غزوات · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4330

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Zaid ibn Asim. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: غزوات
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Zaid ibn Asim

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى، عَنْ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَاصِمٍ، قَالَ لَمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ حُنَيْنٍ قَسَمَ فِي النَّاسِ فِي الْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ، وَلَمْ يُعْطِ الأَنْصَارَ شَيْئًا، فَكَأَنَّهُمْ وَجَدُوا إِذْ لَمْ يُصِبْهُمْ مَا أَصَابَ النَّاسَ فَخَطَبَهُمْ فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ أَلَمْ أَجِدْكُمْ ضُلاَّلاً فَهَدَاكُمُ اللَّهُ بِي، وَكُنْتُمْ مُتَفَرِّقِينَ فَأَلَّفَكُمُ اللَّهُ بِي وَعَالَةً، فَأَغْنَاكُمُ اللَّهُ بِي ‏"‏‏.‏ كُلَّمَا قَالَ شَيْئًا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَا يَمْنَعُكُمْ أَنْ تُجِيبُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏‏.‏ قَالَ كُلَّمَا قَالَ شَيْئًا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمَنُّ‏.‏ قَالَ ‏"‏ لَوْ شِئْتُمْ قُلْتُمْ جِئْتَنَا كَذَا وَكَذَا‏.‏ أَتَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالشَّاةِ وَالْبَعِيرِ، وَتَذْهَبُونَ بِالنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى رِحَالِكُمْ، لَوْلاَ الْهِجْرَةُ لَكُنْتُ امْرَأً مِنَ الأَنْصَارِ، وَلَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَشِعْبًا لَسَلَكْتُ وَادِيَ الأَنْصَارِ وَشِعْبَهَا، الأَنْصَارُ شِعَارٌ وَالنَّاسُ دِثَارٌ، إِنَّكُمْ سَتَلْقَوْنَ بَعْدِي أَثَرَةً فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوْنِي عَلَى الْحَوْضِ ‏"‏‏.‏

ترجمه

موسی بن اسماعیل به ما حدیث کرد، وهیب به ما حدیث کرد، عمرو بن یحیی به ما حدیث کرد، از عبّاد بن تمیم، از عبدالله بن زید بن عاصم که گفت: هنگامی که الله در روز حنین غنایم را بر رسولش ﷺ ارزانی داشت، ایشان آن را میان کسانی که دل‌هایشان به اسلام نزدیک شده بود تقسیم کردند و به انصار چیزی ندادند. گویی انصار چون سهمی مانند دیگران نیافتند، در دل احساس ناراحتی کردند. پس پیامبر ﷺ برای آنان خطبه خواندند و فرمودند:

«ای جماعت انصار! آیا شما را گمراه نیافتم و الله به وسیله من شما را هدایت کرد؟ پراکنده بودید و الله به وسیله من میان شما الفت انداخت، و تهیدست بودید و الله به وسیله من شما را بی‌نیاز گرداند.» هر بار که پیامبر ﷺ سخنی می‌فرمودند، آنان می‌گفتند: «الله و رسولش بیشتر منت نهادند.» پیامبر ﷺ فرمودند: «چه چیزی مانع شماست که پاسخ رسول الله ﷺ را بدهید؟» باز هر چه می‌فرمودند، می‌گفتند: «الله و رسولش بیشتر منت نهادند.» سپس فرمودند: «اگر می‌خواستید می‌توانستید بگویید: شما در فلان حال نزد ما آمدید. آیا راضی نیستید که مردم گوسفند و شتر ببرند و شما پیامبر ﷺ را به خانه‌هایتان ببرید؟ اگر هجرت نبود، من مردی از انصار بودم؛ و اگر مردم از دره یا شکافی عبور کنند، من از دره و شکاف انصار عبور خواهم کرد. انصار لباس زیرین (شیعار) و دیگر مردم لباس رویین (دثار) هستند. همانا پس از من تبعیض‌هایی خواهید دید، پس صبر کنید تا مرا بر پای حوض ملاقات نمایید.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

انصار سهمی از غنیمت نگرفتند، اما از نزدیکی پیامبر ﷺ برخوردار شدند.

پیشینه و سبب بیان

پس از غزوه حنین، پیامبر ﷺ غنیمت را میان کسانی تقسیم کرد که دل‌هایشان به اسلام متمایل می‌شد. انصار سهمی دریافت نکردند و از این موضوع رنجیدند. ایشان نعمت‌های خداوند و پیوند ویژه‌ای را که با آنان داشتند به یادشان آورد.

توضیح واژه‌های دشوار
حنین

نبردی که پس از فتح مکه رخ داد.

انصار

یاران مدینه که پیامبر ﷺ و مسلمانان را پناه دادند و یاری کردند.

برخورداری بیشتر

دادن سهم یا امتیازی بیشتر به برخی افراد.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان کلاسیک توضیح می‌دهند که پیامبر ﷺ در تقسیم غنیمت، جذب دل‌ها و مصلحت جامعه را در نظر داشت. به انصار یادآوری شد که پیوند معنوی و پاداش بزرگ‌تری نصیبشان شده است. سفارش به شکیبایی در برابر برخورداری بیشتر دیگران می‌آموزد که تفاوت‌های موقت در امور دنیوی تعیین نمی‌کند چه کسی نزد خداوند گرامی‌تر است. دانشمندان همچنین بر فضیلت انصار و محبتی که پیامبر ﷺ به آنان ابراز کرد تأکید می‌کنند.

درس‌هایی برای امروز
  1. ارزش خود را تنها با دارایی یا دیده‌شدن نسنجید؛ پاداش ماندگار نزد خداوند را نیز بجویید.
  2. اگر احساس کردید به شما بی‌انصافی شده، نخست به توضیحات گوش دهید و نعمت‌هایی را که پیش‌تر داشته‌اید در نظر بگیرید.
  3. هنگامی که دیگران موقتاً از امتیاز بیشتری برخوردار می‌شوند، شکیبا باشید و در عین حال وظایف و عدالت را از نظر دور ندارید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.