Sahih al-Bukhari، حدیث 4194
روایتشده توسط Salama ibn al-Akwa. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Salama ibn al-Akwa
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، قَالَ سَمِعْتُ سَلَمَةَ بْنَ الأَكْوَعِ، يَقُولُ خَرَجْتُ قَبْلَ أَنْ يُؤَذَّنَ، بِالأُولَى، وَكَانَتْ لِقَاحُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَرْعَى بِذِي قَرَدٍ ـ قَالَ ـ فَلَقِيَنِي غُلاَمٌ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ فَقَالَ أُخِذَتْ لِقَاحُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قُلْتُ مَنْ أَخَذَهَا قَالَ غَطَفَانُ. قَالَ فَصَرَخْتُ ثَلاَثَ صَرَخَاتٍ ـ يَا صَبَاحَاهْ ـ قَالَ فَأَسْمَعْتُ مَا بَيْنَ لاَبَتَىِ الْمَدِينَةِ، ثُمَّ انْدَفَعْتُ عَلَى وَجْهِي حَتَّى أَدْرَكْتُهُمْ وَقَدْ أَخَذُوا يَسْتَقُونَ مِنَ الْمَاءِ، فَجَعَلْتُ أَرْمِيهِمْ بِنَبْلِي، وَكُنْتُ رَامِيًا، وَأَقُولُ أَنَا ابْنُ الأَكْوَعْ، الْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعْ. وَأَرْتَجِزُ حَتَّى اسْتَنْقَذْتُ اللِّقَاحَ مِنْهُمْ، وَاسْتَلَبْتُ مِنْهُمْ ثَلاَثِينَ بُرْدَةً، قَالَ وَجَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَالنَّاسُ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَدْ حَمَيْتُ الْقَوْمَ الْمَاءَ وَهُمْ عِطَاشٌ، فَابْعَثْ إِلَيْهِمُ السَّاعَةَ. فَقَالَ " يَا ابْنَ الأَكْوَعِ، مَلَكْتَ فَأَسْجِحْ ". قَالَ ثُمَّ رَجَعْنَا وَيُرْدِفُنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى نَاقَتِهِ حَتَّى دَخَلْنَا الْمَدِينَةَ.
قتیبة بن سعید برای ما حدیث کرد، حاتم برای ما حدیث کرد، از یزید بن ابی عبید که گفت: شنیدم سلمه بن اکوع میگفت:
«پیش از اذان اول خارج شدم، در حالی که شتران مادهٔ رسول الله ﷺ در ذی قرد میچریدند.» او گفت: «در راه به غلامی از عبدالرحمن بن عوف برخوردم که گفت: 'شتران مادهٔ رسول الله ﷺ را بردهاند.' گفتم: 'چه کسانی آنها را بردهاند؟' گفت: 'قوم غطفان.'» او گفت: «پس سه بار فریاد زدم: 'ای صبحدمان (یا صباحاه)!'» او گفت: «صدای من در میان دو کوه مدینه شنیده شد. سپس با سرعت به پیش تازیدم تا به آنان رسیدم در حالی که مشغول آب خوردن بودند. پس شروع به تیراندازی به سوی آنان کردم — و من تیراندازی ماهر بودم — و میگفتم: 'من پسر اکوع هستم، امروز روز نابودی بدکاران است!'» او گفت: «و همینطور رجز میخواندم تا اینکه شتران را از چنگشان بیرون آوردم و سی بُرده (لباس) نیز از آنان غنیمت گرفتم.» او گفت: «سپس پیامبر ﷺ و مردم رسیدند، گفتم: 'ای پیامبر خدا! من آن قوم را از آب محروم کردهام در حالی که تشنهاند، پس همین اکنون کسانی را به دنبالشان بفرست.' ایشان فرمودند: 'ای پسر اکوع! تو بر آنان چیره شدی، پس آنان را ببخش.'» او گفت: «سپس بازگشتیم و رسول الله ﷺ مرا پشت سر خود بر شتر خویش سوار کردند تا اینکه وارد مدینه شدیم.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
سلامه شترها را بازپس گرفت و سپس پیامبر ﷺ او را به مدارا فراخواند.
این روایت شرح میدهد که سلامه بن اکوع چگونه در واکنش به غارت شتران پیامبر ﷺ در ذیقَرَد به دست افرادی از غطفان اقدام کرد.
مکانی در بیرون مدینه که شتران در آن میچریدند.
فریادی بلند برای هشدار دادن به مردم و گردآوردن کمک.
از برتری خود برای انتقامجویی بیمورد استفاده نکن؛ با طرف شکستخورده خویشتنداری پیشه کن.
عالمان از این روایت چنین برداشت میکنند که شجاعت و اقدام قاطع برای حفاظت از مردم و داراییها ستودنی است. در عین حال، سفارش پیامبر ﷺ میآموزد کسی که دست بالا را دارد باید از انتقامجویی حد بگذارد و هرگاه مناسب باشد مدارا کند. این روایت مجوزی کلی برای تصرف غنیمت نمیدهد؛ مالکیت و شرایط مربوط به آن باید بر اساس احکام شرعی بررسی شود.
- هنگامی که مردم یا اموال در معرض خطرند، هوشیارانه واکنش نشان بده و بهموقع کمک بخواه.
- مهارتهایت را هدفمند برای کاهش آسیب به کار بگیر، نه برای انتقام از روی خشم.
- وقتی دست بالا را داری، هرجا شایسته است خویشتنداری و مدارا را برگزین.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.