Sahih al-Bukhari، حدیث 2494
روایتشده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا عُرْوَةُ
- 1عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَامِرِيُّ الأُوَيْسِيُّآن را به البخاري روایت کرد
- 2إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3صَالِحٍ
- 4ابْنِ شِهَابٍ
- 5عُرْوَةُ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَامِرِيُّ الأُوَيْسِيُّ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ، أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى {وَإِنْ خِفْتُمْ} إِلَى {وَرُبَاعَ}. فَقَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي هِيَ الْيَتِيمَةُ تَكُونُ فِي حَجْرِ وَلِيِّهَا تُشَارِكُهُ فِي مَالِهِ، فَيُعْجِبُهُ مَالُهَا وَجَمَالُهَا، فَيُرِيدُ وَلِيُّهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا بِغَيْرِ أَنْ يُقْسِطَ فِي صَدَاقِهَا، فَيُعْطِيهَا مِثْلَ مَا يُعْطِيهَا غَيْرُهُ، فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوهُنَّ إِلاَّ أَنْ يُقْسِطُوا لَهُنَّ وَيَبْلُغُوا بِهِنَّ أَعْلَى سُنَّتِهِنَّ مِنَ الصَّدَاقِ، وَأُمِرُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا طَابَ لَهُمْ مِنَ النِّسَاءِ سِوَاهُنَّ. قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ اسْتَفْتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعْدَ هَذِهِ الآيَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ {وَيَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ} إِلَى قَوْلِهِ {وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ} وَالَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ أَنَّهُ يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ الآيَةُ الأُولَى الَّتِي قَالَ فِيهَا {وَإِنْ خِفْتُمْ أَنْ لاَ تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنَ النِّسَاءِ} قَالَتْ عَائِشَةُ وَقَوْلُ اللَّهِ فِي الآيَةِ الأُخْرَى {وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ} يَعْنِي هِيَ رَغْبَةُ أَحَدِكُمْ لِيَتِيمَتِهِ الَّتِي تَكُونُ فِي حَجْرِهِ، حِينَ تَكُونُ قَلِيلَةَ الْمَالِ وَالْجَمَالِ، فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا رَغِبُوا فِي مَالِهَا وَجَمَالِهَا مِنْ يَتَامَى النِّسَاءِ إِلاَّ بِالْقِسْطِ مِنْ، أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ.
عبدالعزيز بن عبدالله عامری اویسی به ما حدیث کرد، ابراهیم بن سعد به ما حدیث کرد، از صالح، از ابن شهاب، عروه مرا خبر داد که او از عایشه رضی الله عنها پرسید. و لیث گفت: یونس از ابن شهاب برایم حدیث کرد و گفت: عروه بن زبیر مرا خبر داد که او از عایشه رضی الله عنها درباره سخن خدای تعالی {وَإِنْ خِفْتُمْ} تا {وَرُبَاعَ} پرسید. پس فرمود: ای برادرزادهام! این درباره دختر یتیمی است که در دامان سرپرستش باشد و در مال او شریک گردد؛ مال و زیباییاش او را به شگفت آورد، پس سرپرستش بخواهد که بدون رعایت انصاف در مهریه با او ازدواج کند و تنها به اندازهای که دیگری میدهد به او بپردازد. بنابراین نهی شدند که با آنان ازدواج کنند مگر آنکه نسبت به ایشان عدالت ورزند و بالاترین سنت مهریه را به آنان بپردازند؛ و دستور داده شدند که جز اینان، با هر زنی که پاکیزه و مطلوبشان بود ازدواج کنند. عروه گفت: عایشه فرمود: سپس مردم پس از این آیه از رسول الله ﷺ فتوا خواستند، پس خداوند {وَيَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ} تا سخنش {وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ} را نازل فرمود. و آنچه خدا ذکر کرده که در کتاب بر شما خوانده میشود، همان آیه نخستین است که در آن فرمود: {وَإِنْ خِفْتُمْ أَنْ لاَ تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنَ النِّسَاءِ}. عایشه گفت: و سخن خدا در آیه دیگر {وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ} یعنی رغبت یکی از شما به دختر یتیمی که در دامان اوست، در حالی که مال و زیبایی کمی دارد. پس نهی شدند که با یتیمانی که به خاطر مال و زیباییشان رغبت داشتند ازدواج کنند مگر با قسط و عدالت، زیرا آنها از ازدواج با کسانی که فاقد این ویژگیها بودند رویگردان بودند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
سرپرستان باید با دختران یتیم منصفانه رفتار کنند و مهریه شایستهای به آنان بدهند.
دختری که پدرش پیش از رسیدن او به بلوغ درگذشته است.
کسی که از یک یتیم نابالغ نگهداری میکند و پیگیر منافع اوست.
هدیه واجب ازدواج که حق عروس است.
توضیح عایشه آیات ۳:۴ و ۱۲۷:۴ قرآن را به یکدیگر پیوند میدهد: سرپرست نباید از جایگاه خود سوءاستفاده کند و با مهریهای کمتر از حد شایسته با دختر یتیمی ازدواج کند یا به هر شکل دیگری به منافع او آسیب بزند. مفسران کلاسیک تأکید میکنند که رعایت عدالت در حق دارایی و حقوق ازدواج او واجب است؛ اگر سرپرست نتواند با او منصفانه رفتار کند، باید از ازدواج با او صرفنظر کند. چهار مکتب فقهی اهل سنت مهریه را حق عروس میدانند و احکام رضایت و سرپرستی در ازدواج را بر اساس شرایط فقهی خود بررسی میکنند.
- بگذارید مهریه و شرایط ازدواج دختر یتیم را سرپرست یا خویشاوندی مستقلانه و منصفانه بررسی کند.
- از دارایی و حقوق ازدواج یتیمان حمایت کنید؛ منفعت شخصی هرگز نباید بر منافع آنان مقدم باشد.
- کسی که نمیتواند در حق فردی که تحت سرپرستی اوست عادل باشد، باید از ازدواجی که در آن از جایگاه خود سوءاستفاده میکند صرفنظر کند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.