غزوات · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4193

روایت‌شده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: غزوات
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Anas ibn Malik

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ أَبُو عُمَرَ الْحَوْضِيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، وَالْحَجَّاجُ الصَّوَّافُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو رَجَاءٍ، مَوْلَى أَبِي قِلاَبَةَ وَكَانَ مَعَهُ بِالشَّأْمِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ، اسْتَشَارَ النَّاسَ يَوْمًا قَالَ مَا تَقُولُونَ فِي هَذِهِ الْقَسَامَةِ فَقَالُوا حَقٌّ، قَضَى بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَضَتْ بِهَا الْخُلَفَاءُ، قَبْلَكَ‏.‏ قَالَ وَأَبُو قِلاَبَةَ خَلْفَ سَرِيرِهِ فَقَالَ عَنْبَسَةُ بْنُ سَعِيدٍ فَأَيْنَ حَدِيثُ أَنَسٍ فِي الْعُرَنِيِّينَ قَالَ أَبُو قِلاَبَةَ إِيَّاىَ حَدَّثَهُ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ‏.‏ قَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ مِنْ عُرَيْنَةَ‏.‏ وَقَالَ أَبُو قِلاَبَةَ عَنْ أَنَسٍ مِنْ عُكْلٍ‏.‏ ذَكَرَ الْقِصَّةَ‏.‏

ترجمه

محمد بن عبدالرحمن برایم حدیث کرد، حفص بن عمر ابوعمر حوضی برایمان حدیث کرد، حماد بن زید برایمان حدیث کرد، ایوب و حجاج صواف برایمان حدیث کردند. او گفت: ابورجا، مولای آزادشدهٔ ابوقلابه که در شام همراه او بود، برایم نقل کرد که عمر بن عبدالعزیز روزی با مردم مشورت کرد و پرسید:

«دربارهٔ این قسامه چه می‌گویید؟» گفتند: «حق است؛ رسول خدا ﷺ بر اساس آن حکم کرده‌اند و خلفای پیش از تو نیز بر اساس آن حکم کرده‌اند.» در حالی که ابوقلابه پشت بستر ایشان بود، عنبسه بن سعید گفت: «پس حدیث انس دربارهٔ مردم عُراینه کجاست؟» ابوقلابه پاسخ داد: «انس بن مالک خودش آن را برای من نقل کرده است.» عبدالعزیز بن صهیب از انس نقل کرده که آنان از عُراینه بودند، و ابوقلابه از انس نقل کرده که آنان از عُکل بودند. سپس داستان را ذکر کرد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

عمر بن عبدالعزیز درباره حکم فقهی قَسامه با عالمان مشورت کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
قَسامه

رویه‌ای ویژه در پرونده قتل که در آن، با رعایت شرایطی مشخص، سوگندهایی ادا می‌شود.

عُکل و عُرَینه

نام دو قبیله عرب که در داستان مورد اشاره عَنبسه از آن‌ها یاد شده است.

مشورت

پیش از صدور حکم یا تصمیم، از دیگران نظر خواستن.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک این روایت را در بحث احکام قَسامه بررسی می‌کنند و بر این نکته تأکید دارند که فقیهان باید شواهد را با دقت کنار هم بگذارند: رویه پیامبر ﷺ و خلیفه‌ها را در کنار گزارش‌های دیگری از انس می‌سنجند. این بخش همچنین نشان می‌دهد که مشورت و ارزیابی انتقادی روایت‌ها در کنار هم قرار دارند؛ اما به‌تنهایی همه شرایط یا جزئیات رویه قَسامه را بیان نمی‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. در مسائل پیچیده فقهی از متخصصان مشورت بخواهید و استدلال‌هایشان را با منابع معتبر بسنجید.
  2. پیش از داوری یا نقل یک نظر، روایت‌های مرتبط را با دقت مقایسه کنید.
  3. میان آنچه یک روایت نقل می‌کند و شرایط فقهی‌ای که از آن نتیجه گرفته می‌شود، تفاوت بگذارید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.