Sahih al-Bukhari، حدیث 4120
روایتشده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1ابْنُ أَبِي الأَسْوَدِآن را به البخاري روایت کرد
- 2مُعْتَمِرٌ
- 3خَلِيفَةُ
- 4مُعْتَمِرٌ
- 5أَبِي
- 6أَنَسٍ
- 7رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الأَسْوَدِ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ، وَحَدَّثَنِي خَلِيفَةُ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ الرَّجُلُ يَجْعَلُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم النَّخَلاَتِ حَتَّى افْتَتَحَ قُرَيْظَةَ وَالنَّضِيرَ، وَإِنَّ أَهْلِي أَمَرُونِي أَنْ آتِيَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَسْأَلَهُ الَّذِينَ كَانُوا أَعْطَوْهُ أَوْ بَعْضَهُ. وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَدْ أَعْطَاهُ أُمَّ أَيْمَنَ، فَجَاءَتْ أُمُّ أَيْمَنَ فَجَعَلَتِ الثَّوْبَ فِي عُنُقِي تَقُولُ كَلاَّ وَالَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ لاَ يُعْطِيكَهُمْ وَقَدْ أَعْطَانِيهَا، أَوْ كَمَا قَالَتْ، وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " لَكِ كَذَا ". وَتَقُولُ كَلاَّ وَاللَّهِ. حَتَّى أَعْطَاهَا، حَسِبْتُ أَنَّهُ قَالَ " عَشَرَةَ أَمْثَالِهِ ". أَوْ كَمَا قَالَ.
ابن ابیالاسود برای ما حدیث کرد، معتمر برای ما حدیث کرد و خلیفه برایم حدیث کرد، معتمر برای ما حدیث کرد. او گفت: از پدرم شنیدم که از انس رضی الله عنه روایت میکرد. او گفت: مردان درختان خرما را به پیامبر ﷺ هدیه میدادند تا اینکه بنو قریظه و بنو نضیر گشوده شدند. سپس خانوادهام مرا دستور دادند تا نزد پیامبر ﷺ بروم و از ایشان بخواهم که آن درختان خرما یا بخشی از آنها را که به ایشان داده بودند، بازگرداند. اما پیامبر ﷺ آن درختان را به ام ایمن بخشیده بودند. پس ام ایمن آمد و پارچهای را بر گردن من انداخت و گفت:
«نه! سوگند به کسی که هیچ معبودی جز او نیست، ایشان اینها را به تو بازنمیگردانند زیرا آنها را به من بخشیدهاند»، یا سخنی مشابه این گفت. در حالی که پیامبر ﷺ به او میفرمودند: «برای تو فلان مقدار جبران خواهد شد.» اما او پیوسته میگفت: «نه، سوگند به الله!» تا اینکه پیامبر ﷺ ده برابر آن را به او دادند، یا چنانکه فرمودند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ در جبران نخلهای اهدایی به امّ ایمن، سخاوتمندانه عمل کرد.
دو قبیله یهودی در مدینه؛ شکست آنان نقطه عطفی بود که پس از آن پیامبر ﷺ نخلهای اهدایی را بازگرداند.
از صحابیات پیامبر ﷺ که جایگاهی ویژه در زندگی ایشان داشت.
عالمان از این روایت چنین برداشت میکنند که هدیهای که دریافتکننده پذیرفته، به مالکیت او درمیآید و بدون رضایتش نباید پس گرفته شود. پیامبر ﷺ هم با خانوادهای که خواهان بازپسگیری بود و هم با امّ ایمن با مهربانی رفتار کرد و با پیشنهاد جبرانی سخاوتمندانه اختلاف را حل کرد. این روایت همچنین سخاوت و ارجگذاری ویژه ایشان به امّ ایمن را نشان میدهد. این روایت بهتنهایی قاعدهای جداگانه برای همه وضعیتهای مربوط به هدیه ثابت نمیکند؛ حکم فقهی به شرایط و متون مرتبط نیز بستگی دارد.
- به هدیهای که کسی دریافت کرده احترام بگذارید و بازگرداندن آن را فقط با رضایت افراد مربوط بررسی کنید.
- در اختلافها راهحلی بجویید که از حقوق هر دو طرف پاسداری کند.
- در حق کسانی که برای دیگران تلاش کردهاند، سخاوتمند و قدردان باشید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.