Sahih al-Bukhari، حدیث 2906
روایتشده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Aisha
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ عَمْرٌو حَدَّثَنِي أَبُو الأَسْوَدِ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ دَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدِي جَارِيَتَانِ تُغَنِّيَانِ بِغِنَاءِ بُعَاثَ، فَاضْطَجَعَ عَلَى الْفِرَاشِ وَحَوَّلَ وَجْهَهُ، فَدَخَلَ أَبُو بَكْرٍ فَانْتَهَرَنِي وَقَالَ مِزْمَارَةُ الشَّيْطَانِ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَأَقْبَلَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " دَعْهُمَا ". فَلَمَّا غَفَلَ غَمَزْتُهُمَا فَخَرَجَتَا. قَالَتْ وَكَانَ يَوْمُ عِيدٍ يَلْعَبُ السُّودَانُ بِالدَّرَقِ وَالْحِرَابِ، فَإِمَّا سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِمَّا قَالَ " تَشْتَهِينَ تَنْظُرِينَ ". فَقَالَتْ نَعَمْ. فَأَقَامَنِي وَرَاءَهُ خَدِّي عَلَى خَدِّهِ وَيَقُولُ " دُونَكُمْ بَنِي أَرْفِدَةَ ". حَتَّى إِذَا مَلِلْتُ قَالَ " حَسْبُكِ ". قُلْتُ نَعَمْ. قَالَ " فَاذْهَبِي ". قَالَ أَحْمَدُ عَنِ ابْنِ وَهْبٍ، فَلَمَّا غَفَلَ.
اسماعیل به ما حدیث کرد و گفت: ابن وهب برایم حدیث کرد و گفت: عمرو برایم حدیث کرد، ابوالاسود از عروه، از عایشه رضی الله عنها روایت کرده است که گفت: رسول خدا ﷺ بر من وارد شدند در حالی که دو کنیز نزد من بودند که آوازهای جنگ بُعاث را میخواندند. ایشان بر بستر دراز کشیدند و روی خود را برگرداندند. سپس ابوبکر وارد شد و مرا سرزنش کرد و گفت:
«آیا ساز شیطان در محضر رسول خدا ﷺ نواخته میشود؟» پس رسول خدا ﷺ به سوی او متوجه شدند و فرمودند: «آنها را رها کن.» هنگامی که ابوبکر غافل شد، من به آن دو دختر اشاره کردم و بیرون رفتند. عایشه گفت: روز عید بود و حبشیها با سپرهای چرمی و نیزهها بازی میکردند. یا من از رسول خدا ﷺ درخواست کردم یا ایشان خودشان پرسیدند: «آیا دوست داری تماشا کنی؟» گفتم: «بله.» پس مرا پشت سر خود ایستادند در حالی که گونهام بر گونهاش چسبیده بود و میفرمودند: «ادامه دهید ای بنی ارفده!» تا زمانی که خسته شدم، فرمودند: «آیا برایت کافی است؟» گفتم: «بله.» فرمودند: «پس برو.» احمد از ابن وهب روایت کرده است: «هنگامی که او غافل شد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ سرگرمیِ بیآزارِ عید را مجاز دانست و به عایشه توجه کرد.
این ماجرا در روز عید رخ داد: دو دختر ترانههایی دربارهٔ بُعاث میخواندند و مردانی حبشی با سپر و نیزه نمایش اجرا میکردند.
نبردی مشهور میان قبیلههای اوس و خزرج پیش از اسلام.
عنوانی که پیامبر ﷺ حبشیانِ شرکتکننده را با آن خطاب کرد.
جشنی اسلامی که مردم در آن گرد هم میآیند و شادی میکنند.
عالمان کلاسیک، از جمله نووی، از این روایت نتیجه گرفتهاند که سرگرمیِ شایسته در روزهای عید جایز است و مرد باید با خانوادهاش با مهربانی رفتار کند. پیامبر ﷺ دختران را سرزنش نکرد، بلکه اجازه داد آواز بخوانند؛ و واکنش تند ابوبکر را با داوریِ ملایمتر خود تعدیل کرد. عالمان تأکید میکنند که این روایت اجازهای کلی برای هر نوع آواز یا سرگرمی نیست: محتوا و شرایط باید شرعاً مجاز باشد. چهار مذهب فقهی اهلسنت موسیقی و آواز را با شروط بیشتری بررسی میکنند و دربارهٔ برخی گونهها اختلافنظر دارند؛ این روایت دلیلی بر جواز برخی شکلهای بیآزارِ شادی در عید به شمار میآید.
- در عید برای شادیِ مجاز جا باز کنید و مراقب باشید محتوای آن شایسته باشد.
- به اعضای خانواده توجه کنید: بپرسید چه چیزی خوشحالشان میکند و به مرزهایشان احترام بگذارید.
- دیگران را با خرد و سنجیدگی اصلاح کنید و مهربانی را بر سختگیریِ بیمورد مقدم بدارید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.