلُوسٌ، إِذْ قَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ أَيُّكُمْ يَجِيءُ بِسَلَى جَزُورِ بَنِي فُلاَنٍ فَيَضَعُهُ عَلَى ظَهْرِ مُحَمَّدٍ إِذَا سَجَدَ فَانْبَعَثَ أَشْقَى الْقَوْمِ فَجَاءَ بِهِ، فَنَظَرَ حَتَّى إِذَا سَجَدَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَضَعَهُ عَلَى ظَهْرِهِ بَيْنَ كَتِفَيْهِ وَأَنَا أَنْظُرُ، لاَ أُغَيِّرُ شَيْئًا، لَوْ كَانَ لِي مَنْعَةٌ‏.‏ قَالَ فَجَعَلُوا يَضْحَكُونَ وَيُحِيلُ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ، وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَاجِدٌ لاَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ، حَتَّى جَاءَتْهُ فَاطِمَةُ، فَطَرَحَتْ عَنْ ظَهْرِهِ، فَرَفَعَ رَأْسَهُ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ عَلَيْكَ بِقُرَيْشٍ ‏"‏‏.‏ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، فَشَقَّ عَلَيْهِمْ إِذْ دَعَا عَلَيْهِمْ ـ قَالَ وَكَانُوا يُرَوْنَ أَنَّ الدَّعْوَةَ فِي ذَلِكَ الْبَلَدِ مُسْتَجَابَةٌ ـ ثُمَّ سَمَّى ‏"‏ اللَّهُمَّ عَلَيْكَ بِأَبِي جَهْلٍ، وَعَلَيْكَ بِعُتْبَةَ بْنِ رَبِيعَةَ، وَشَيْبَةَ بْنِ رَبِيعَةَ، وَالْوَلِيدِ بْنِ عُتْبَةَ، وَأُمَيَّةَ بْنِ خَلَفٍ، وَعُقْبَةَ بْنِ أَبِي مُعَيْطٍ ‏"‏‏.‏ وَعَدَّ السَّابِعَ فَلَمْ يَحْفَظْهُ قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَقَدْ رَأَيْتُ الَّذِينَ عَدَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَرْعَى فِي الْقَلِيبِ قَلِيبِ بَدْرٍ‏.‏

ترجمه

عبدان برای ما حدیث کرد و گفت: پدرم به من خبر داد، از شعبه، از ابواسحاق، از عمرو بن میمون، از عبدالله که گفت: در حالی که رسول خدا ﷺ در سجده بودند. (و سند دیگر): احمد بن عثمان برایم حدیث کرد و گفت: شریح بن مسلمه برایمان حدیث کرد و گفت: ابراهیم بن یوسف از پدرش، از ابواسحاق برایمان حدیث کرد و گفت: عمرو بن میمون برایم حدیث کرد که عبدالله بن مسعود به او خبر داد که پیامبر ﷺ نزد بیت‌الله نماز می‌خواندند و ابوجهل و یارانش نشسته بودند. ناگاه برخی از آنان به یکدیگر گفتند:

«کدام یک از شما جگر یا دلابه شتری از قبیله فلان را می‌آورد و چون محمد ﷺ سجده کرد، بر پشت او می‌گذارد؟» پس شقی‌ترین فرد قوم برخاست و آن را آورد. صبر کرد تا چون پیامبر ﷺ سجده کردند، آن را بر پشت ایشان میان دو کتفشان نهاد، در حالی که من نظاره‌گر بودم و کاری از دستم برنمی‌آمد؛ ای کاش نیرویی یا یاورانی داشتم. راوی گفت: سپس آنان شروع به خندیدن کردند و از شدت خنده بر روی هم می‌افتادند، در حالی که رسول خدا ﷺ در سجده بودند و سر خود را بلند نمی‌کردند. تا اینکه فاطمه (رضی الله عنها) آمد و آن آلودگی را از پشت ایشان برداشت. آنگاه پیامبر ﷺ سر خود را بلند کردند و سه بار فرمودند: «بارالها! بر قریش مسلط شو.» این دعا بر آنان گران آمد، زیرا معتقد بودند که دعا در این شهر (مکه) مستجاب است. سپس پیامبر ﷺ نام بردند و فرمودند: «بارالها! بر ابوجهل، بر عتبة بن ربیعه، بر شیبة بن ربیعه، بر ولید بن عتبة، بر امیة بن خلف و بر عقبة بن ابی معیط مسلط شو.» و هفتمین نفر را نیز شمردند که راوی نامش را به خاطر نسپرد. عبدالله بن مسعود (رضی الله عنه) فرمود: قسم به آن ذاتی که جانم در دست اوست، من اجساد کسانی را که رسول خدا ﷺ نامشان را برده بودند، در چاه بدر (قلیب بدر) افتاده دیدم.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ هنگام نماز تمسخر را تحمل کرد و برای برقراری عدالت به درگاه الله دعا کرد.

پیشینه و سبب بیان

در کنار کعبه، مخالفان هنگام سجده، احشای شتر را بر پشت پیامبر ﷺ گذاشتند. فاطمه آن را برداشت و پیامبر ﷺ علیه عاملان این کار به درگاه الله دعا کرد. عبدالله بن مسعود نقل می‌کند که بعدها آنان را کشته‌شده در چاه بدر دید.

توضیح واژه‌های دشوار
سجده

حالتی در نماز که پیشانی و بینی بر زمین قرار می‌گیرند.

قلیب

چاه؛ در اینجا چاهی در بدر که پیکرهای مخالفان یادشده در آن افتاده بود.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک اشاره می‌کنند که پیامبر ﷺ در برابر این تحقیر شکیبایی کرد و نمازش را قطع نکرد. این روایت همچنین نشان می‌دهد که ستمدیده می‌تواند از الله درخواست برقراری عدالت کند. ابن حجر توضیح می‌دهد که مخالفان یادشده بعدها در بدر کشته شدند، چنان‌که ابن مسعود گواهی داد. این حدیث رویدادی تاریخی را توصیف می‌کند و تشویقی به انتقام‌گیری شخصی نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. وقتی دیگران می‌کوشند تحقیرت کنند، نمازت را با توجه و حضور قلب ادامه بده.
  2. از الله عدالت بخواه و خودت انتقام نگیر.
  3. از کسی که مورد آزار قرار گرفته حمایت کن، همان‌گونه که فاطمه به پیامبر ﷺ کمک کرد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.