غزوات · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4203

روایت‌شده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: غزوات
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Huraira

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ شَهِدْنَا خَيْبَرَ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِرَجُلٍ مِمَّنْ مَعَهُ يَدَّعِي الإِسْلاَمَ ‏"‏ هَذَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ ‏"‏‏.‏ فَلَمَّا حَضَرَ الْقِتَالُ قَاتَلَ الرَّجُلُ أَشَدَّ الْقِتَالِ، حَتَّى كَثُرَتْ بِهِ الْجِرَاحَةُ، فَكَادَ بَعْضُ النَّاسِ يَرْتَابُ، فَوَجَدَ الرَّجُلُ أَلَمَ الْجِرَاحَةِ، فَأَهْوَى بِيَدِهِ إِلَى كِنَانَتِهِ، فَاسْتَخْرَجَ مِنْهَا أَسْهُمًا، فَنَحَرَ بِهَا نَفْسَهُ، فَاشْتَدَّ رِجَالٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ، فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، صَدَّقَ اللَّهُ حَدِيثَكَ، انْتَحَرَ فُلاَنٌ فَقَتَلَ نَفْسَهُ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ قُمْ يَا فُلاَنُ فَأَذِّنْ أَنَّهُ لاَ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلاَّ مُؤْمِنٌ، إِنَّ اللَّهَ يُؤَيِّدُ الدِّينَ بِالرَّجُلِ الْفَاجِرِ ‏"‏‏.‏ تَابَعَهُ مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ‏.‏

ترجمه

ابوالیمان برای ما حدیث کرد، شعیب از زهری به ما خبر داد، او گفت: سعید بن مسیب به من خبر داد که ابوهُریره رضی الله عنه فرمود: در جنگ خیبر حاضر بودیم. رسول خدا ﷺ درباره مردی که همراه آنان بود و ادعای اسلام می‌کرد، فرمودند:

«این مرد از اهل آتش است.» چون نبرد آغاز شد، آن مرد چنان سخت جنگید که زخم‌های بسیاری برداشت. برخی مردم نزدیک بود دچار تردید شوند، اما وقتی آن مرد درد زخم‌ها را تاب نیاورد، دست در تیردان خود برد، چند تیر بیرون کشید و با آن‌ها خودکشی کرد. آنگاه گروهی از مسلمانان شتابان آمدند و عرض کردند: «ای رسول خدا! خداوند سخن تو را راست گردانید؛ فلانی خودکشی کرد.» ایشان ﷺ فرمودند: «ای فلانی! برخیز و اعلام کن که جز مؤمن وارد بهشت نمی‌شود و همانا خداوند گاهی دین را به وسیلهٔ مردی فاسق یاری می‌رساند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

یک عمل جنگیِ نیک به‌تنهایی گواه ایمان راستین نیست.

پیشینه و سبب بیان

این رخداد در جریان لشکرکشی به خیبر روی داد. متن می‌گوید مردی که ادعای مسلمانی داشت، در نبرد جان خود را گرفت؛ پیامبر ﷺ یادآور شد که بهشت برای مؤمنان است و خداوند ممکن است دین خود را به‌واسطهٔ فردی گناهکار نیز یاری کند.

توضیح واژه‌های دشوار
خیبر

منطقه‌ای واحه‌ای و دژدار که مسلمانان در لشکرکشی، به رهبری پیامبر ﷺ، با مخالفان روبه‌رو شدند.

تیردان

محفظه‌ای که تیراندازان تیرهای خود را در آن نگه می‌دارند.

خداوند دین را به‌واسطهٔ فردی گناهکار یاری می‌کند

خداوند می‌تواند نتیجه‌ای سودمند برای دین پدید آورد، حتی به‌دست کسی که خود در فرمان‌برداری کوتاهی می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که اعمال آشکار برای تعیین ایمان باطنی یا سرانجام نهایی کسی کافی نیست؛ آگاهی از آن به خداوند تعلق دارد. سخن دربارهٔ یاری دین به‌واسطهٔ فردی گناهکار می‌آموزد که نتیجهٔ خوب، گناهان او را پاک نمی‌کند و گواه راست‌کرداری‌اش نیست. این حدیث خودکشی را به‌شدت نکوهش می‌کند، اما مجوزی برای صدور حکم قطعی دربارهٔ سرانجام اخروی افراد معین نمی‌دهد.

درس‌هایی برای امروز
  1. ایمان کسی را تنها بر پایهٔ دلاوری، تلاش یا دیگر دستاوردهای ظاهری ارزیابی نکنید.
  2. هنگام درد شدید یا ناامیدی، فوراً از افراد مورد اعتماد و متخصصان کمک بگیرید؛ هیچ‌کس را در بحران حاد تنها نگذارید.
  3. از خداوند اخلاص بخواهید و به انجام کارهای نیک ادامه دهید، بی‌آنکه آن‌ها را گواه تضمین‌شدهٔ سرانجام نهایی خود بدانید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.